Library·Madhava: Jaiminiyanyayamalavistara [MJaiNyC]·4·4.2·4.2.21

Madhava: Jaiminiyanyayamalavistara [MJaiNyC] 4.2.21

MJaiNyC 4.2.21

------------------ इदमाम्नायते- ऽसोमेन यजेतऽ अग्निहोत्रं जुहोतिऽ ऽहिरण्यमात्रेयाय ददातिऽ इति । तत्र याग-होम-दान-शब्दानामर्था न निरूपयितुं शक्यन्ते । त्रिष्वपि द्रव्यत्यागस्य सद्भावात् । ततो विधेयानामर्थानां प्रधानभूतानामनिर्णयात्, इतरत्र विध्यनुवादविवेकः पूर्वोक्तो व्यर्थः- इति चेत् । मैवम् । देवतामुद्दिश्य द्रव्यत्यागो यागः । त्यक्तस्य वह्नौ प्रक्षेपो होमः । स्वकीयद्रव्यस्य स्वत्वनिवृत्तिपूर्वकं परस्वत्वापादनं दानम् । इति सुनिरूपा एते पदार्थाः । ऽदर्शपूर्णमासाभ्यां स्वर्गकामो यजेतऽ इतिविहितस्य यागस्योपरि ऽचतुरवत्तं जुहोतिऽ इति होमस्य विधानात् ऽत्यागमात्रात्मको यागः, प्रक्षेपाधिको होमःऽ इत्यवगम्यते । यत्र तु यजत्यादिपदं न श्रुतम्, किंतु ऽआग्नेयो ऽष्टाकपालःऽ इत्येतावदवे श्रुतम्, तत्राप्युद्देश्याया देवतायास्त्वजनीयद्रव्यस्य च श्रुतत्वादुद्देशत्वागरूपो यागो ऽथसिद्धः । तस्मात्- प्रधानविधेयानां यागादीनां सुनिरूपितत्वाद्विधिविवेको न व्यर्थः

------------------ idamāmnāyate- 'somena yajeta' agnihotraṃ juhoti' 'hiraṇyamātreyāya dadāti' iti | tatra yāga-homa-dāna-śabdānāmarthā na nirūpayituṃ śakyante | triṣvapi dravyatyāgasya sadbhāvāt | tato vidheyānāmarthānāṃ pradhānabhūtānāmanirṇayāt, itaratra vidhyanuvādavivekaḥ pūrvokto vyarthaḥ- iti cet | maivam | devatāmuddiśya dravyatyāgo yāgaḥ | tyaktasya vahnau prakṣepo homaḥ | svakīyadravyasya svatvanivṛttipūrvakaṃ parasvatvāpādanaṃ dānam | iti sunirūpā ete padārthāḥ | 'darśapūrṇamāsābhyāṃ svargakāmo yajeta' itivihitasya yāgasyopari 'caturavattaṃ juhoti' iti homasya vidhānāt 'tyāgamātrātmako yāgaḥ, prakṣepādhiko homaḥ' ityavagamyate | yatra tu yajatyādipadaṃ na śrutam, kiṃtu 'āgneyo 'ṣṭākapālaḥ' ityetāvadave śrutam, tatrāpyuddeśyāyā devatāyāstvajanīyadravyasya ca śrutatvāduddeśatvāgarūpo yāgo 'thasiddhaḥ | tasmāt- pradhānavidheyānāṃ yāgādīnāṃ sunirūpitatvādvidhiviveko na vyarthaḥ

Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

Permanent address: hreem.cc/library/MJaiNyC/4.2.21

Cite as: Madhava: Jaiminiyanyayamalavistara [MJaiNyC] 4.2.21, in HREEM (hreem.cc/library/MJaiNyC/4.2.21), after GRETIL, Madhava: Jaiminiyanyayamalavistara, a metrical exposition of Jaimini's Mimamsasutra, with Madhava's….

Edition, numbering and licence

GRETIL 6_sastra/3_phil/mimamsa/mjnya01u.htm — Madhava: Jaiminiyanyayamalavistara, a metrical exposition of Jaimini's Mimamsasutra, with Madhava's prose commentary Based on the ed. by Pandit Sivadatta: Jaiminiyanyayamala, Poona 1892. (Anandasrama Sanskrit Series, 24) ADHYAYA 1 Input by members of the Sansk

GRETIL (SUB Göttingen), CC BY-NC-SA 4.0 — non-commercial use with attribution; the Companion is kept free while this corpus is held. Devanagari generated mechanically from GRETIL's IAST.

More about this text