अङ्गस्य निमित्तं यः ठः, कश् च अङ्गस्य निमित्तम्, प्रत्ययः, तस्य प्रत्ययठस्य इकः इत्य् अयम् आदेशो भवति । प्राग् वहतेष् ठक् (*४,४।१) - आक्षिकः । शालाकिकः । लवणाट् ठञ् (*४,४।५२) लावणिकः । ठगादिषु यदि वर्णमात्रं प्रत्ययः, उच्चारणार्थो ऽकारः, तदा इह अपि अकार उच्चारणार्थः, वर्नमात्रं तु स्थानित्वेन+उपादीयते । सङ्घातग्रहणे तु प्रत्यये ऽत्र अपि सङ्घातग्रहणम् एव । तत्र कणेष्ठः कण्ठः इत्य् एवम् आदीनाम् उणादीनाम् उणादयो बहुलम् (*३,३।१)इति न भवति । मथितं पण्यम् अस्य माथितिकः इत्य् अत्र तु यस्य+इति च (*६,४।१४८) इति लोपे कृते इस्-उस्-उक्-तान्तात् कः (*७,३।५१) इति स्थानिवद्भावादिकस्य कादेशः प्राप्नोति, सन्निपातलक्षणो विधिर् अनिमित्तं तद्विघातस्य इति न भवति । यस्येति च इति लोपस्य स्थानिवद्भावाद्वा । पूर्वस्मादपि हि विधौ स्थानिवद्भावः ॥ इस्-उस्-उक्-तान्तात् कः
aṅgasya nimittaṃ yaḥ ṭhaḥ, kaś ca aṅgasya nimittam, pratyayaḥ, tasya pratyayaṭhasya ikaḥ ity ayam ādeśo bhavati / prāg vahateṣ ṭhak (*4,4.1) - ākṣikaḥ / śālākikaḥ / lavaṇāṭ ṭhañ (*4,4.52) lāvaṇikaḥ / ṭhagādiṣu yadi varṇamātraṃ pratyayaḥ, uccāraṇārtho 'kāraḥ, tadā iha api akāra uccāraṇārthaḥ, varnamātraṃ tu sthānitvena+upādīyate / saṅghātagrahaṇe tu pratyaye 'tra api saṅghātagrahaṇam eva / tatra kaṇeṣṭhaḥ kaṇṭhaḥ ity evam ādīnām uṇādīnām uṇādayo bahulam (*3,3.1)iti na bhavati / mathitaṃ paṇyam asya māthitikaḥ ity atra tu yasya+iti ca (*6,4.148) iti lope kṛte is-us-uk-tāntāt kaḥ (*7,3.51) iti sthānivadbhāvādikasya kādeśaḥ prāpnoti, sannipātalakṣaṇo vidhir animittaṃ tadvighātasya iti na bhavati / yasyeti ca iti lopasya sthānivadbhāvādvā / pūrvasmādapi hi vidhau sthānivadbhāvaḥ // is-us-uk-tāntāt kaḥ
Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.