ननु व्यापकाद् अपि व्याप्यसंवित्तिर् दृष्टा। अनित्यत्वाद् इव कृतकत्वस्य। भवति हि भावानाम् अनित्यत्वात् कृतकत्वानुमानम्। व्यापकं चानित्यत्वं कृतकत्वस्य। अतो व्यापकं गम्यं व्याप्यं गमकम् इत्य् अव्यापकम् अत आह -- व्यापकत्वेति। अयम् अभिप्रायः। सत्यं व्यापकस्य गमकत्वम्। न तु व्यापकत्वगृहीतस्य। तेन हि रूपेण गृहीतो ऽसौ व्याप्याद् देशकालाधिक्ये ऽपि न विरुध्यते। न चाधिकदेशकालः प्रतिपादको भवति। तं विनापि भावाद् इत्य् उक्तम् एव। ननु व्याप्यतापि तस्यास्ति। अस्तु नाम, वस्तुतस् तत् तु रूपं न गृहीतम् इति कथं गमकत्वम्। अवगते तु ताद्रूप्ये तेनैव गमकत्वं न व्यापकतया। अतो व्याप्यतैवानुमानाङ्गं न व्यापकतेति सूक्तम् इति
nanu vyāpakād api vyāpyasaṃvittir dṛṣṭā. anityatvād iva kṛtakatvasya. bhavati hi bhāvānām anityatvāt kṛtakatvānumānam. vyāpakaṃ cānityatvaṃ kṛtakatvasya. ato vyāpakaṃ gamyaṃ vyāpyaṃ gamakam ity avyāpakam ata āha -- vyāpakatveti. ayam abhiprāyaḥ. satyaṃ vyāpakasya gamakatvam. na tu vyāpakatvagṛhītasya. tena hi rūpeṇa gṛhīto 'sau vyāpyād deśakālādhikye 'pi na virudhyate. na cādhikadeśakālaḥ pratipādako bhavati. taṃ vināpi bhāvād ity uktam eva. nanu vyāpyatāpi tasyāsti. astu nāma, vastutas tat tu rūpaṃ na gṛhītam iti kathaṃ gamakatvam. avagate tu tādrūpye tenaiva gamakatvaṃ na vyāpakatayā. ato vyāpyataivānumānāṅgaṃ na vyāpakateti sūktam iti
Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.