Library·Patanjali: Vyakaranamahabhasya·6·6.2·6.2.42

Patanjali: Vyakaranamahabhasya 6.2.42

P 6.2.42

क्अ इइइ।१२६।३-१४ रो इव्।५४७-५४९ कुरुवृज्योः गार्हपते । कुरुवृज्योः गार्हपते इति वक्तव्यम् । कुरुगार्हपतम् , वृजिगाऋहपतम् । कुरुगार्हपतरिक्तरुर्वसूतजरत्यश्लीलदृढरूपापारेवडवातैलिकद्रूःपण्यकमबलः दासीभारादीनाम् इति वक्तव्यम् । इह अपि यथा स्यात् । देवहूतिः , देवनीतिः , वसुनीतिः , ओषधिः , चन्द्रमाः । तत् तर्हि वक्तव्यम् । न वक्तव्यम् । योगविभागः करिष्यते । कुरुगार्हपतरिक्तरुर्वसूतजरत्यश्लीलदृढरूपापारेवडवातैलिकद्रूःपण्यकमबलः इति । ततः दासीभाराणाम् च इति । तत्र बहुवचननिर्देशात् दासीभारादीनाम् इति विज्ञास्यते । पण्यकम्बलः सञ्ज्ञायाम् । पण्यकम्बलः सञ्ज्ञायाम् इति वक्तव्यम् । यः पणितव्यः कम्बलः पण्यकम्बलः एव असौ भवति । अपरः आह : पण्यकम्बलः एव यथा स्यात् । क्व मा भूत् । पण्यगवः , पण्यहस्ती ।

KA III.126.3-14 Ro IV.547-549 kuruvṛjyoḥ gārhapate . kuruvṛjyoḥ gārhapate iti vaktavyam . kurugārhapatam , vṛjigāṛhapatam . kurugārhapatariktarurvasūtajaratyaślīladṛḍharūpāpārevaḍavātailikadrūḥpaṇyakamabalaḥ dāsībhārādīnām iti vaktavyam . iha api yathā syāt . devahūtiḥ , devanītiḥ , vasunītiḥ , oṣadhiḥ , candramāḥ . tat tarhi vaktavyam . na vaktavyam . yogavibhāgaḥ kariṣyate . kurugārhapatariktarurvasūtajaratyaślīladṛḍharūpāpārevaḍavātailikadrūḥpaṇyakamabalaḥ iti . tataḥ dāsībhārāṇām ca iti . tatra bahuvacananirdeśāt dāsībhārādīnām iti vijñāsyate . paṇyakambalaḥ sañjñāyām . paṇyakambalaḥ sañjñāyām iti vaktavyam . yaḥ paṇitavyaḥ kambalaḥ paṇyakambalaḥ eva asau bhavati . aparaḥ āha : paṇyakambalaḥ eva yathā syāt . kva mā bhūt . paṇyagavaḥ , paṇyahastī .

Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

Permanent address: hreem.cc/library/P/6.2.42

Cite as: Patanjali: Vyakaranamahabhasya 6.2.42, in HREEM (hreem.cc/library/P/6.2.42), after GRETIL, Patanjali: Vyakaranamahabhasya (Mahabhasya) Based on the edition by Franz Kielhorn (Bombay….

Edition, numbering and licence

GRETIL 6_sastra/1_gram/pmbhasuu.htm — Patanjali: Vyakaranamahabhasya (Mahabhasya) Based on the edition by Franz Kielhorn (Bombay 1880-1885), revised by K.V. Abhyankar (Poona 1972-1996). With additional references of the edition Gurukuljhajjar, Rohatak (Rohtak) : Hariyana sahitya samsthan, 1961-196

GRETIL (SUB Göttingen), CC BY-NC-SA 4.0 — non-commercial use with attribution; the Companion is kept free while this corpus is held. Devanagari generated mechanically from GRETIL's IAST.

More about this text