Library·Nyāyasudhā a subcommentary on Mādhva's Anuvyākhāna, a commentary on Bādarāyaṇa's Brahmasūtra, integrated version·3·3.4·3.4.33

Nyāyasudhā a subcommentary on Mādhva's Anuvyākhāna, a commentary on Bādarāyaṇa's Brahmasūtra, integrated version 3.4.33

NMABB 3.4.33

पूर्वभावो ऽमुक्तत्वं मुक्तामुक्तमनुष्ययोर्विवक्षया हि युवा स्यादित्यादिकमारब्धम् । तत्र युवा स्यादित्यादिका मुक्तं प्रतिपाद्यामुक्तविवक्षया तस्येत्यादिवाक्यं प्रवृत्तमित्यर्थः । अनेनैव न्यायेनान्येषामधिपतिरित्यादिकममुक्तविषयं प्रतिपत्तव्यम् । नन्वेवं युवा स्यादित्यादेर्मुक्तामुक्तविषयताङ्गीकृतावेकविषयताप्रतीतिविरोध इत्याशङ्कानिरासायामुक्तेति वक्तव्ये पूर्वभावेत्युक्तम् । एक एव चेतनो युवादिशब्दैः प्रतिपाद्यते । तस्य चावस्थाभेदेन विशेषणानि व्यवस्थाप्यते । एक एव चेतनो युवादिशब्दैः प्रतिपाद्यते । तस्य चावस्थाभेदेन विशेषणानि व्यवस्थाप्यन्ते । तस्मादेकविषयताप्रतिभासो नानुपपन्न इति । *११,६६* एवं वाजसनेयश्रुतौ"स यो ह वै मनुष्याणामित्यादेः सम्पन्नतम इत्यन्तस्य, तैत्तिरीयश्रुतौ च युवा स्यादित्यादेः पूर्णा स्यादित्यन्तस्यऽ; मुक्तामुक्तपरत्ववर्णनेन स मनुष्याणां परम आनन्दो ऽथ(ते)ये शतं मनुष्याणामानन्दा इत्येतत्स एको मानुष आनन्दस्ते ये शतं मानुषा आनन्दा इत्येतच्च मुक्तामुक्तविषयमिति सिद्धे तैत्तिरीयश्रुतिगतं स एको मनुष्यगन्धर्वाणामानन्दः श्रोत्रियस्य चाकामहतस्येत्येतावद्वयाचष्टे स एक इतीति ॥ स एक इति संसारगतमुक्तवा सुखं पुनः । श्रोत्रियस्येति वदति मुक्ताच्छतगुणात्मताम्

pūrvabhāvo 'muktatvaṃ muktāmuktamanuṣyayorvivakṣayā hi yuvā syādityādikamārabdham / tatra yuvā syādityādikā muktaṃ pratipādyāmuktavivakṣayā tasyetyādivākyaṃ pravṛttamityarthaḥ / anenaiva nyāyenānyeṣāmadhipatirityādikamamuktaviṣayaṃ pratipattavyam / nanvevaṃ yuvā syādityādermuktāmuktaviṣayatāṅgīkṛtāvekaviṣayatāpratītivirodha ityāśaṅkānirāsāyāmukteti vaktavye pūrvabhāvetyuktam / eka eva cetano yuvādiśabdaiḥ pratipādyate / tasya cāvasthābhedena viśeṣaṇāni vyavasthāpyate / eka eva cetano yuvādiśabdaiḥ pratipādyate / tasya cāvasthābhedena viśeṣaṇāni vyavasthāpyante / tasmādekaviṣayatāpratibhāso nānupapanna iti / *11,66* evaṃ vājasaneyaśrutau"sa yo ha vai manuṣyāṇāmityādeḥ sampannatama ityantasya, taittirīyaśrutau ca yuvā syādityādeḥ pūrṇā syādityantasya'; muktāmuktaparatvavarṇanena sa manuṣyāṇāṃ parama ānando 'tha(te)ye śataṃ manuṣyāṇāmānandā ityetatsa eko mānuṣa ānandaste ye śataṃ mānuṣā ānandā ityetacca muktāmuktaviṣayamiti siddhe taittirīyaśrutigataṃ sa eko manuṣyagandharvāṇāmānandaḥ śrotriyasya cākāmahatasyetyetāvadvayācaṣṭe sa eka itīti // sa eka iti saṃsāragatamuktavā sukhaṃ punaḥ / śrotriyasyeti vadati muktācchataguṇātmatām

Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

Permanent address: hreem.cc/library/NMABB/3.4.33

Cite as: Nyāyasudhā a subcommentary on Mādhva's Anuvyākhāna, a commentary on Bādarāyaṇa's Brahmasūtra, integrated version 3.4.33, in HREEM (hreem.cc/library/NMABB/3.4.33), after GRETIL.

Edition, numbering and licence

GRETIL tei/sa_jayatIrtha-nyAyasudhA.xml —

GRETIL (SUB Göttingen), CC BY-NC-SA 4.0 — non-commercial use with attribution; the Companion is kept free while this corpus is held. Devanagari generated mechanically from GRETIL's IAST.

More about this text