Library·Maitrāyaṇī Saṃhitā·1·1.10·1.10.9

Maitrāyaṇī Saṃhitā 1.10.9

MS 1.10.9

विराड् : फ़्न् ⟨ विराज् एव : फ़्न् एमेन्देद्। एद्।: विराजेव यजेत : फ़्न् एमेन्देद्। एद्।: यजते यद् बर्हिः प्रयाजेषु यजत्य् ओषधीस् तद् यजति यद् बर्हिर् अनुयाजेषु फलं तद् यद् बर्हिर् वारितीनां यद् एवादः फलात् प्रजायते तद् एतद् यजति यद् दुर उपस्थं तद् यद् उषासानक्ता व्युष्टिं चैव निम्रुक्तिं च यज् जोष्ट्री यद् एव जातं च जनिष्यमाणं च यद् ऊर्जाहुती यद् एवात्ति च पिबति च यद् दैव्या होतारेमे एव यत् तिस्रो देवीर् वाग् वै तिस्रो देवीर् वाचं वा एतद् यजत्य् अथो छन्दांसि वै वाक् छन्दांसि वा एतद् यजति तनूनपाद् वै यज्ञो ऽप्रसृतो नराशंसः प्रसृतस् तस्मात् तनूनपातं प्रयाजेषु यजत्य् अप्रसृतो हि तर्हि यज्ञस् तस्माद् उ नराशंसम् अनुयाजेषु यजति प्रसृतो हि तर्हि यज्ञो वनस्पतिं यजति सोमो वै वनस्पतिः सौमीर् इमाः प्रजाः प्रजास्व् एव रसं दधाति त्वष्टारं यजति त्वष्टा हि रूपाणि विकरोति वाजिनो यजति पशवो वै वाजिनस् तान् वा एतद् यजत्य् अथो छन्दांसि वै वाजिनश् छन्दांसि वा एतद् यजति पशवो वै वाजिनस् तन् न संस्थाप्यं यत् संस्थापयेत् तान् एव संस्थापयेद् असंस्थिता ह्य् एते सददि प्रजायन्ते न वा एष सुयज्ञ इव संस्थिते हि प्रहृतेषु परिधिषु जुहोति यद् अव्यवानन् यजति तेन यज्ञः क्रियते ऽनुयजति समिष्ट्या एव प्रतिष्ठित्यै बर्हिर् अनुषिञ्चन् गृह्णात्य् ऋषभेष्व् एव रेतो दधात्य् ऊर्ध्वज्ञुर् आसीनो यजत्य् ऊर्ध्वज्ञवो हि पशवः पशुषु रेतो दधत्य् अथो जूर्ध्वज्ञुर् हि प्रजापतिः प्रजा असृजत दिग्भ्यो जुहोतीमा एव दिशो रसेन व्युनत्ति प्राचीम् उत्तमां जुहोति प्राचीम् एव दिशं पुनर् उपावर्तन्ते समुपह्वयन्ते सोमपीथ इव ह्य् एष ऋत्विजः प्राश्नन्ति ॥ वाजिनो मे यज्ञं वहान् ॥ इति समावञ्शो भक्षयन्ति समावञ्श एव वाजं विभजन्त आत्मना प्राश्नात्य् आत्मन्न् एव वाजं धत्ते

virāḍ : FN ⟨ virāj eva : FN emended. Ed.: virājeva yajeta : FN emended. Ed.: yajate yad barhiḥ prayājeṣu yajaty oṣadhīs tad yajati yad barhir anuyājeṣu phalaṃ tad yad barhir vāritīnāṃ yad evādaḥ phalāt prajāyate tad etad yajati yad dura upasthaṃ tad yad uṣāsānaktā vyuṣṭiṃ caiva nimruktiṃ ca yaj joṣṭrī yad eva jātaṃ ca janiṣyamāṇaṃ ca yad ūrjāhutī yad evātti ca pibati ca yad daivyā hotāreme eva yat tisro devīr vāg vai tisro devīr vācaṃ vā etad yajaty atho chandāṃsi vai vāk chandāṃsi vā etad yajati tanūnapād vai yajño 'prasṛto narāśaṃsaḥ prasṛtas tasmāt tanūnapātaṃ prayājeṣu yajaty aprasṛto hi tarhi yajñas tasmād u narāśaṃsam anuyājeṣu yajati prasṛto hi tarhi yajño vanaspatiṃ yajati somo vai vanaspatiḥ saumīr imāḥ prajāḥ prajāsv eva rasaṃ dadhāti tvaṣṭāraṃ yajati tvaṣṭā hi rūpāṇi vikaroti vājino yajati paśavo vai vājinas tān vā etad yajaty atho chandāṃsi vai vājinaś chandāṃsi vā etad yajati paśavo vai vājinas tan na saṃsthāpyaṃ yat saṃsthāpayet tān eva saṃsthāpayed asaṃsthitā hy ete sadadi prajāyante na vā eṣa suyajña iva saṃsthite hi prahṛteṣu paridhiṣu juhoti yad avyavānan yajati tena yajñaḥ kriyate 'nuyajati samiṣṭyā eva pratiṣṭhityai barhir anuṣiñcan gṛhṇāty ṛṣabheṣv eva reto dadhāty ūrdhvajñur āsīno yajaty ūrdhvajñavo hi paśavaḥ paśuṣu reto dadhaty atho jūrdhvajñur hi prajāpatiḥ prajā asṛjata digbhyo juhotīmā eva diśo rasena vyunatti prācīm uttamāṃ juhoti prācīm eva diśaṃ punar upāvartante samupahvayante somapītha iva hy eṣa ṛtvijaḥ prāśnanti // vājino me yajñaṃ vahān // iti samāvañśo bhakṣayanti samāvañśa eva vājaṃ vibhajanta ātmanā prāśnāty ātmann eva vājaṃ dhatte

Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

Permanent address: hreem.cc/library/MS/1.10.9

Cite as: Maitrāyaṇī Saṃhitā 1.10.9, in HREEM (hreem.cc/library/MS/1.10.9), after GRETIL, Maitrayani-Samhita Based on Schroeder, Leopold von: Maitrāyaṇī Saṃhitā.

Edition, numbering and licence

GRETIL 1_veda/1_sam/maitrs_pu.htm — Maitrayani-Samhita Based on Schroeder, Leopold von: Maitrāyaṇī Saṃhitā. Die Saṃhitā der Maitrāyaṇīya-Śākhā. Leipzig : 1881-1886 Repr. Wiesbaden : 1970-1972 Input by Thesaurus Indogermanischer Text- und Sprachmaterialien (TITUS) [GRETIL-Version vom 01.12.2016]

GRETIL (SUB Göttingen), CC BY-NC-SA 4.0 — non-commercial use with attribution; the Companion is kept free while this corpus is held. Devanagari generated mechanically from GRETIL's IAST.

More about this text