Library·Madhava: Jaiminiyanyayamalavistara [MJaiNyC]·2·2.3·2.3.10

Madhava: Jaiminiyanyayamalavistara [MJaiNyC] 2.3.10

MJaiNyC 2.3.10

------------------ दर्शपूर्णमासप्रकरणे श्रूयते -"दाक्षायणयज्ञेन स्वर्गकामो यजेत"इति । तत्र - दाक्षायणशब्दवाच्यस्य कस्यचिद्गुणस्य लोके प्रसिद्ध्यभावादुद्भिदादिवद्यणिसामानाधिकरण्येन कर्मनामत्वात् । "अथैष ज्योतिः"इत्यादिवदर्पूवसंज्ञायां कर्मान्तरविधिः- इति चेत् । न । दाक्षायणशब्दस्याऽवृत्तिवाचकत्वात् । तच्च शब्दनिर्वचनाद्वाक्यशेषाद्वावगम्यते । तथा हि - ऽअयनम्ऽ इत्यावृत्तिरुच्यते । ऽदक्षस्येमे दाक्षाः, तेषामयनम्ऽ इति तन्निर्वचनम् । दक्ष उत्साही पुनः पुनरावृत्तावनलस इत्यर्थः । तदीयानां प्रयोगाणामावृत्तिर्दाक्षायणशब्दार्थः । तथा चाऽवृत्त्या युक्तः प्रकृतो दर्शपूर्णमासात्मको यज्ञो दाक्षायणयज्ञः । आवृत्तिप्रकारस्तु"द्वे पौर्णमास्यौ यजेत । द्वे अमावास्ये"इत्यादिवाक्यशेषादवगम्यते । ततो दध्यादिवत्प्रसिद्धार्थत्वाद्दर्शपूर्णमासयोः प्रकृतयोरयं स्वर्गफलसिद्द्यर्थमावृत्त्याख्यगुणविधिः, न तूद्भिदादिवत्कर्मनामधेयम् । एवं"साकंप्रस्थाप्येन यजेत पशुकामः"इत्यत्रापि द्रष्टव्यम् । अमावास्यायागे द्वौ द्वौ दोहौ संपाद्य चतसृणां दधिपयसोः कुम्भीनां सह प्रस्थापनं साकं प्रस्थाप्यः । तद्युक्तो यागः साकंप्रस्थाप्यः । तथासति प्रकृते दर्शयागो पशुफलाय साकंप्रस्थाप्याख्यो गुणो विधीयते

------------------ darśapūrṇamāsaprakaraṇe śrūyate -"dākṣāyaṇayajñena svargakāmo yajeta"iti | tatra - dākṣāyaṇaśabdavācyasya kasyacidguṇasya loke prasiddhyabhāvādudbhidādivadyaṇisāmānādhikaraṇyena karmanāmatvāt | "athaiṣa jyotiḥ"ityādivadarpūvasaṃjñāyāṃ karmāntaravidhiḥ- iti cet | na | dākṣāyaṇaśabdasyā'vṛttivācakatvāt | tacca śabdanirvacanādvākyaśeṣādvāvagamyate | tathā hi - 'ayanam' ityāvṛttirucyate | 'dakṣasyeme dākṣāḥ, teṣāmayanam' iti tannirvacanam | dakṣa utsāhī punaḥ punarāvṛttāvanalasa ityarthaḥ | tadīyānāṃ prayogāṇāmāvṛttirdākṣāyaṇaśabdārthaḥ | tathā cā'vṛttyā yuktaḥ prakṛto darśapūrṇamāsātmako yajño dākṣāyaṇayajñaḥ | āvṛttiprakārastu"dve paurṇamāsyau yajeta | dve amāvāsye"ityādivākyaśeṣādavagamyate | tato dadhyādivatprasiddhārthatvāddarśapūrṇamāsayoḥ prakṛtayorayaṃ svargaphalasiddyarthamāvṛttyākhyaguṇavidhiḥ, na tūdbhidādivatkarmanāmadheyam | evaṃ"sākaṃprasthāpyena yajeta paśukāmaḥ"ityatrāpi draṣṭavyam | amāvāsyāyāge dvau dvau dohau saṃpādya catasṛṇāṃ dadhipayasoḥ kumbhīnāṃ saha prasthāpanaṃ sākaṃ prasthāpyaḥ | tadyukto yāgaḥ sākaṃprasthāpyaḥ | tathāsati prakṛte darśayāgo paśuphalāya sākaṃprasthāpyākhyo guṇo vidhīyate

Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

Permanent address: hreem.cc/library/MJaiNyC/2.3.10

Cite as: Madhava: Jaiminiyanyayamalavistara [MJaiNyC] 2.3.10, in HREEM (hreem.cc/library/MJaiNyC/2.3.10), after GRETIL, Madhava: Jaiminiyanyayamalavistara, a metrical exposition of Jaimini's Mimamsasutra, with Madhava's….

Edition, numbering and licence

GRETIL 6_sastra/3_phil/mimamsa/mjnya01u.htm — Madhava: Jaiminiyanyayamalavistara, a metrical exposition of Jaimini's Mimamsasutra, with Madhava's prose commentary Based on the ed. by Pandit Sivadatta: Jaiminiyanyayamala, Poona 1892. (Anandasrama Sanskrit Series, 24) ADHYAYA 1 Input by members of the Sansk

GRETIL (SUB Göttingen), CC BY-NC-SA 4.0 — non-commercial use with attribution; the Companion is kept free while this corpus is held. Devanagari generated mechanically from GRETIL's IAST.

More about this text