Library·Patanjali: Vyakaranamahabhasya·5·5.1·5.1.116

Patanjali: Vyakaranamahabhasya 5.1.116

P 5.1.116

क्अ इइ।३६५।१२-१७ रो इव्।७५-७७ किमर्थम् इदम् उच्यते न तेन तुल्यम् क्रिया चेत् वतिः इति एव सिद्धम् । न सिध्यति । तृतीयासमर्थात् तत्र प्रत्ययः यदा अन्येन कर्तव्याम् क्रियाम् अन्यः करोति तदा प्रत्ययः उत्पाद्यते । न च का चिद् इवशब्देन योगे तृतीया विधीयते । ननु च सपतमी अपि न विधीयते । एवम् तर्हि सिद्धे सति यत् इवशब्देन योगे सप्तमीसमर्थात् वतिम् शास्ति तत् ज्ञापयति आचार्यः भवति इवशब्देन योगे सप्तमी इति । किम् एतस्य ज्ञापने प्रयोजनम् । देवेषु इव नाम । ब्राह्मणेषु इव नाम । एषः प्रयोगः उपपन्नः भवति ।

KA II.365.12-17 Ro IV.75-77 kimartham idam ucyate na tena tulyam kriyā cet vatiḥ iti eva siddham . na sidhyati . tṛtīyāsamarthāt tatra pratyayaḥ yadā anyena kartavyām kriyām anyaḥ karoti tadā pratyayaḥ utpādyate . na ca kā cid ivaśabdena yoge tṛtīyā vidhīyate . nanu ca sapatamī api na vidhīyate . evam tarhi siddhe sati yat ivaśabdena yoge saptamīsamarthāt vatim śāsti tat jñāpayati ācāryaḥ bhavati ivaśabdena yoge saptamī iti . kim etasya jñāpane prayojanam . deveṣu iva nāma . brāhmaṇeṣu iva nāma . eṣaḥ prayogaḥ upapannaḥ bhavati .

Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

Permanent address: hreem.cc/library/P/5.1.116

Cite as: Patanjali: Vyakaranamahabhasya 5.1.116, in HREEM (hreem.cc/library/P/5.1.116), after GRETIL, Patanjali: Vyakaranamahabhasya (Mahabhasya) Based on the edition by Franz Kielhorn (Bombay….

Edition, numbering and licence

GRETIL 6_sastra/1_gram/pmbhasuu.htm — Patanjali: Vyakaranamahabhasya (Mahabhasya) Based on the edition by Franz Kielhorn (Bombay 1880-1885), revised by K.V. Abhyankar (Poona 1972-1996). With additional references of the edition Gurukuljhajjar, Rohatak (Rohtak) : Hariyana sahitya samsthan, 1961-196

GRETIL (SUB Göttingen), CC BY-NC-SA 4.0 — non-commercial use with attribution; the Companion is kept free while this corpus is held. Devanagari generated mechanically from GRETIL's IAST.

More about this text