Library·Patanjali: Vyakaranamahabhasya·6·6.3·6.3.13

Patanjali: Vyakaranamahabhasya 6.3.13

P 6.3.13

क्अ इइइ।१४५।१८-१४६।२ रो इव्।५९१-५९२ स्वाङ्गग्रहणम् अनुवर्तते उताहो न । किम् च अतः । यदि अनुवर्तते सिद्धम् हस्तेबन्धः , हस्तबन्धः । चक्रेभन्दः , चक्रबन्धः इति न सिध्यति । अथ निवृत्तम् सिद्धम् चक्रेभन्दः , चक्रबन्धः । हस्तेबन्धः , हस्तबन्धः इति न सिध्यति । किम् कारणम् । न इन्सिद्धबध्नातिषु इति प्रतिषेधः प्राप्नोति । न एषः दोषः । सर्वत्र एव अत्र उत्तरपदाधिकरे तत्पुरुषेद् कृति बहुलम् इति प्राप्ते न इन्सिद्धबध्नातिषु इति प्रतिषेधः उच्यते । तस्मिन् नित्ये प्राप्ते इयम् विभाषा आरभ्यते । एवम् अपि न ज्ञायते कस्मिन् विषये विभाषा कस्मिन् विषये प्रतिषेधः इति । घञन्तस्य इदम् बन्धशब्दस्य ग्रहणम् प्रतिषेधे पुनः धातुग्रहणम् । घञन्ते विभाषा अन्यत्र प्रतिषेधः ।

KA III.145.18-146.2 Ro IV.591-592 svāṅgagrahaṇam anuvartate utāho na . kim ca ataḥ . yadi anuvartate siddham hastebandhaḥ , hastabandhaḥ . cakrebhandaḥ , cakrabandhaḥ iti na sidhyati . atha nivṛttam siddham cakrebhandaḥ , cakrabandhaḥ . hastebandhaḥ , hastabandhaḥ iti na sidhyati . kim kāraṇam . na insiddhabadhnātiṣu iti pratiṣedhaḥ prāpnoti . na eṣaḥ doṣaḥ . sarvatra eva atra uttarapadādhikare tatpuruṣed kṛti bahulam iti prāpte na insiddhabadhnātiṣu iti pratiṣedhaḥ ucyate . tasmin nitye prāpte iyam vibhāṣā ārabhyate . evam api na jñāyate kasmin viṣaye vibhāṣā kasmin viṣaye pratiṣedhaḥ iti . ghañantasya idam bandhaśabdasya grahaṇam pratiṣedhe punaḥ dhātugrahaṇam . ghañante vibhāṣā anyatra pratiṣedhaḥ .

Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

Permanent address: hreem.cc/library/P/6.3.13

Cite as: Patanjali: Vyakaranamahabhasya 6.3.13, in HREEM (hreem.cc/library/P/6.3.13), after GRETIL, Patanjali: Vyakaranamahabhasya (Mahabhasya) Based on the edition by Franz Kielhorn (Bombay….

Edition, numbering and licence

GRETIL 6_sastra/1_gram/pmbhasuu.htm — Patanjali: Vyakaranamahabhasya (Mahabhasya) Based on the edition by Franz Kielhorn (Bombay 1880-1885), revised by K.V. Abhyankar (Poona 1972-1996). With additional references of the edition Gurukuljhajjar, Rohatak (Rohtak) : Hariyana sahitya samsthan, 1961-196

GRETIL (SUB Göttingen), CC BY-NC-SA 4.0 — non-commercial use with attribution; the Companion is kept free while this corpus is held. Devanagari generated mechanically from GRETIL's IAST.

More about this text