Library·Patanjali: Vyakaranamahabhasya·2·2.4·2.4.10

Patanjali: Vyakaranamahabhasya 2.4.10

P 2.4.10

क्अ इ,४७५।२-१० रो इइ,८४९-८५० अनिरवसितानाम् इति उच्यते । कुतः अनिरवसितानाम् । आर्यावर्तात् अनिरवसितानाम् । कः पुनः आर्यावर्तः । प्राग् आदर्शात् प्रत्यक् कालकवनात् दक्षिणेन हिमवन्तम् उत्तरेण पारियात्रम् । यदि एवम् किष्किन्धगन्दिकम् शकयवनम् शौर्यक्रौञ्चम् इति न सिध्यति । एवम् तर्हि आर्यनिवासात् अनिरवसितानाम् । कः पुनः आर्यनिवासः । ग्रामः घोषः नगरम् संवाहः इति । एवम् अपि ये एते महान्तः संस्त्यायाः तेषु अभ्यन्तराः चण्डालाः मृतपाः च वसन्ति तत्र चण्डालमृतपाः इति न सिध्यति । एवम् तर्हि याज्ञात् कर्मणः अनिरवसितानाम् । एवम् अपि तक्षायस्कारम् रजकतन्तुवायम् इति न सिध्यति । एवम् तर्हि पात्रात् अनिरवसितानाम् । यैः भुक्ते पात्रम् संस्कारेण शुध्यति ते अनिरवसिताः । यैः भुक्ते संस्कारेण अपि न शुध्यति ते निरवसिताः ।

KA I,475.2-10 Ro II,849-850 aniravasitānām iti ucyate . kutaḥ aniravasitānām . āryāvartāt aniravasitānām . kaḥ punaḥ āryāvartaḥ . prāg ādarśāt pratyak kālakavanāt dakṣiṇena himavantam uttareṇa pāriyātram . yadi evam kiṣkindhagandikam śakayavanam śauryakrauñcam iti na sidhyati . evam tarhi āryanivāsāt aniravasitānām . kaḥ punaḥ āryanivāsaḥ . grāmaḥ ghoṣaḥ nagaram saṃvāhaḥ iti . evam api ye ete mahāntaḥ saṃstyāyāḥ teṣu abhyantarāḥ caṇḍālāḥ mṛtapāḥ ca vasanti tatra caṇḍālamṛtapāḥ iti na sidhyati . evam tarhi yājñāt karmaṇaḥ aniravasitānām . evam api takṣāyaskāram rajakatantuvāyam iti na sidhyati . evam tarhi pātrāt aniravasitānām . yaiḥ bhukte pātram saṃskāreṇa śudhyati te aniravasitāḥ . yaiḥ bhukte saṃskāreṇa api na śudhyati te niravasitāḥ .

Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

Permanent address: hreem.cc/library/P/2.4.10

Cite as: Patanjali: Vyakaranamahabhasya 2.4.10, in HREEM (hreem.cc/library/P/2.4.10), after GRETIL, Patanjali: Vyakaranamahabhasya (Mahabhasya) Based on the edition by Franz Kielhorn (Bombay….

Edition, numbering and licence

GRETIL 6_sastra/1_gram/pmbhasuu.htm — Patanjali: Vyakaranamahabhasya (Mahabhasya) Based on the edition by Franz Kielhorn (Bombay 1880-1885), revised by K.V. Abhyankar (Poona 1972-1996). With additional references of the edition Gurukuljhajjar, Rohatak (Rohtak) : Hariyana sahitya samsthan, 1961-196

GRETIL (SUB Göttingen), CC BY-NC-SA 4.0 — non-commercial use with attribution; the Companion is kept free while this corpus is held. Devanagari generated mechanically from GRETIL's IAST.

More about this text