ताभ्यामेवेति सम्बन्धः । तेन तुशब्दो व्याख्यातो भवति । यथासङ्खयेनान्वयपरिहारार्थमुक्तम् सह पृथगेवेति ॥ चशब्दस्तस्मादित्यर्थे । ईर्यते सन्ध्यमिति शेषः । सह पृथगित्युक्तं विवृणोति उभाभ्यामिति ॥ जीवेश्वरप्रज्ञाभ्यां मातं निर्मितमैश्वर्या प्रज्ञया त्रातं यस्मात्ततः सह पृथगित्युक्तम् । धातुसमुदायादातो ऽनुपसर्गे क इति कः । अदिभूम्यां हुतजिति यथा । यद्यप्येकस्मादेव धातोस्त्रप्रत्ययः शक्यः कर्तुम् । तथाप्यधिकार्थलाभायैवं कृतम् । सौत्रत्वान्निर्देशस्य कर्मणि प्रत्ययः । घञर्थे कविधानमिति वा । नन्विदं पूर्वापरविरुद्धम् । पूर्वं हि जीववासनोपादानकं सन्ध्यमित्युक्तम् । इदानीं तु प्रज्ञोपादनकमिति । मैवम् । प्रज्ञाशब्द(स्यापि वा)स्य वासनोपलक्षणत्वात् । *९,३३८* अथ प्रज्ञाया वासनायाश्च कः सम्बन्धो येन लक्षणा स्यादित्यत आह प्रज्ञात्मकमिति ॥ प्रज्ञात्मकं मनो येन मनोरूपाश्च वासनाः येन कारणेन मनः प्रज्ञात्मकं प्रज्ञोपादानं, वासनाश्च मनोरूपा मनौपादानकाः तेनैतयोरेककारणत्वलक्षणसम्बन्धेन लक्षणोपपद्यत इति शेषः । प्रज्ञावासनयोमर्न उपादानमित्येतत्कुत इत्यत आह धीरिति ॥ धीर्भीरिति मनस्त्वेवेत्याह च श्रुतिरञ्जसा
tābhyāmeveti sambandhaḥ / tena tuśabdo vyākhyāto bhavati / yathāsaṅkhayenānvayaparihārārthamuktam saha pṛthageveti // caśabdastasmādityarthe / īryate sandhyamiti śeṣaḥ / saha pṛthagityuktaṃ vivṛṇoti ubhābhyāmiti // jīveśvaraprajñābhyāṃ mātaṃ nirmitamaiśvaryā prajñayā trātaṃ yasmāttataḥ saha pṛthagityuktam / dhātusamudāyādāto 'nupasarge ka iti kaḥ / adibhūmyāṃ hutajiti yathā / yadyapyekasmādeva dhātostrapratyayaḥ śakyaḥ kartum / tathāpyadhikārthalābhāyaivaṃ kṛtam / sautratvānnirdeśasya karmaṇi pratyayaḥ / ghañarthe kavidhānamiti vā / nanvidaṃ pūrvāparaviruddham / pūrvaṃ hi jīvavāsanopādānakaṃ sandhyamityuktam / idānīṃ tu prajñopādanakamiti / maivam / prajñāśabda(syāpi vā)sya vāsanopalakṣaṇatvāt / *9,338* atha prajñāyā vāsanāyāśca kaḥ sambandho yena lakṣaṇā syādityata āha prajñātmakamiti // prajñātmakaṃ mano yena manorūpāśca vāsanāḥ yena kāraṇena manaḥ prajñātmakaṃ prajñopādānaṃ, vāsanāśca manorūpā manaupādānakāḥ tenaitayorekakāraṇatvalakṣaṇasambandhena lakṣaṇopapadyata iti śeṣaḥ / prajñāvāsanayomarna upādānamityetatkuta ityata āha dhīriti // dhīrbhīriti manastvevetyāha ca śrutirañjasā
Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.