Library·Patanjali: Vyakaranamahabhasya·7·7.3·7.3.113

Patanjali: Vyakaranamahabhasya 7.3.113

P 7.3.113

क्अ इइइ,३४१।१७-३४२।५ रो व्,२३८।५-१३ इह अतिखट्वाय , अतिमालाय इति ह्रस्वत्वे कृते स्थानिवद्भावात् याट् प्राप्नोति तस्य प्रतिषेधः वक्तव्यः । न वक्तव्यः । याड्विधाने अतिखट्वाय इति अप्रतिषेधः ह्रस्वादेशत्वात् । याड्विधाने अतिखट्वाय , अतिमालाय इति अप्रतिषेधः । अनर्थकः प्रतिषेधः अप्रतिषेधः । याट् कस्मात् न भवति । ह्रस्वादेशत्वात् । ह्रस्वादेशः अयम् । उक्तम् एतत् ङ्याब्ग्रहणे अदीर्घः इति । अथ इदानीम् असति अपि स्थानिवद्भावे दीर्घत्वे कृते आप् च असौ भूतपूर्वः इति कृत्वा याट् कस्मात् न भवति । लक्षणप्रतिपदोक्तयोः प्रतिपदोक्तस्य एव इति । ननु च इदानीम् सति अपि स्थानिवद्भावे एतया परिभाषया शक्यम् उपस्थातुम् । न इति आह । न च तदानीम् क्वचित् अपि स्थानिवद्भावः स्यात् ।

KA III,341.17-342.5 Ro V,238.5-13 iha atikhaṭvāya , atimālāya iti hrasvatve kṛte sthānivadbhāvāt yāṭ prāpnoti tasya pratiṣedhaḥ vaktavyaḥ . na vaktavyaḥ . yāḍvidhāne atikhaṭvāya iti apratiṣedhaḥ hrasvādeśatvāt . yāḍvidhāne atikhaṭvāya , atimālāya iti apratiṣedhaḥ . anarthakaḥ pratiṣedhaḥ apratiṣedhaḥ . yāṭ kasmāt na bhavati . hrasvādeśatvāt . hrasvādeśaḥ ayam . uktam etat ṅyābgrahaṇe adīrghaḥ iti . atha idānīm asati api sthānivadbhāve dīrghatve kṛte āp ca asau bhūtapūrvaḥ iti kṛtvā yāṭ kasmāt na bhavati . lakṣaṇapratipadoktayoḥ pratipadoktasya eva iti . nanu ca idānīm sati api sthānivadbhāve etayā paribhāṣayā śakyam upasthātum . na iti āha . na ca tadānīm kvacit api sthānivadbhāvaḥ syāt .

Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

Permanent address: hreem.cc/library/P/7.3.113

Cite as: Patanjali: Vyakaranamahabhasya 7.3.113, in HREEM (hreem.cc/library/P/7.3.113), after GRETIL, Patanjali: Vyakaranamahabhasya (Mahabhasya) Based on the edition by Franz Kielhorn (Bombay….

Edition, numbering and licence

GRETIL 6_sastra/1_gram/pmbhasuu.htm — Patanjali: Vyakaranamahabhasya (Mahabhasya) Based on the edition by Franz Kielhorn (Bombay 1880-1885), revised by K.V. Abhyankar (Poona 1972-1996). With additional references of the edition Gurukuljhajjar, Rohatak (Rohtak) : Hariyana sahitya samsthan, 1961-196

GRETIL (SUB Göttingen), CC BY-NC-SA 4.0 — non-commercial use with attribution; the Companion is kept free while this corpus is held. Devanagari generated mechanically from GRETIL's IAST.

More about this text