विद्याधिनाथो भगवानपाचक्रे स्वयं प्रभुः प्रतिपदान्वये ऽभिहिते हि मन्दाधिकारिणां मोक्षमागर्वैमुख्यं स्यात् । सर्वशब्दानां ब्रह्मणि अञ्जसा मुख्यया वृत्त्या अन्वयस्तावज्ज्ञातुमशक्यः । "कश्छन्दसामितिऽ; श्रुतेः । नच तज्ज्ञानेन विना मोक्षः । नचाशक्ये प्रवृत्तिर्युक्ता । आकाशरोमन्थनादौ प्रवृत्त्यदर्शनात् । तथाचाहुः । "व्यसनानि दुरन्तानि समव्ययफलानि च । अशक्यानि च वस्तूनि नारभेत विचक्षणःऽ; इति । तस्मादास्तामयं मोक्षः । शक्यानुष्ठानसाधनधर्माद्यर्थमेव प्रवर्तेमहीति । एवं मन्दलोकस्य मोक्षमार्गवैमुख्यं भगवन्सूत्रकारः स्वयमेव जैमिन्यादिमतमेतदिति वदन्वाक्यान्वयप्रदर्शनेन निराकृतवान् । अनेन स्वाभिमत एव वाक्यान्वयो ऽतो न निराकरणसूत्राभावो दोषाय । प्रतिपदान्वयश्च युक्त एवेति तद्व्युत्पादनमुपपन्नमेव । तथापि प्रतिपदमन्वये सामर्थ्यवैकल्येन मोक्षमार्गाद्विमुखानां मन्दाधिकारिणामुपायान्तरप्रदर्शनेन समाश्वासार्थं वाक्यान्वयकथनं चोपपन्नमित्युक्तं भवति । *४,१४६* तर्हि जैमिन्यादिग्रहणं व्यर्थमित्युक्तमित्यत आह स्वशिष्याणामिति ॥ स्वशिष्याणां प्रसिद्धयर्थं मतमात्मीयमंशतः
vidyādhinātho bhagavānapācakre svayaṃ prabhuḥ pratipadānvaye 'bhihite hi mandādhikāriṇāṃ mokṣamāgarvaimukhyaṃ syāt / sarvaśabdānāṃ brahmaṇi añjasā mukhyayā vṛttyā anvayastāvajjñātumaśakyaḥ / "kaśchandasāmiti'; śruteḥ / naca tajjñānena vinā mokṣaḥ / nacāśakye pravṛttiryuktā / ākāśaromanthanādau pravṛttyadarśanāt / tathācāhuḥ / "vyasanāni durantāni samavyayaphalāni ca / aśakyāni ca vastūni nārabheta vicakṣaṇaḥ'; iti / tasmādāstāmayaṃ mokṣaḥ / śakyānuṣṭhānasādhanadharmādyarthameva pravartemahīti / evaṃ mandalokasya mokṣamārgavaimukhyaṃ bhagavansūtrakāraḥ svayameva jaiminyādimatametaditi vadanvākyānvayapradarśanena nirākṛtavān / anena svābhimata eva vākyānvayo 'to na nirākaraṇasūtrābhāvo doṣāya / pratipadānvayaśca yukta eveti tadvyutpādanamupapannameva / tathāpi pratipadamanvaye sāmarthyavaikalyena mokṣamārgādvimukhānāṃ mandādhikāriṇāmupāyāntarapradarśanena samāśvāsārthaṃ vākyānvayakathanaṃ copapannamityuktaṃ bhavati / *4,146* tarhi jaiminyādigrahaṇaṃ vyarthamityuktamityata āha svaśiṣyāṇāmiti // svaśiṣyāṇāṃ prasiddhayarthaṃ matamātmīyamaṃśataḥ
Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.