Library·Jayaditya & Vamana: Kasikavrtti·7·7.3·7.3.55

Jayaditya & Vamana: Kasikavrtti 7.3.55

JV 7.3.55

हन्तेः हकारस्य कवर्गादेशो भवति ञिति णिति प्रत्यये परतः नकारे च । घातयति । घातकः । साभुघाती । घातंघातम् । घातो वर्तते । नकारे - घ्नन्ति । घ्नन्तु । अघ्नन् । हः इति किम् ? अलो ऽन्त्यस्य मा भूत् । हन्तेः इति किम् ? प्रहारः । प्रहारकः । ञ्णित्प्रत्ययो हन्तेर् विशेषणम्, नकारो हकारस्य, नकारे ऽनन्तरस्य हन्तिहकारस्य इति । तच्चानन्तर्य श्रुतिकृतं सन्निपातकृतम् आश्रीयते । स्थानिवद्भावशास्त्रकृतं तु यदनानन्तर्यं तदविघातकम्, वचनसामर्थ्यात् । यद्य् अपि सर्वैर् एव ञ्णिन्नैर्हन्तिहकारो विशिष्यते तथापि येन नाव्यवधानं तेन व्यवहिते ऽपि वचनप्रामाण्यात् इति ञ्णिति धात्ववयवेन व्यवहिते ऽपि सति भवति । इह तु न भवति, हननम् इच्छति हननीयति, हननीयतेर् ण्वुल् हननीयकः इति ॥ अभ्यासाच् च

hanteḥ hakārasya kavargādeśo bhavati ñiti ṇiti pratyaye parataḥ nakāre ca / ghātayati / ghātakaḥ / sābhughātī / ghātaṃghātam / ghāto vartate / nakāre - ghnanti / ghnantu / aghnan / haḥ iti kim ? alo 'ntyasya mā bhūt / hanteḥ iti kim ? prahāraḥ / prahārakaḥ / ñṇitpratyayo hanter viśeṣaṇam, nakāro hakārasya, nakāre 'nantarasya hantihakārasya iti / taccānantarya śrutikṛtaṃ sannipātakṛtam āśrīyate / sthānivadbhāvaśāstrakṛtaṃ tu yadanānantaryaṃ tadavighātakam, vacanasāmarthyāt / yady api sarvair eva ñṇinnairhantihakāro viśiṣyate tathāpi yena nāvyavadhānaṃ tena vyavahite 'pi vacanaprāmāṇyāt iti ñṇiti dhātvavayavena vyavahite 'pi sati bhavati / iha tu na bhavati, hananam icchati hananīyati, hananīyater ṇvul hananīyakaḥ iti // abhyāsāc ca

Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

Permanent address: hreem.cc/library/JV/7.3.55

Cite as: Jayaditya & Vamana: Kasikavrtti 7.3.55, in HREEM (hreem.cc/library/JV/7.3.55), after GRETIL, Jayaditya & Vamana: Kasikavrtti Based on the ed.

Edition, numbering and licence

GRETIL 6_sastra/1_gram/jvkasipu.htm — Jayaditya & Vamana: Kasikavrtti Based on the ed. by Aryendra Sharma: Kasika - a commentary on Panini's grammar by Vamana and Jayaditya. Hyderabad : Osmania University, Sanskrit Academy 1969-1985 (Samskrtaparisadgranthavali, 17-) Input by Ms. Mari Minamino, Kyo

GRETIL (SUB Göttingen), CC BY-NC-SA 4.0 — non-commercial use with attribution; the Companion is kept free while this corpus is held. Devanagari generated mechanically from GRETIL's IAST.

More about this text