यथाशब्दस्यात्रोत्तरत्र च सम्बन्धः । तस्य ब्रह्मसत्यत्वादिप्रतिपादकवाक्यादेः प्रामाण्यं यथा साक्षी वर्तमानकालीनं स्थापयति गृह्णाति । एवमेव सर्वकालेष्वपि स्थैर्येण गृह्णाति । हिशब्दः परप्रसिद्धिद्योतकः । स्थैर्यमेव विवृणोति । व्यभिचारं बाधम् अपोह्य निराकृत्यैवेति । न केवलं ब्रह्मसत्यत्वत्वादिवाक्यादिप्रामाण्यं साक्षी तात्कालिकं गृह्णाति किन्त्वात्यन्तिकमेवेत्यर्थः । *४,५८४* अथवा यथाशब्दस्योत्तरेणैव सम्बन्धः । स्थापयत्यान्तिकमेव गृह्णातीत्यर्थः । अस्यैव विवरणमेवमेवेति । इतिशब्दो ऽध्याहार्यः । सर्वकालेष्वपीदमेवमेव न कदापि विषयापहारलक्षणं बाधमाप्नोतीति व्यभिचारमपोह्य तत एव स्थैर्येण गृह्णातीति । यद्वैवंशब्दः समुच्चये । साक्षी ब्रह्मादिविषयवाक्यादिप्रामाण्यं स्थापयत्यात्यन्तिकं गृह्णाति । अत एव तद्विषयमपि ब्रह्मादिकं सर्वकालेष्वपि स्थैर्यादतिशयेन व्यभिचारमपोह्यैव स्थापयतीति । प्रामाण्या(त्यन्तिकत्वा)न्तर्गतत्वाद्विषयाबाध्यताया इति हिशब्दाथर्ः । एवमिति दार्ष्यान्तिकोक्तिः । अयं साक्षी यदि तत्सत्यमित्यादिप्रमाणप्रामाण्यमात्यन्तिकं गृह्णन् तद्विषयस्य ब्रह्मादेस्त्रैकालिकाबाध्यत्वं व्यवस्थापयेत्तर्हि तथैव विश्वविषयस्याक्षजादिज्ञानस्यात्यन्तिकं प्रामाण्यं गृह्णन् तदन्तर्गतां विश्वस्याबाध्यतामपि स्थापये(देव)त् अविशेषादिति समुदायार्थः । *४,५८६* ननु गृह्णात्वात्यन्तिकं प्रामाण्यमक्षजादीनां साक्षी । तस्य तथात्वं तु कुतः । ततश्च न विश्वसत्यतासिद्धिरित्यत आह निर्दोषेति ॥ ॥। निर्दोषज्ञानशक्तितः
yathāśabdasyātrottaratra ca sambandhaḥ / tasya brahmasatyatvādipratipādakavākyādeḥ prāmāṇyaṃ yathā sākṣī vartamānakālīnaṃ sthāpayati gṛhṇāti / evameva sarvakāleṣvapi sthairyeṇa gṛhṇāti / hiśabdaḥ paraprasiddhidyotakaḥ / sthairyameva vivṛṇoti / vyabhicāraṃ bādham apohya nirākṛtyaiveti / na kevalaṃ brahmasatyatvatvādivākyādiprāmāṇyaṃ sākṣī tātkālikaṃ gṛhṇāti kintvātyantikamevetyarthaḥ / *4,584* athavā yathāśabdasyottareṇaiva sambandhaḥ / sthāpayatyāntikameva gṛhṇātītyarthaḥ / asyaiva vivaraṇamevameveti / itiśabdo 'dhyāhāryaḥ / sarvakāleṣvapīdamevameva na kadāpi viṣayāpahāralakṣaṇaṃ bādhamāpnotīti vyabhicāramapohya tata eva sthairyeṇa gṛhṇātīti / yadvaivaṃśabdaḥ samuccaye / sākṣī brahmādiviṣayavākyādiprāmāṇyaṃ sthāpayatyātyantikaṃ gṛhṇāti / ata eva tadviṣayamapi brahmādikaṃ sarvakāleṣvapi sthairyādatiśayena vyabhicāramapohyaiva sthāpayatīti / prāmāṇyā(tyantikatvā)ntargatatvādviṣayābādhyatāyā iti hiśabdātharḥ / evamiti dārṣyāntikoktiḥ / ayaṃ sākṣī yadi tatsatyamityādipramāṇaprāmāṇyamātyantikaṃ gṛhṇan tadviṣayasya brahmādestraikālikābādhyatvaṃ vyavasthāpayettarhi tathaiva viśvaviṣayasyākṣajādijñānasyātyantikaṃ prāmāṇyaṃ gṛhṇan tadantargatāṃ viśvasyābādhyatāmapi sthāpaye(deva)t aviśeṣāditi samudāyārthaḥ / *4,586* nanu gṛhṇātvātyantikaṃ prāmāṇyamakṣajādīnāṃ sākṣī / tasya tathātvaṃ tu kutaḥ / tataśca na viśvasatyatāsiddhirityata āha nirdoṣeti // ... nirdoṣajñānaśaktitaḥ
Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.