Library·Sucaritamisra: Mimamsaslokavarttikakasika·11·11.201

Sucaritamisra: Mimamsaslokavarttikakasika 11.201

Mima 11.201

यो ऽपि मिथ्याज्ञानेष्व् अर्थाकारसम्भव उक्तः, तम् अनुभाष्य परिहरति -- अर्थेति। अयम् अर्थः -- यो ऽयं द्विचन्द्रादिबोधेष्व् अर्थाकारासम्भव उक्तः, सो ऽयुक्तः। तथा हि। सम्यग्ज्ञानेषु तावन्नार्थाकारासम्भवः। केषुचित् तु मिथ्याज्ञानेषु देशान्यथात्वमात्रेण कालान्यथात्वमात्रेण वार्थाकारसम्भवो ऽस्माभिः कृतः निरालम्बनवादे वर्णित इति यावत्। अतो न क्वचिद् अर्थाकारासम्भवः तत् पुनर् इदं प्रतिभासविपरीतम् अभिधीयते। देशान्तरादिस्थो ऽर्थो भासते, अन्यत्र स्थितश् चार्थो ऽन्यत्रालम्ब्यत इति संविदनुसारेण हि भवन्तो बहिरर्थम् अवस्थापयन्ति। सा च देशान्तरादिगोचरा कथम् अन्यत्रार्थम् आलम्बत इति शक्यते वक्तुम्। एवं हि स्वांशालम्बनत्वेन किम् अपराद्धं येन तन्निराक्रियते। मैवम्। उक्तम् अस्माभिर् निरालम्बनवाद एव बाधकानुसारिणी हि मिथ्यात्वकल्पना। बाधकं च देशादिसंसर्गम् एव वारयति, न हि बहिर्वस्तुसत्ताम्। तद् धि न द्वौ चन्द्राव् इति चन्द्रद्वित्वं निषेधति, न द्वित्वं चन्द्रं वेति कथं तौ बहिर्भासमानावपहास्यामः। अतो नेह संविद्विपरीतं किञ्चिद् इति

yo 'pi mithyājñāneṣv arthākārasambhava uktaḥ, tam anubhāṣya pariharati -- artheti. ayam arthaḥ -- yo 'yaṃ dvicandrādibodheṣv arthākārāsambhava uktaḥ, so 'yuktaḥ. tathā hi. samyagjñāneṣu tāvannārthākārāsambhavaḥ. keṣucit tu mithyājñāneṣu deśānyathātvamātreṇa kālānyathātvamātreṇa vārthākārasambhavo 'smābhiḥ kṛtaḥ nirālambanavāde varṇita iti yāvat. ato na kvacid arthākārāsambhavaḥ tat punar idaṃ pratibhāsaviparītam abhidhīyate. deśāntarādistho 'rtho bhāsate, anyatra sthitaś cārtho 'nyatrālambyata iti saṃvidanusāreṇa hi bhavanto bahirartham avasthāpayanti. sā ca deśāntarādigocarā katham anyatrārtham ālambata iti śakyate vaktum. evaṃ hi svāṃśālambanatvena kim aparāddhaṃ yena tannirākriyate. maivam. uktam asmābhir nirālambanavāda eva bādhakānusāriṇī hi mithyātvakalpanā. bādhakaṃ ca deśādisaṃsargam eva vārayati, na hi bahirvastusattām. tad dhi na dvau candrāv iti candradvitvaṃ niṣedhati, na dvitvaṃ candraṃ veti kathaṃ tau bahirbhāsamānāvapahāsyāmaḥ. ato neha saṃvidviparītaṃ kiñcid iti

Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

Permanent address: hreem.cc/library/Mima/11.201

Cite as: Sucaritamisra: Mimamsaslokavarttikakasika 11.201, in HREEM (hreem.cc/library/Mima/11.201), after GRETIL, Sucaritamisra: Mimamsaslokavarttikakasika Based on the ed.

Edition, numbering and licence

GRETIL 6_sastra/3_phil/mimamsa/mimsvtku.htm — Sucaritamisra: Mimamsaslokavarttikakasika Based on the ed. by K. Sāmbaśiva Śāstrī. The Mimāṃsāślokavārt[t]ika with the Commentary Kāśikā of Sucaritamiśra. Trivandrum 1926, 1929, 1943. (Trivandrum Sanskrit Series, 90, 99, 150) Provided by Helmut Krasser, Wien { | NOTE: the file numbers verses only within chapters; chapter numbers were inferred from each restart at 1 — verify against a printed edition before citing formally.

GRETIL (SUB Göttingen), CC BY-NC-SA 4.0 — non-commercial use with attribution; the Companion is kept free while this corpus is held. Devanagari generated mechanically from GRETIL's IAST.

More about this text