Library·Jayaditya & Vamana: Kasikavrtti·8·8.2·8.2.105

Jayaditya & Vamana: Kasikavrtti 8.2.105

JV 8.2.105

स्वरितः इति वर्तते । क्षिया आचरभेदः, आशीः प्रार्थनाविशेषः, शब्देन व्यापारणम् प्रैषः, एतेषु गम्यमानेषु तिङन्तम् आकाङ्क्षणं यत् तस्य स्वरितः प्लुतो भवति । आकाङ्क्षति इति आकाङ्क्षम्, तिङन्तम् उत्तरपदम् आकाङ्क्षति इत्य् अर्थः । क्षियायां तावत् - स्वयं रथेन याति३, उपाध्यायं पदातिं गमयति इति । स्वयम् ओदनं ह भुङ्क्ते३, उपाध्यायं सक्तून् पाययति । पूर्वम् अत्र तिङन्तम् उत्तरपदम् आकाङ्क्षति इति साकाङ्क्षं भवति । आशिषि - सुतांश् च लप्सीष्ट३ धनं च तात । छन्दो ऽध्येषीष्ट३ व्याकरणम् च भद्र । प्रैषे - कटं कुरु३ ग्रामं च गच्छ । यवान् लुनीहि३ सक्तूंश् च पिब । आकाङ्क्षम् इति किम् ? दीर्घं ते आयुरस्तु । अग्नीन् विहर ॥ अनन्त्यस्य अपि प्रश्नाख्यानयोः

svaritaḥ iti vartate / kṣiyā ācarabhedaḥ, āśīḥ prārthanāviśeṣaḥ, śabdena vyāpāraṇam praiṣaḥ, eteṣu gamyamāneṣu tiṅantam ākāṅkṣaṇaṃ yat tasya svaritaḥ pluto bhavati / ākāṅkṣati iti ākāṅkṣam, tiṅantam uttarapadam ākāṅkṣati ity arthaḥ / kṣiyāyāṃ tāvat - svayaṃ rathena yāti3, upādhyāyaṃ padātiṃ gamayati iti / svayam odanaṃ ha bhuṅkte3, upādhyāyaṃ saktūn pāyayati / pūrvam atra tiṅantam uttarapadam ākāṅkṣati iti sākāṅkṣaṃ bhavati / āśiṣi - sutāṃś ca lapsīṣṭa3 dhanaṃ ca tāta / chando 'dhyeṣīṣṭa3 vyākaraṇam ca bhadra / praiṣe - kaṭaṃ kuru3 grāmaṃ ca gaccha / yavān lunīhi3 saktūṃś ca piba / ākāṅkṣam iti kim ? dīrghaṃ te āyurastu / agnīn vihara // anantyasya api praśnākhyānayoḥ

Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

Permanent address: hreem.cc/library/JV/8.2.105

Cite as: Jayaditya & Vamana: Kasikavrtti 8.2.105, in HREEM (hreem.cc/library/JV/8.2.105), after GRETIL, Jayaditya & Vamana: Kasikavrtti Based on the ed.

Edition, numbering and licence

GRETIL 6_sastra/1_gram/jvkasipu.htm — Jayaditya & Vamana: Kasikavrtti Based on the ed. by Aryendra Sharma: Kasika - a commentary on Panini's grammar by Vamana and Jayaditya. Hyderabad : Osmania University, Sanskrit Academy 1969-1985 (Samskrtaparisadgranthavali, 17-) Input by Ms. Mari Minamino, Kyo

GRETIL (SUB Göttingen), CC BY-NC-SA 4.0 — non-commercial use with attribution; the Companion is kept free while this corpus is held. Devanagari generated mechanically from GRETIL's IAST.

More about this text