Library·Nyāyasudhā a subcommentary on Mādhva's Anuvyākhāna, a commentary on Bādarāyaṇa's Brahmasūtra, integrated version·3·3.4·3.4.155

Nyāyasudhā a subcommentary on Mādhva's Anuvyākhāna, a commentary on Bādarāyaṇa's Brahmasūtra, integrated version 3.4.155

NMABB 3.4.155

श्रीवत्सादिकं लक्षणं विष्णुत्वेन व्याप्तमित्येतच्छास्त्रेणैव सिद्धम् । यद्यप्यस्मिन्पक्षे साक्षादागमो नोपजीव्यः । तथाप्यनुमानमूलव्याप्तिग्रहणाय तदुपजीवनमपरिहार्यमेवेति भावः । ननु विष्णुत्वाज्ञाने विष्णोरन्यो दोषवानिति ज्ञानेन कुतो भाव्यम् । विष्णुत्ववत्तदन्यत्वस्याप्यज्ञातत्वादिति चेत् । एवं तर्ह्यज्ञातं प्रसज्यत इत्याह कस्यचिदिति ॥ कस्यचिद् दोषवत्त्वं स्यादितिमात्रे ऽक्षजं भवेत् इतिमात्रे एतावत्येव विषये । विष्णुर्देषवानिति ज्ञाना(स्या)नुत्पादनप्रसङ्ग एव तात्पर्यमिति भावः । ननु यथा पटो ऽयं छिन्नो दग्धो मलिन इति परानुपजीविना प्रत्यक्षेणैव गृह्यते । तथाऽगमादिकमनुपजीव्य प्रत्यक्षेणैव विष्णुर्देषवानिति ज्ञास्यत इत्यत आह नेति ॥ न विष्णोर्देषवत्त्वे हि प्रत्यक्षं वर्तते स्वतः

śrīvatsādikaṃ lakṣaṇaṃ viṣṇutvena vyāptamityetacchāstreṇaiva siddham / yadyapyasminpakṣe sākṣādāgamo nopajīvyaḥ / tathāpyanumānamūlavyāptigrahaṇāya tadupajīvanamaparihāryameveti bhāvaḥ / nanu viṣṇutvājñāne viṣṇoranyo doṣavāniti jñānena kuto bhāvyam / viṣṇutvavattadanyatvasyāpyajñātatvāditi cet / evaṃ tarhyajñātaṃ prasajyata ityāha kasyaciditi // kasyacid doṣavattvaṃ syāditimātre 'kṣajaṃ bhavet itimātre etāvatyeva viṣaye / viṣṇurdeṣavāniti jñānā(syā)nutpādanaprasaṅga eva tātparyamiti bhāvaḥ / nanu yathā paṭo 'yaṃ chinno dagdho malina iti parānupajīvinā pratyakṣeṇaiva gṛhyate / tathā'gamādikamanupajīvya pratyakṣeṇaiva viṣṇurdeṣavāniti jñāsyata ityata āha neti // na viṣṇordeṣavattve hi pratyakṣaṃ vartate svataḥ

Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

Permanent address: hreem.cc/library/NMABB/3.4.155

Cite as: Nyāyasudhā a subcommentary on Mādhva's Anuvyākhāna, a commentary on Bādarāyaṇa's Brahmasūtra, integrated version 3.4.155, in HREEM (hreem.cc/library/NMABB/3.4.155), after GRETIL.

Edition, numbering and licence

GRETIL tei/sa_jayatIrtha-nyAyasudhA.xml —

GRETIL (SUB Göttingen), CC BY-NC-SA 4.0 — non-commercial use with attribution; the Companion is kept free while this corpus is held. Devanagari generated mechanically from GRETIL's IAST.

More about this text