क्अ इइइ।१३१।१६-२५ रो इव्।५६१-५६२ उपमानम् इति किमर्थम् । शब्दार्थप्रकृतौ एव इति इयति उच्यमाने पूर्वेण अतिप्रसक्तम् इति कृत्वा नियमः अयम् विज्ञायेत । तत्र कः दोषः । इह न स्यात् । पुष्फारी फलहारी । उपमानग्रहणे पुनः क्रियमाणे न दोषः भवति । अथ शब्दार्थग्रहणम् किमर्थम् । उपमानम् प्रकृतौ एव इति इयति उच्यमाने इह अपि प्रसज्येत । वृकवञ्ची वृकप्रेक्षी । शब्दाऋथग्रहणे पुनः क्रियमाणे न दोषः भवति । अथ प्रकृतिग्रहणम् किमर्थम् । शब्दार्थप्रकृतिः एव यः नित्यम् तत्र यथा स्यात् । इह मा भूत् । कोकिलभिव्याहारी । अथ एवकारः किमर्थः । नियमार्थः । न एतत् अस्ति प्रयोजनम् । सिद्धे विधिः आरभ्यमाणः अन्तरेण एवकारम् नियमाऋथः भविष्यति । इष्टतः अवधारणार्थः तर्हि । यथा एवम् विज्ञायेते : उपमानम् शब्दार्थप्रकृतौ एव इति । मा एवम् विज्ञायीत : उपमानम् एव शब्दार्थप्रकृतौ इति । शब्दार्थप्रकृतौ हि उपमानम् च अनुपमानम् च आद्युदात्तम् इष्यते : साध्वध्याई विलम्बाध्यायी ।
KA III.131.16-25 Ro IV.561-562 upamānam iti kimartham . śabdārthaprakṛtau eva iti iyati ucyamāne pūrveṇa atiprasaktam iti kṛtvā niyamaḥ ayam vijñāyeta . tatra kaḥ doṣaḥ . iha na syāt . puṣphārī phalahārī . upamānagrahaṇe punaḥ kriyamāṇe na doṣaḥ bhavati . atha śabdārthagrahaṇam kimartham . upamānam prakṛtau eva iti iyati ucyamāne iha api prasajyeta . vṛkavañcī vṛkaprekṣī . śabdāṛthagrahaṇe punaḥ kriyamāṇe na doṣaḥ bhavati . atha prakṛtigrahaṇam kimartham . śabdārthaprakṛtiḥ eva yaḥ nityam tatra yathā syāt . iha mā bhūt . kokilabhivyāhārī . atha evakāraḥ kimarthaḥ . niyamārthaḥ . na etat asti prayojanam . siddhe vidhiḥ ārabhyamāṇaḥ antareṇa evakāram niyamāṛthaḥ bhaviṣyati . iṣṭataḥ avadhāraṇārthaḥ tarhi . yathā evam vijñāyete : upamānam śabdārthaprakṛtau eva iti . mā evam vijñāyīta : upamānam eva śabdārthaprakṛtau iti . śabdārthaprakṛtau hi upamānam ca anupamānam ca ādyudāttam iṣyate : sādhvadhyāī vilambādhyāyī .
Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.