Library·Brahmasiddhi·2·2.21

Brahmasiddhi 2.21

MBs 2.21

यदि कार्ये नियोगार्थे प्रमाणान्तरस्यासंभवाद्वेदवचसां तन्निष्ठानामनपेक्षत्वम्, ‘ज्वरवियोगकाम इदमौषधं पिबेत्ऽ, ‘स्वर्गकामः सिकता भक्षयेत्ऽ; इति [क्क्स् ८२] लोकवचांस्यपि कार्यनिष्ठान्यनपेक्षाणि प्रामाण्यमश्नुवीरन् । अथ यस्तत्र साध्यसाधनभावः स पुरुषविवक्षापूर्वकः, तेन तत्र सापेक्षता, वेदे तु साध्यसाधनभावो ऽपि न पुरुषविवक्षापूर्वकः इत्यनपेक्षत्वम् । यो वा विषयनियोज्यनियोगानां संबन्धः, स पुरुषबुद्धिविरचितो लोकवाक्ये । वेदे तु केवलं नियोगो ऽपुरुषबुद्धिपूर्वकः । सो ऽपीत्यनपेक्षत्वम् । उच्यते -- नृबुद्धिपूर्वतैवेत्थं हन्तापेक्षानिबन्धनम् । मानान्तरासंभवे ऽपि तत्र सापेक्षता यतः

yadi kārye niyogārthe pramāṇāntarasyāsaṃbhavādvedavacasāṃ tanniṣṭhānāmanapekṣatvam, ‘jvaraviyogakāma idamauṣadhaṃ pibet', ‘svargakāmaḥ sikatā bhakṣayet'; iti [KKS 82] lokavacāṃsyapi kāryaniṣṭhānyanapekṣāṇi prāmāṇyamaśnuvīran / atha yastatra sādhyasādhanabhāvaḥ sa puruṣavivakṣāpūrvakaḥ, tena tatra sāpekṣatā, vede tu sādhyasādhanabhāvo 'pi na puruṣavivakṣāpūrvakaḥ ityanapekṣatvam / yo vā viṣayaniyojyaniyogānāṃ saṃbandhaḥ, sa puruṣabuddhiviracito lokavākye / vede tu kevalaṃ niyogo 'puruṣabuddhipūrvakaḥ / so 'pītyanapekṣatvam / ucyate -- nṛbuddhipūrvataivetthaṃ hantāpekṣānibandhanam / mānāntarāsaṃbhave 'pi tatra sāpekṣatā yataḥ

Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

Permanent address: hreem.cc/library/MBs/2.21

Cite as: Brahmasiddhi 2.21, in HREEM (hreem.cc/library/MBs/2.21), after GRETIL, S.

Edition, numbering and licence

GRETIL tei/sa_mandanamizra-brahmasiddhi.xml — S. Kuppuswami Sastri. Madras : Government Press, 1937 (Madras Government Oriental Series, 4). [Reprint:Delhi : Sri Satguru, 1984]

GRETIL (SUB Göttingen), CC BY-NC-SA 4.0 — non-commercial use with attribution; the Companion is kept free while this corpus is held. Devanagari generated mechanically from GRETIL's IAST.

More about this text