अथनिर्वचनम् तद्येषुपदेषुस्वरसंस्कारौसमर्थौप्रादेशिकेनविकारेण।(गुणेनभ्)।अन्वितौस्याताम्तथातानिनिर्ब्रूयाद् अथअनन्वितेअर्थेअप्रादेशिकेविकारेअर्थनित्यःपरीक्षेतकेनचिद्वृत्तिसामान्येन अविद्यमानेसामान्येअप्यक्षरवर्णसामान्यान्निर्ब्रूयान्नत्वेवननिर्ब्रूयात् नसंस्कारमाद्रियेतविशयवत्यो।(हिभ्)।वृत्तयोभवन्ति यथाअर्थम्विभक्तीःसन्नमयेत् प्रत्तमवत्तमितिधातुआदीएवशिस्येते अथअप्यस्तेर्निवृत्तिस्थानेष्वादिलोपोभवतिस्तःसन्तिइत्य् अथअप्यन्तलोपोभवतिगत्वागतमिति अथअप्युपधालोपोभवतिजग्मतुर्जग्मुरिति अथअप्युपधाविकारोभवतिराजादण्डीइति अथअप्य्वर्णलोपोभवतितत्त्वायामिइति अथअप्य्द्विवर्णलोपस्तृचैति अथअप्यादिविपर्ययोभवतिज्योतिर्घनोबिन्दुर्वाट्यैति अथअप्यादिअन्तविपर्ययोभवतिस्तोकारज्जुःसिकतास्तर्कुइति अथअप्यन्तव्यापत्तिर्भवति
atha.nirvacanam tad.yeṣu.padeṣu.svara.saṃskārau.samarthau.prādeśikena.vikāreṇa.(guṇena.Bh).anvitau.syātām.tathā.tāni.nirbrūyād atha.ananvite.arthe.aprādeśike.vikāre.artha.nityaḥ.parīkṣeta.kenacid.vṛtti.sāmānyena avidyamāne.sāmānye.apy.akṣara.varṇa.sāmānyān.nirbrūyān.na.tv.eva.na.nirbrūyāt na.saṃskāram.ādriyeta.viśayavatyo.(hi.Bh).vṛttayo.bhavanti yathā.artham.vibhaktīḥ.sannamayet prattam.avattam.iti.dhātu.ādī.eva.śisyete atha.apy.aster.nivṛtti.sthāneṣv.ādi.lopo.bhavati.staḥ.santi.ity atha.apy.anta.lopo.bhavati.gatvā.gatam.iti atha.apy.upadhā.lopo.bhavati.jagmatur.jagmur.iti atha.apy.upadhā.vikāro.bhavati.rājā.daṇḍī.iti atha.apy.varṇa.lopo.bhavati.tattvā.yāmi.iti atha.apy.dvi.varṇa.lopas.tṛca.iti atha.apy.ādi.viparyayo.bhavati.jyotir.ghano.bindur.vāṭya.iti atha.apy.ādi.anta.viparyayo.bhavati.stokā.rajjuḥ.sikatās.tarku.iti atha.apy.anta.vyāpattir.bhavati
Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.