स्वभूमिः पत्त्यश्वरथद्विपानाम् इष्टा युद्धे निवेशे च ॥
sva.bhūmiḥ patty.aśva.ratha.dvipānām iṣṭā yuddhe niveśe ca //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
Library·Kautilya: Arthasastra·10·10.4
Kautilya: Arthasastra 10.4
धान्वनवननिम्नस्थलयोधिनां खनकआकाशदिवारात्रियोधिनां च पुरुषाणां नादेयपार्वतआनूपसारसानां च हस्तिनाम् अश्वानां च यथास्वम् इष्टा युद्धभूमयः कालाश् च ॥
dhānvana.vana.nimna.sthala.yodhināṃ khanaka.ākāśa.divā.rātri.yodhināṃ ca puruṣāṇāṃ nādeya.pārvata.ānūpa.sārasānāṃ ca hastinām aśvānāṃ ca yathā.svam iṣṭā yuddha.bhūmayaḥ kālāś ca //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
समा स्थिरा^अभिकाशा निरुत्खातिन्यचक्रखुरा^अनक्षग्राहिण्यवृक्षगुल्मव्रततीस्तम्भकेदारश्वभ्रवल्मीकसिकतापङ्कभङ्गुरा दरणहीना च रथभूमिः, हस्त्यश्वयोर् मनुष्याणां च समे विषमे हिता युद्धे निवेशे च ॥
samā sthirā^abhikāśā nirutkhātinya.cakra.khurā^anakṣa.grāhiṇya.vṛkṣa.gulma.vratatī.stambha.kedāra.śvabhra.valmīka.sikatā.paṅka.bhaṅgurā daraṇa.hīnā ca ratha.bhūmiḥ, hasty.aśvayor manuṣyāṇāṃ ca same viṣame hitā yuddhe niveśe ca //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अण्वश्मवृक्षा ह्रस्वलङ्घनीयश्वभ्रा मन्ददरणदोषा च^अश्वभूमिः ॥
aṇv.aśma.vṛkṣā hrasva.laṅghanīya.śvabhrā manda.daraṇa.doṣā ca^aśva.bhūmiḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्थूलस्थाण्व् अश्मवृक्षव्रततीवल्मीकगुल्मा पदातिभूमिः ॥
sthūla.sthāṇv aśma.vṛkṣa.vratatī.valmīka.gulmā padāti.bhūmiḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गम्यशैलनिम्नविषमा मर्दनीयवृक्षा छेदनीयव्रतती पङ्कभङ्गुरा दरणहीना च हस्तिभूमिः ॥
gamya.śaila.nimna.viṣamā mardanīya.vṛkṣā chedanīya.vratatī paṅka.bhaṅgurā daraṇa.hīnā ca hasti.bhūmiḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अकण्टकिन्य् अबहुविषमा प्रत्यासारवती^इति पदातीनाम् अतिशयः ॥
akaṇṭakiny abahu.viṣamā pratyāsāravatī^iti padātīnām atiśayaḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
द्विगुणप्रत्यासारा कर्दमौदकखञ्जनहीना निह्शर्करा^इति वाजिनाम् अतिशयः ॥
dvi.guṇa.pratyāsārā kardama.udaka.khañjana.hīnā nihśarkarā^iti vājinām atiśayaḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पांसुकर्दमौदकनलशरआधानवती श्वदण्ष्ट्रहीना महावृक्षशाखाघातवियुक्ता^इति हस्तिनाम् अतिशयः ॥
pāṃsu.kardama.udaka.nala.śara.ādhānavatī śva.daṇṣṭra.hīnā mahā.vṛkṣa.śākhā.ghāta.viyuktā^iti hastinām atiśayaḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तोयआशयअपाश्रयवती निरुत्खातिनी केदारहीना व्यावर्तनसमर्था^इति रथानाम् अतिशयः ॥
toya.āśaya.apāśrayavatī nirutkhātinī kedāra.hīnā vyāvartana.samarthā^iti rathānām atiśayaḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उक्ता सर्वेषां भूमिः ॥
