क्अ इइ।४१७।१४-४१८।४ रो इव्।२१५-२१७ इदम् अयुक्तम् वर्तते । किम् अत्र अयुक्तम् । अजादी गुणवचनात् एव इति उक्त्वा अगुणवचनानाम् अपि अजाद्योः आदेशाः उच्यन्ते । न एषः दोषः । एतत् एव ज्ञापयति भवतः एतेभ्यः अगुणवचनेभ्यः अपि अजादी इति यत् अयम् अजाद्योः परतः आदेशान् शास्ति । एवम् अपि तयोः इति वक्तव्यम् स्यात् । तयोः परतः इति । यदि पुनः अयम् विधिः विज्ञायेत । न एवम् शक्यम् । व्यञ्जनादी हि न स्याताम् उपाधीनाम् च सङ्करः स्यात् पुनर्विधानात् अजाद्योः । ननु च एते विशेषाः अनुवर्तेरन् । यदि अपि एते अनुवर्तेरन् व्यञ्जनादी तर्हि न स्याताम् । एवम् तर्हि आचार्यप्रवृत्तिः ज्ञापयति भवतः एतेभ्यः अगुणवचनेभ्यः अपि अजादी इति यत् अयम् अजाद्योः परतः आदेशान् शास्ति । ननु च उक्तम् तयोः इति वक्तव्यम् इति । न वक्तव्यम् । प्रकृतम् अजादीग्रहणम् अनुवर्तते । क्व प्रकृतम् । अजादी गुणवचनात् एव इति । तत् वै प्रथमानिर्दिष्टम् सप्तमीनिर्दिष्टेन च इह अर्थः । अर्थात् विभक्तिविपरिणामः भविष्यति । तत् यथा । उच्चानि देवदत्तस्य गृहाणि । आमन्त्रयस्व एनम् । देवदत्तम् इति गम्यते । देवदत्तस्य गाव अश्वा हिरण्यम् इति । आढ्यः वैधवेयः । देवदत्तः इति गम्यते । पुरस्तात् षष्ठीनिर्दिष्टम् सत् अर्थात् द्वितीयानिर्दिष्टम् प्रथमानिर्दिष्टम् च भवति । एवम् इह अपि पुरस्तात् प्रथमानिर्दिष्टम् सत् अर्थात् सप्तमीनिर्दिष्टम् भविष्यति ।
KA II.417.14-418.4 Ro IV.215-217 idam ayuktam vartate . kim atra ayuktam . ajādī guṇavacanāt eva iti uktvā aguṇavacanānām api ajādyoḥ ādeśāḥ ucyante . na eṣaḥ doṣaḥ . etat eva jñāpayati bhavataḥ etebhyaḥ aguṇavacanebhyaḥ api ajādī iti yat ayam ajādyoḥ parataḥ ādeśān śāsti . evam api tayoḥ iti vaktavyam syāt . tayoḥ parataḥ iti . yadi punaḥ ayam vidhiḥ vijñāyeta . na evam śakyam . vyañjanādī hi na syātām upādhīnām ca saṅkaraḥ syāt punarvidhānāt ajādyoḥ . nanu ca ete viśeṣāḥ anuvarteran . yadi api ete anuvarteran vyañjanādī tarhi na syātām . evam tarhi ācāryapravṛttiḥ jñāpayati bhavataḥ etebhyaḥ aguṇavacanebhyaḥ api ajādī iti yat ayam ajādyoḥ parataḥ ādeśān śāsti . nanu ca uktam tayoḥ iti vaktavyam iti . na vaktavyam . prakṛtam ajādīgrahaṇam anuvartate . kva prakṛtam . ajādī guṇavacanāt eva iti . tat vai prathamānirdiṣṭam saptamīnirdiṣṭena ca iha arthaḥ . arthāt vibhaktivipariṇāmaḥ bhaviṣyati . tat yathā . uccāni devadattasya gṛhāṇi . āmantrayasva enam . devadattam iti gamyate . devadattasya gāva aśvā hiraṇyam iti . āḍhyaḥ vaidhaveyaḥ . devadattaḥ iti gamyate . purastāt ṣaṣṭhīnirdiṣṭam sat arthāt dvitīyānirdiṣṭam prathamānirdiṣṭam ca bhavati . evam iha api purastāt prathamānirdiṣṭam sat arthāt saptamīnirdiṣṭam bhaviṣyati .
Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.