Library·Khandadeva: Bhattadipika·2·2.1·2.1.5

Khandadeva: Bhattadipika 2.1.5

Jaim 2.1.5

द्रव्यदेवतयोः स्वजन्यकरणेन फले जन्यमाने अनुग्राहकाङ्क्षायाः करणसंपादनरूपव्यापारद्वारा भावनायामन्वयः । अतएव ----------- व्यापारानाविष्टस्य द्रव्यदेवतादेरितिकर्तव्यतात्वेनाग्रहणे ऽपि व्यापारसंबन्धोत्तरं प्रकरणेनेतिकर्तव्यतया ग्रहणं प्रकरणाधिकरणे वक्ष्यते ॥ प्रयाजादीनामपि तदाकाङ्क्षयैव ग्रहणमिति नानुपपत्तिः ॥ पार्थसारथिमतेतु व्यापारसामान्ये द्रव्यदेवतादेः विशेषत्वायोगान्नेतिकर्तव्यताकाङ्क्ष्या ग्रहणम्, किन्तु व्यापारविषयीकृतस्य अर्थाक्षिप्तोत्पत्तिसंपादनद्वाराङ्गत्वमेव श्रुत्यादिनेति न प्रकरणग्राह्यत्वम् । प्रयाजादीनां तु तथाग्रहणम्, नत्वनुग्राहकत्वेनेति प्रागेव सूचितमिति भावः ॥ इति द्वितीयं भावार्थाधिकरणम् ॥ -------------- <ब्१> (३ अधिकरणम् । ) (अ।२ पा।१ अधि।३) चोदना पुनर् आरम्भः

dravyadevatayoḥ svajanyakaraṇena phale janyamāne anugrāhakāṅkṣāyāḥ karaṇasaṃpādanarūpavyāpāradvārā bhāvanāyāmanvayaḥ / ataeva ----------- vyāpārānāviṣṭasya dravyadevatāderitikartavyatātvenāgrahaṇe 'pi vyāpārasaṃbandhottaraṃ prakaraṇenetikartavyatayā grahaṇaṃ prakaraṇādhikaraṇe vakṣyate // prayājādīnāmapi tadākāṅkṣayaiva grahaṇamiti nānupapattiḥ // pārthasārathimatetu vyāpārasāmānye dravyadevatādeḥ viśeṣatvāyogānnetikartavyatākāṅkṣyā grahaṇam, kintu vyāpāraviṣayīkṛtasya arthākṣiptotpattisaṃpādanadvārāṅgatvameva śrutyādineti na prakaraṇagrāhyatvam / prayājādīnāṃ tu tathāgrahaṇam, natvanugrāhakatveneti prāgeva sūcitamiti bhāvaḥ // iti dvitīyaṃ bhāvārthādhikaraṇam // -------------- <B1> (3 adhikaraṇam / ) (a.2 pā.1 adhi.3) codanā punar ārambhaḥ

Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

Permanent address: hreem.cc/library/Jaim/2.1.5

Cite as: Khandadeva: Bhattadipika 2.1.5, in HREEM (hreem.cc/library/Jaim/2.1.5), after GRETIL, Khandadeva: Bhattadipika, a commentary on Jaimini's Mimamsasutra, Adhyaya 1, Adhikarana 3, with….

Edition, numbering and licence

GRETIL 6_sastra/3_phil/mimamsa/jsbh1-3u.htm — Khandadeva: Bhattadipika, a commentary on Jaimini's Mimamsasutra, Adhyaya 1, Adhikarana 3, with Sambhubhatta's Prabhavali (subcomm.) Based on the ed. by N.S. Ananta Krishna Sastri Bombay 1921-1922 (Reprint: Delhi 1987) (Sri Garib Dass Oriental Series, 50-) Inp

GRETIL (SUB Göttingen), CC BY-NC-SA 4.0 — non-commercial use with attribution; the Companion is kept free while this corpus is held. Devanagari generated mechanically from GRETIL's IAST.

More about this text