uktā sarveṣāṃ bhūmiḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एतया सर्वबलनिवेशा युद्धानि च व्याख्यातानि भवन्ति ॥
etayā sarva.bala.niveśā yuddhāni ca vyākhyātāni bhavanti //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भूमिवासवनविचयो^अविषमतोयतीर्थवातरश्मिग्रहणं वीवधआसारयोर् घातो रक्षा वा विशुद्धिः स्थापना च बलस्य प्रसारवृद्धिर् बाहुउत्सारः पूर्वप्रहारो व्यावेशनं व्यावेधनम् आश्वासो ग्रहणं मोक्षणं मार्गअनुसारविनिमयः कोशकुमारअभिहरणं जघनकोट्यभिघातो हीनअनुसारणम् अनुयानं समाजकर्म^इत्य् अश्वकर्माणि ॥
bhūmi.vāsa.vana.vicayo^aviṣama.toya.tīrtha.vāta.raśmi.grahaṇaṃ vīvadha.āsārayor ghāto rakṣā vā viśuddhiḥ sthāpanā ca balasya prasāra.vṛddhir bāhu.utsāraḥ pūrva.prahāro vyāveśanaṃ vyāvedhanam āśvāso grahaṇaṃ mokṣaṇaṃ mārga.anusāra.vinimayaḥ kośa.kumāra.abhiharaṇaṃ jaghana.koṭy.abhighāto hīna.anusāraṇam anuyānaṃ samāja.karma^ity aśva.karmāṇi //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पुरोयानम् अकृतमार्गवासतीर्थकर्म बाहुउत्सारस् तोयतरणअवतरणे स्थानगमनअवतरणं विषमसम्बाधप्रवेशो^अग्निदानशमनम् एकअङ्गविजयो भिन्नसंधानम् अभिन्नभेदनं व्यसने त्राणम् अभिघातो विभीषिका त्रासनंऔदार्यं ग्रहणं मोक्षणं सालद्वारअट्टालकभञ्जनं कोशवाहनअपवाहनम् इति हस्तिकर्माणि ॥
puro.yānam akṛta.mārga.vāsa.tīrtha.karma bāhu.utsāras toya.taraṇa.avataraṇe sthāna.gamana.avataraṇaṃ viṣama.sambādha.praveśo^agni.dāna.śamanam eka.aṅga.vijayo bhinna.saṃdhānam abhinna.bhedanaṃ vyasane trāṇam abhighāto vibhīṣikā trāsanaṃ.audāryaṃ grahaṇaṃ mokṣaṇaṃ sāla.dvāra.aṭṭālaka.bhañjanaṃ kośa.vāhana.apavāhanam iti hasti.karmāṇi //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्वबलरक्षा चतुरङ्गबलप्रतिषेधः संग्रामे ग्रहणं मोक्षणं भिन्नसंधानम् अभिन्नभेदनं त्रासनम् औदार्यं भीमघोषश् च^इति रथकर्माणि ॥
sva.bala.rakṣā catur.aṅga.bala.pratiṣedhaḥ saṃgrāme grahaṇaṃ mokṣaṇaṃ bhinna.saṃdhānam abhinna.bhedanaṃ trāsanam audāryaṃ bhīma.ghoṣaś ca^iti ratha.karmāṇi //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सर्वदेशकालशस्त्रवहनं व्यायामश् च^इति पदातिकर्माणि ॥
sarva.deśa.kāla.śastra.vahanaṃ vyāyāmaś ca^iti padāti.karmāṇi //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शिबिरमार्गसेतुकूपतीर्थशोधनकर्म यन्त्रआयुधआवरणौपकरणग्रासवहनम् आयोधनाच् च प्रहरणआवरणप्रतिविद्धअपनयनम् इति विष्टिकर्माणि ॥
śibira.mārga.setu.kūpa.tīrtha.śodhana.karma yantra.āyudha.āvaraṇa.upakaraṇa.grāsa.vahanam āyodhanāc ca praharaṇa.āvaraṇa.pratividdha.apanayanam iti viṣṭi.karmāṇi //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कुर्याद् गवअश्वव्यायोगं रथेष्व् अल्पहयो नृपः । खरौष्ट्रशकटानां वा गर्भम् अल्पगजस् तथा ॥ए
kuryād gava.aśva.vyāyogaṃ ratheṣv alpa.hayo nṛpaḥ / khara.uṣṭra.śakaṭānāṃ vā garbham alpa.gajas tathā //E
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.