क्अ इ,२२८।५-१० रो इइ,१०२-१०३ कथम् इदम् विज्ञायते : जातिः यत् विशेषणम् इति आहोस्वित् जातेः यानि विशेषणानि इति । किम् च अतः । यदि विज्ञायते जातिः यत् विशेषणम् इति सिद्धम् पञ्चालाः जनपदः इति । सुभिक्षः सम्पन्नपानीयः बहुमाल्यफलः इति न सिध्यति । अथ विज्ञायते जातेः यानि विशेषणानि इति सिद्धम् सुभिक्षः सम्पन्नपानीयः बहुमाल्यफलः इति । पञ्चालाः जनपदः इति न सिध्यति । एवम् तर्हि न एवम् विज्ञायते जातिः यत् विशेषणम् इति न अपि जातेः यानि विशेषणानि इति । कथम् तर्हि । विशेषणानाम् युक्तवद्भावः भवति आ जातिप्रयोगात् ।
KA I,228.5-10 Ro II,102-103 katham idam vijñāyate : jātiḥ yat viśeṣaṇam iti āhosvit jāteḥ yāni viśeṣaṇāni iti . kim ca ataḥ . yadi vijñāyate jātiḥ yat viśeṣaṇam iti siddham pañcālāḥ janapadaḥ iti . subhikṣaḥ sampannapānīyaḥ bahumālyaphalaḥ iti na sidhyati . atha vijñāyate jāteḥ yāni viśeṣaṇāni iti siddham subhikṣaḥ sampannapānīyaḥ bahumālyaphalaḥ iti . pañcālāḥ janapadaḥ iti na sidhyati . evam tarhi na evam vijñāyate jātiḥ yat viśeṣaṇam iti na api jāteḥ yāni viśeṣaṇāni iti . katham tarhi . viśeṣaṇānām yuktavadbhāvaḥ bhavati ā jātiprayogāt .
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
क्अ इ,२२८।११-२१ रो इइ,१०३-१०४ किमर्थम् पुनः इदम् उच्यते । विशेषणानाम् वचनम् जातिनिवृत्त्यर्थम् । जातिनिवृत्त्यर्थः अयम् आरम्भः । किम् उच्यते जातिनिवृत्त्यर्थः इति न पुनः विशेषणानाम् अपि युक्तवद्भावः यथा स्यात् इति । समानाधिकरणत्वात् सिद्धम् । समानाधिकरणत्वात् विशेषणानाम् युक्तवद्भावः भविष्यति । यदि एवम् न अर्थः अनेन । लुपः अन्यत्र अपि जातेः युक्तवद्भावः न भवति । क्व अन्यत्र । बदरी सूक्ष्मकण्टका मधुरा वृक्षः इति । किम् पुनः कारणम् अन्यत्र अपि जातेः युक्तवद्भावः न भवति । आविष्टलिङ्गा जातिः यत् लिङ्गम् उपादाय प्रवर्तते उत्पत्तिप्रभृति आ विनाशात् न तत् लिङ्गम् जहाति । न तर्हि इदानीम् अयम् योगः वक्तव्यः । वक्तव्यः च । किम् प्रयोजनम् । इदम् तत्र तत्र उच्यते गुणवचनानाम् शब्दानाम् आश्रयतः लिङ्गवचनानि भवन्ति इति । तत् अनेन क्रियते ।
KA I,228.11-21 Ro II,103-104 kimartham punaḥ idam ucyate . viśeṣaṇānām vacanam jātinivṛttyartham . jātinivṛttyarthaḥ ayam ārambhaḥ . kim ucyate jātinivṛttyarthaḥ iti na punaḥ viśeṣaṇānām api yuktavadbhāvaḥ yathā syāt iti . samānādhikaraṇatvāt siddham . samānādhikaraṇatvāt viśeṣaṇānām yuktavadbhāvaḥ bhaviṣyati . yadi evam na arthaḥ anena . lupaḥ anyatra api jāteḥ yuktavadbhāvaḥ na bhavati . kva anyatra . badarī sūkṣmakaṇṭakā madhurā vṛkṣaḥ iti . kim punaḥ kāraṇam anyatra api jāteḥ yuktavadbhāvaḥ na bhavati . āviṣṭaliṅgā jātiḥ yat liṅgam upādāya pravartate utpattiprabhṛti ā vināśāt na tat liṅgam jahāti . na tarhi idānīm ayam yogaḥ vaktavyaḥ . vaktavyaḥ ca . kim prayojanam . idam tatra tatra ucyate guṇavacanānām śabdānām āśrayataḥ liṅgavacanāni bhavanti iti . tat anena kriyate .
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
क्अ इ,२२८।२२-२२९।५ रो इइ,१०४-१०५ हरीतक्यादिषु व्यक्तिः । हरीतक्यादिषु व्यक्तिः भवति युक्तवद्भावेन : हरीतक्याः फलानि हरीतक्यः फलानि । खलतिकादिषु वचनम् । खलतिकादिषु वचनम् भवति युक्तवद्भावेन : खलतिकस्य पर्वतस्य अदूरभवानि वनानि खलतिकम् वनानि । मनुष्यलुपि प्रतिषेधः । मनुष्यलुपि प्रतिषेधः वक्तव्यः : चञ्चा अभिरूपः , वध्रिका दर्शनीयः ।
KA I,228.22-229.5 Ro II,104-105 harītakyādiṣu vyaktiḥ . harītakyādiṣu vyaktiḥ bhavati yuktavadbhāvena : harītakyāḥ phalāni harītakyaḥ phalāni . khalatikādiṣu vacanam . khalatikādiṣu vacanam bhavati yuktavadbhāvena : khalatikasya parvatasya adūrabhavāni vanāni khalatikam vanāni . manuṣyalupi pratiṣedhaḥ . manuṣyalupi pratiṣedhaḥ vaktavyaḥ : cañcā abhirūpaḥ , vadhrikā darśanīyaḥ .
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.