Library·Samkara (attrib.): Kathopanisadbhasya·1·1.1·1.1.6

Samkara (attrib.): Kathopanisadbhasya 1.1.6

KaUBh 1.1.6

अनुपश्य यथा पूर्वे प्रतिपश्य तथापरे । सस्यम् इव मर्त्यः पच्यते सस्यम् इवाजायते पुनः ॥ अनुपश्यालोचय विभावयानुक्रमेण यथा येन प्रकारेण वृताः पूर्वे ऽतिक्रान्ताः पितृपितामहादयस् तव । तान् दृष्ट्र्वा च तेषां वृत्तम् आस्थातुम् अर्हसि । वर्तमानाश् चापरे साधवो यथा वर्तन्ते तांश् च तथा प्रतिपश्यालोचय । न च तेषां मृषाकरणं वृत्तं वर्तमानं वास्ति । तद्विपरीतम् असतां च वृत्तं मृषाकरणम् । न च मृषाभूतं कृत्वा कश्चिद् अजरामरो भवति । यतः सस्यम् इव मर्त्यो मनुष्यः पच्यते जीर्णो म्रियते, मृत्वा च सस्यम् इवाजायत आविर्भवति पुनर् एवम् अनित्ये जीवलोके किं मृषाकरणेन । पालयात्मनः सत्यम् । प्रेषय मां यमायेत्य् अभिप्रायः ॥ कउभ्_१।६।१,१।६ ॥

anupaśya yathā pūrve pratipaśya tathāpare / sasyam iva martyaḥ pacyate sasyam ivājāyate punaḥ // anupaśyālocaya vibhāvayānukrameṇa yathā yena prakāreṇa vṛtāḥ pūrve 'tikrāntāḥ pitṛpitāmahādayas tava / tān dṛṣṭrvā ca teṣāṃ vṛttam āsthātum arhasi / vartamānāś cāpare sādhavo yathā vartante tāṃś ca tathā pratipaśyālocaya / na ca teṣāṃ mṛṣākaraṇaṃ vṛttaṃ vartamānaṃ vāsti / tadviparītam asatāṃ ca vṛttaṃ mṛṣākaraṇam / na ca mṛṣābhūtaṃ kṛtvā kaścid ajarāmaro bhavati / yataḥ sasyam iva martyo manuṣyaḥ pacyate jīrṇo mriyate, mṛtvā ca sasyam ivājāyata āvirbhavati punar evam anitye jīvaloke kiṃ mṛṣākaraṇena / pālayātmanaḥ satyam / preṣaya māṃ yamāyety abhiprāyaḥ // KaUBh_1.6/1,1.6 //

Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

Permanent address: hreem.cc/library/KaUBh/1.1.6

Cite as: Samkara (attrib.): Kathopanisadbhasya 1.1.6, in HREEM (hreem.cc/library/KaUBh/1.1.6), after GRETIL, Each unit is one Upaniṣad verse followed by the commentary on it; ref = adhyāya.vallī.verse, as the….

Edition, numbering and licence

GRETIL 6_sastra/3_phil/vedanta/samkaubh_u.htm — Each unit is one Upaniṣad verse followed by the commentary on it; ref = adhyāya.vallī.verse, as the Kaṭha is cited here.

GRETIL (SUB Göttingen), CC BY-NC-SA 4.0 — non-commercial use with attribution; the Companion is kept free while this corpus is held. Devanagari generated mechanically from GRETIL's IAST.

More about this text