अस्यामुष्मादित्युपलक्षणम् । अनयोर्भेदो भिन्नाविमावित्यपि ग्राह्यम् । निविर्कल्पकप्रतीतार्थानामन्योन्यवैशिष्ययमात्रं सविकल्पकज्ञाने ऽवभासते नाधिकमिति न तत्रापीतरेतराश्रयत्वमिति । तथा(चा)हुर्भिन्नभेदवादिनः । एकस्यामेव निर्विकल्पिकायां संविदि भेदस्य भेदिनोश्च युगपदवभासने सति तत्रैकं भेदिनमव(धिं कृत्वै)धीकृत्यैतस्मादयं भिन्न इति सविकल्पकबोधोदया(त्कथम)न्न व्यतिरिक्तभेदपक्षे ऽन्योन्याश्रयत्वमिति । *८,३२४* ननु किमर्थमयं परमतोपन्यासः । भेदपार्थक्यमन्तरेण विशेषप्रतीतावस्माकम(प्येवमे)प्ययमेव परिहार इति ज्ञापनार्थम् । तर्हीदमेव वाक्यं तथा व्याख्यायताम् । नै(चै)वं (शं)शक्यम् । तद्भेदश्चेति पृथग्भेदग्रहणविरोधात् । विशेषणविशेष्यभावेन ग्रहणमपि न धर्मिप्रतियोगिप्रकाराद्भिद्यत इति वैशेषिकपरीक्षायामुक्तम् । अतो नात्र व्युत्पादनमपि कृतमिति । *८,३२७* एवमापादकानभ्युपगमेनान्योन्याश्रयत्वप्रसङ्गं निराकृत्येदानीं दूषणान्तरं प्रतिजानीते किञ्चेति ॥ किञ्च ॥। अन्यच्चेत्यर्थः । कथमिति चेत् । किमत्र यदि धर्म्यादिप्रतीत्यपेक्षया भेदः प्रतीयेत तदान्योन्याश्रयत्वं स्यादि(त्या)त्येवापाद्यते, किंवा यदि भेदः प्रतीयेत तदान्योन्याश्रयत्वं स्यादिति । आद्ये दोषमाह भेद इति ॥ ॥। भेदः कथं ग्राह्य इति यः परिपृच्छति । धर्म्यादिभेदग्रहणात् तेनोक्तो ऽन्योन्यसंश्रयः
asyāmuṣmādityupalakṣaṇam / anayorbhedo bhinnāvimāvityapi grāhyam / nivirkalpakapratītārthānāmanyonyavaiśiṣyayamātraṃ savikalpakajñāne 'vabhāsate nādhikamiti na tatrāpītaretarāśrayatvamiti / tathā(cā)hurbhinnabhedavādinaḥ / ekasyāmeva nirvikalpikāyāṃ saṃvidi bhedasya bhedinośca yugapadavabhāsane sati tatraikaṃ bhedinamava(dhiṃ kṛtvai)dhīkṛtyaitasmādayaṃ bhinna iti savikalpakabodhodayā(tkathama)nna vyatiriktabhedapakṣe 'nyonyāśrayatvamiti / *8,324* nanu kimarthamayaṃ paramatopanyāsaḥ / bhedapārthakyamantareṇa viśeṣapratītāvasmākama(pyevame)pyayameva parihāra iti jñāpanārtham / tarhīdameva vākyaṃ tathā vyākhyāyatām / nai(cai)vaṃ (śaṃ)śakyam / tadbhedaśceti pṛthagbhedagrahaṇavirodhāt / viśeṣaṇaviśeṣyabhāvena grahaṇamapi na dharmipratiyogiprakārādbhidyata iti vaiśeṣikaparīkṣāyāmuktam / ato nātra vyutpādanamapi kṛtamiti / *8,327* evamāpādakānabhyupagamenānyonyāśrayatvaprasaṅgaṃ nirākṛtyedānīṃ dūṣaṇāntaraṃ pratijānīte kiñceti // kiñca ... anyaccetyarthaḥ / kathamiti cet / kimatra yadi dharmyādipratītyapekṣayā bhedaḥ pratīyeta tadānyonyāśrayatvaṃ syādi(tyā)tyevāpādyate, kiṃvā yadi bhedaḥ pratīyeta tadānyonyāśrayatvaṃ syāditi / ādye doṣamāha bheda iti // ... bhedaḥ kathaṃ grāhya iti yaḥ paripṛcchati / dharmyādibhedagrahaṇāt tenokto 'nyonyasaṃśrayaḥ
Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.