समाम्नायःसमाम्नातःसव्याख्यातव्यः तमिमम्समाम्नायम्निघण्टवैत्याचक्षते निघण्टवःकस्मान्निगमाइमेभवन्ति छन्दोभ्यःसमाहृत्यसमाहृत्य।(समाहत्यऋ)।समाम्नाताः तेनिगन्तवएवसन्तोनिगमनान्निघण्टवौच्यन्तैत्यौपमन्यवः अपिवाहननादेवस्युःसमाहताभवन्ति यद्वासमाहृताभवन्ति तद्यान्य्।[एतानिभ्]।चत्वारिपदजातानिनामआख्यातेचौपसर्गनिपाताश्चतानिइमानिभवन्ति तत्रएतन्नामआख्यातयोर्लक्षणम्प्रदिशन्ति भावप्रधानमाख्यातम्सत्त्वप्रधानानिनामानि तद्यत्रौभेभावप्रधानेभवतः पूर्वअपरीभूतम्भावमाख्यातेनआचष्टेव्रजतिपचतिइति उपक्रमप्रभृत्यपवर्गपर्यन्तम्मूर्तम्सत्त्वभूतम्सत्त्वनामभिर्व्रज्यापक्तिरिति अदैतिसत्त्वानामुपदेशोगौरश्वःपुरुषोहस्तीइति भवतिइतिभावस्यआस्तेशेतेव्रजतितिष्ठतिइति इन्द्रियनित्यम्वचनमौदुम्बरायणः
samāmnāyaḥ.samāmnātaḥ.sa.vyākhyātavyaḥ tam.imam.samāmnāyam.nighaṇṭava.ity.ācakṣate nighaṇṭavaḥ.kasmān.nigamā.ime.bhavanti chandobhyaḥ.samāhṛtya.samāhṛtya.(samāhatya.ṛ).samāmnātāḥ te.nigantava.eva.santo.nigamanān.nighaṇṭava.ucyanta.ity.aupamanyavaḥ api.vā.hananād.eva.syuḥ.samāhatā.bhavanti yad.vā.samāhṛtā.bhavanti tad.yāny.[etāni.Bh].catvāri.pada.jātāni.nāma.ākhyāte.ca.upasarga.nipātāś.ca.tāni.imāni.bhavanti tatra.etan.nāma.ākhyātayor.lakṣaṇam.pradiśanti bhāva.pradhānam.ākhyātam.sattva.pradhānāni.nāmāni tad.yatra.ubhe.bhāva.pradhāne.bhavataḥ pūrva.aparī.bhūtam.bhāvam.ākhyātena.ācaṣṭe.vrajati.pacati.iti upakrama.prabhṛty.apavarga.paryantam.mūrtam.sattva.bhūtam.sattva.nāmabhir.vrajyā.paktir.iti ada.iti.sattvānām.upadeśo.gaur.aśvaḥ.puruṣo.hastī.iti bhavati.iti.bhāvasya.āste.śete.vrajati.tiṣṭhati.iti indriya.nityam.vacanam.audumbarāyaṇaḥ
Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.