यद्यैक्यं विद्यमानं तर्हि तदिदानीमननुसन्दधदसर्वज्ञः स्यात् । नच तद्युक्तम् । अतो नास्त्येव तदिति वाच्यम् । तथाच तदनुसन्धास्यान्कथं मिथ्याज्ञानी न भवेत् । एतेनेश्वरस्येदानीं शरीरसद्भावादननुसन्धानमित्यपि निरस्तम् । सार्वज्ञहानिप्रसङ्गानिस्तारात् । ईश्वरस्य साकारताया नित्यत्वेन न भाविन्यप्यनुसन्धाने प्रत्याशा । *९,४२०* यदै(द्यै)क्यमविद्यमानमेव यदि वा विद्यमानमेव तदोक्तदोषद्वयं स्यात् । नचैवम् । किन्त्विदानीमसदेव पश्चाज्ज्ञानोत्तरकाले भवेत् । तत्रेदानीमसत्त्वान्न परमात्मनस्तदननुसन्धाने सावर्ज्ञहानिः । पश्चाद्भावाच्च न तदनुसन्धाने मिथ्याज्ञानित्वमिति परिशिष्यं पक्षं कस्यचिन्मतं वा शङ्कते असदिति ॥ असदैक्यं भवेत् पश्चाद् यदि स्यात् सप्तमो रसः परिहरति स्यादिति ॥ तर्हीति शेषः । न ह्यनादौ संसारे यस्य येन नैक्यं तत्तेनैकीभूतमुपलब्धम् । नच तथा भविष्यतीत्यत्र प्रमाणमस्ति । "परे ऽव्यये सर्व एकीभवन्तिऽ"यावन्मोक्षं तु भेदः स्याज्जीवस्य परमस्य च । ततः परं न भेदो ऽस्ति भेदहेतोरभावतःऽ; इत्यादिश्रुतिस्मृतीनां स्थानैक्यादिविषयत्वेन सावकाशत्वात् । अतः सप्तमो रसो भविष्यतीतिवदियं प्रत्याशात्यन्तासम्भावितविषयेति भावः । *९,४२१* जीवब्रह्मणोः संसारे भेदाभेदौ मोक्षे त्वभेद एवेति संसारे केवलभेदो मुक्तावत्यन्ताभेद इति भेदाभेदमतद्वयदोषातिदेशेनावस्थाद्वये ऽपि भेदाभेदाविति तृतीयमतमपाकरोति समुदायेति ॥ समुदायैक्यमेतस्माद् दूरतो ऽपाकृतं सदा
yadyaikyaṃ vidyamānaṃ tarhi tadidānīmananusandadhadasarvajñaḥ syāt / naca tadyuktam / ato nāstyeva taditi vācyam / tathāca tadanusandhāsyānkathaṃ mithyājñānī na bhavet / eteneśvarasyedānīṃ śarīrasadbhāvādananusandhānamityapi nirastam / sārvajñahāniprasaṅgānistārāt / īśvarasya sākāratāyā nityatvena na bhāvinyapyanusandhāne pratyāśā / *9,420* yadai(dyai)kyamavidyamānameva yadi vā vidyamānameva tadoktadoṣadvayaṃ syāt / nacaivam / kintvidānīmasadeva paścājjñānottarakāle bhavet / tatredānīmasattvānna paramātmanastadananusandhāne sāvarjñahāniḥ / paścādbhāvācca na tadanusandhāne mithyājñānitvamiti pariśiṣyaṃ pakṣaṃ kasyacinmataṃ vā śaṅkate asaditi // asadaikyaṃ bhavet paścād yadi syāt saptamo rasaḥ pariharati syāditi // tarhīti śeṣaḥ / na hyanādau saṃsāre yasya yena naikyaṃ tattenaikībhūtamupalabdham / naca tathā bhaviṣyatītyatra pramāṇamasti / "pare 'vyaye sarva ekībhavanti'"yāvanmokṣaṃ tu bhedaḥ syājjīvasya paramasya ca / tataḥ paraṃ na bhedo 'sti bhedahetorabhāvataḥ'; ityādiśrutismṛtīnāṃ sthānaikyādiviṣayatvena sāvakāśatvāt / ataḥ saptamo raso bhaviṣyatītivadiyaṃ pratyāśātyantāsambhāvitaviṣayeti bhāvaḥ / *9,421* jīvabrahmaṇoḥ saṃsāre bhedābhedau mokṣe tvabheda eveti saṃsāre kevalabhedo muktāvatyantābheda iti bhedābhedamatadvayadoṣātideśenāvasthādvaye 'pi bhedābhedāviti tṛtīyamatamapākaroti samudāyeti // samudāyaikyametasmād dūrato 'pākṛtaṃ sadā
Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.