पूर्वेद्युर् इध्मा बर्हिः कुर्वन्ति यज्ञम् एवारभ्योपवसति प्रजापतिः प्रजा असृजत तस्योखे अस्रंसेतां स एताभ्याम् उखाभ्यां प्रत्यधत्त यद् एते उखे भवतः प्रजापतेर् एवोखे प्रतिदधाति शुन्धध्वं दैव्याय कर्मणा इति देवेभ्य एवैनानि शुन्धति वसूनां पवित्रम् असीति वसूनां वा एतद् भागधेयं तेभ्य एवैनत् करोति पवित्रम् अपिदधात्य् ओषधीनां च पशूनां च पयः संसृजति वाचं यछति यज्ञस्य धृत्यै धारयन्न् आस्ते धारयन्त इव हि दुहन्ति द्यौर् असि पृथिव्य् असीत्य् आभ्याम् एवैनां प्रवृणक्ति मातरिश्वनो घर्म इत्य् अन्तरिक्षं वै मातरिश्वनो घर्मो ऽन्तरिक्षस्य धृत्यै काम् अधुक्षः सा विश्वायुः सा विश्वभूः सा विश्वकर्मेत्य् असौ वाव विश्वायुर् अन्तरिक्षं विश्वभूर् इयं विश्वकर्मेमान् वा एतल् लोकान् यथापूर्वं प्रदापयत इमांल् लोकान् यथापूर्वं प्रत्तान् दुहे य एवं वेद तिस्रो यजुषाभिमन्त्रयते त्रयो वा इमे लोका एषु वा एतल् लोकेषु रसं दधाति तस्माद् इमांल् लोकान् प्रजा उपजीवन्ति हुतः स्तोको हुतो द्रप्स इत्य् अभिमन्त्रयते अस्कन्दाय ॥ एतल् : फ़्न् एमेन्देद्। एद्।: एतं इन्द्राय देवेभ्यो हविर् बहु दुग्धि ॥ इति त्रिर् उद्वदति त्रिषत्या हि देवा न दारुपात्रेण दुह्याद् अग्निमद् वै दारुपात्रं यातयामेन हविषा यजेत तद् ध स्माहुर् दात्रेयाः पुरोडाशमुखं हविर् न वा इतैतः पुरोडाशं हविषो यामो ऽस्ति दोग्धव्यम् एवेति न शूद्रो दुह्याद् असतो वा एष संभूतो ऽसन्त् स्याद् यद् वै पवित्रम् अत्येति तद् धविर् अग्निहोत्रम् एव शूद्रो न दुह्यात् तद् धि नोत्पुनन्ति ॥ संपृच्यध्वम् ऋतावरीर् ऊर्मिणा मधुमत्तमाः । पृञ्चतीः पयसा पयो मन्द्रा धनस्य सातये ॥ इति प्रतिनयति शृतत्वाय शृतकामा हि देवा इन्द्राय त्वा भागं सोमेनातनच्मीति सोमम् एवैनत् करोति तस्य ह त्वै सोमपीथः संततो य एवं विद्वान्त् सान्नाय्यं पिबति ॥ अदस्तम् असि विष्णवे त्वा ॥ इति यज्ञो वै विष्णुर् यज्ञायैवैनद् अदस्तं करोति विष्णो हव्यं रक्षस्वेति यथाहैष ते भागस् तं रक्षस्वेत्य् एवं वा एतद् विष्णुम् आहैतत् ते हव्यं तद् रक्षस्वेति न मृत्पात्रेणापिदध्यात् पितृदेवत्यं हविः स्याद् दारुपात्रेणापिदध्याद् अग्निमद् वै दारुपात्रम् अग्निर् एव हव्यं रक्षत्य् उदन्वत् कार्यम् आपो वै रक्षोघ्नीर् अपो रक्षांसि न तरन्ति रक्षसाम् अपहत्यै
pūrvedyur idhmā barhiḥ kurvanti yajñam evārabhyopavasati prajāpatiḥ prajā asṛjata tasyokhe asraṃsetāṃ sa etābhyām ukhābhyāṃ pratyadhatta yad ete ukhe bhavataḥ prajāpater evokhe pratidadhāti śundhadhvaṃ daivyāya karmaṇā iti devebhya evaināni śundhati vasūnāṃ pavitram asīti vasūnāṃ vā etad bhāgadheyaṃ tebhya evainat karoti pavitram apidadhāty oṣadhīnāṃ ca paśūnāṃ ca payaḥ saṃsṛjati vācaṃ yachati yajñasya dhṛtyai dhārayann āste dhārayanta iva hi duhanti dyaur asi pṛthivy asīty ābhyām evaināṃ pravṛṇakti mātariśvano gharma ity antarikṣaṃ vai mātariśvano gharmo 'ntarikṣasya dhṛtyai kām adhukṣaḥ sā viśvāyuḥ sā viśvabhūḥ sā viśvakarmety asau vāva viśvāyur antarikṣaṃ viśvabhūr iyaṃ viśvakarmemān vā etal lokān yathāpūrvaṃ pradāpayata imāṃl lokān yathāpūrvaṃ prattān duhe ya evaṃ veda tisro yajuṣābhimantrayate trayo vā ime lokā eṣu vā etal lokeṣu rasaṃ dadhāti tasmād imāṃl lokān prajā upajīvanti hutaḥ stoko huto drapsa ity abhimantrayate askandāya // etal : FN emended. Ed.: etaṃ indrāya devebhyo havir bahu dugdhi // iti trir udvadati triṣatyā hi devā na dārupātreṇa duhyād agnimad vai dārupātraṃ yātayāmena haviṣā yajeta tad dha smāhur dātreyāḥ puroḍāśamukhaṃ havir na vā itaitaḥ puroḍāśaṃ haviṣo yāmo 'sti dogdhavyam eveti na śūdro duhyād asato vā eṣa saṃbhūto 'sant syād yad vai pavitram atyeti tad dhavir agnihotram eva śūdro na duhyāt tad dhi notpunanti // saṃpṛcyadhvam ṛtāvarīr ūrmiṇā madhumattamāḥ / pṛñcatīḥ payasā payo mandrā dhanasya sātaye // iti pratinayati śṛtatvāya śṛtakāmā hi devā indrāya tvā bhāgaṃ somenātanacmīti somam evainat karoti tasya ha tvai somapīthaḥ saṃtato ya evaṃ vidvānt sānnāyyaṃ pibati // adastam asi viṣṇave tvā // iti yajño vai viṣṇur yajñāyaivainad adastaṃ karoti viṣṇo havyaṃ rakṣasveti yathāhaiṣa te bhāgas taṃ rakṣasvety evaṃ vā etad viṣṇum āhaitat te havyaṃ tad rakṣasveti na mṛtpātreṇāpidadhyāt pitṛdevatyaṃ haviḥ syād dārupātreṇāpidadhyād agnimad vai dārupātram agnir eva havyaṃ rakṣaty udanvat kāryam āpo vai rakṣoghnīr apo rakṣāṃsi na taranti rakṣasām apahatyai
Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.