सुवर्णसिद्धिर् आह-कथम् एतत् ? सो ऽब्रवीत्- कथा ८ सोम-शर्म-पितृ-कथा कस्मिंश्चिन् नगरे कश्चित् स्वभाव-कृपणो नाम ब्राह्मणः प्रतिवसति स्म । तस्य भिक्षार्जितैः सक्तुभिर् भुक्त-शेषैः कलशः सम्पूरितः । तं च घटं नागदन्तेऽवलम्ब्य तस्याधस्तात् खट्वां निधाय सततम् एक-दृष्ट्या तम् अवलोकयति । अथ कदाचिद् रात्रौ सुप्तश् चिन्तयामास-यत् परिपूर्णो ऽयं घटस् तावत् सक्तुभिर् वर्तते । तद् यदि दुर्भिक्षं भवति, तद् अनेन रूप्यकाणां शतम् उत्पत्स्यते । ततस् तेन मयाजाद् वयं ग्रहीतव्यम् । ततः षाण्-मासिकम् आप्रसव-वशात् ताभ्यां यूथं भविष्यति । ततो ऽजाभिः प्रभूता गा ग्रहीष्यामि । गोभिर् महिषीः । महिषीर् बडवाः । बडवा-प्रसवतः प्रभूता अश्वा भविष्यन्ति । तेषां विक्रयात् प्रभूतं सुवर्णं भविष्यति । सुवर्णेन चतुःशालं गृहं सम्पत्स्यते । ततः कश्चिद् ब्राह्मणो मम गृहम् आगत्य प्राप्त-वयस्कां रूपाढ्यां कन्यां मह्यं दास्यति । तत्-सकाशाट् पुत्रो मे भविष्यति । तस्याःअं सोमशर्मा इति नाम करिष्यामि । ततस् तस्मिन् जानु-चलन-योग्ये सञ्जातेऽहं पुस्तकं गृहीत्वाश्व-शालायाः पृष्ठ-देशे उपविष्टस् तद्-अवधारयिष्यामि । अत्रान्तरे सोमशर्मा मां दृष्ट्वा जनन्य्-उत्सङ्गाज् जानु-चलन-परो ऽश्व-खुरासन्न-वर्ती मत्-समीपम् आगमिष्यति । ततो ऽहं ब्राह्मणीं कोपाविष्टो ऽभिधास्यामि-गृहाण तावद् बालकम् । सापि गृह-कर्म-व्यग्रतयास्मद्-वचनं न श्रोष्यति । ततो ऽहं समुत्थाय तां पाद-प्रहारेण ताडयिष्यामि । एवं तेन ध्यान-स्थितेन तथैव पाद-प्रहारो दत्तो यथा स घटो भग्नः, स्वयं च सक्तुभिः पाण्डुरतां गतः । अतो ऽहं ब्रवीमि-अनागतवतीं चिन्ताम् इति । सुवर्णसिद्धिर् आह-एवम् एतत् । कस् ते दोषः, यतः सर्वो ऽपि लोभेन विडम्बितो बाध्यते ? उक्तं च- यो लौल्यात् कुरुते नैवोदर्कम् अवेक्षते । विडम्बनाम् अवाप्नोति स यथा चन्द्र-भूपतिः
suvarṇasiddhir āha-katham etat ? so 'bravīt- kathā 8 soma-śarma-pitṛ-kathā kasmiṃścin nagare kaścit svabhāva-kṛpaṇo nāma brāhmaṇaḥ prativasati sma | tasya bhikṣārjitaiḥ saktubhir bhukta-śeṣaiḥ kalaśaḥ sampūritaḥ | taṃ ca ghaṭaṃ nāgadante'valambya tasyādhastāt khaṭvāṃ nidhāya satatam eka-dṛṣṭyā tam avalokayati | atha kadācid rātrau suptaś cintayāmāsa-yat paripūrṇo 'yaṃ ghaṭas tāvat saktubhir vartate | tad yadi durbhikṣaṃ bhavati, tad anena rūpyakāṇāṃ śatam utpatsyate | tatas tena mayājād vayaṃ grahītavyam | tataḥ ṣāṇ-māsikam āprasava-vaśāt tābhyāṃ yūthaṃ bhaviṣyati | tato 'jābhiḥ prabhūtā gā grahīṣyāmi | gobhir mahiṣīḥ | mahiṣīr baḍavāḥ | baḍavā-prasavataḥ prabhūtā aśvā bhaviṣyanti | teṣāṃ vikrayāt prabhūtaṃ suvarṇaṃ bhaviṣyati | suvarṇena catuḥśālaṃ gṛhaṃ sampatsyate | tataḥ kaścid brāhmaṇo mama gṛham āgatya prāpta-vayaskāṃ rūpāḍhyāṃ kanyāṃ mahyaṃ dāsyati | tat-sakāśāṭ putro me bhaviṣyati | tasyāḥaṃ somaśarmā iti nāma kariṣyāmi | tatas tasmin jānu-calana-yogye sañjāte'haṃ pustakaṃ gṛhītvāśva-śālāyāḥ pṛṣṭha-deśe upaviṣṭas tad-avadhārayiṣyāmi | atrāntare somaśarmā māṃ dṛṣṭvā janany-utsaṅgāj jānu-calana-paro 'śva-khurāsanna-vartī mat-samīpam āgamiṣyati | tato 'haṃ brāhmaṇīṃ kopāviṣṭo 'bhidhāsyāmi-gṛhāṇa tāvad bālakam | sāpi gṛha-karma-vyagratayāsmad-vacanaṃ na śroṣyati | tato 'haṃ samutthāya tāṃ pāda-prahāreṇa tāḍayiṣyāmi | evaṃ tena dhyāna-sthitena tathaiva pāda-prahāro datto yathā sa ghaṭo bhagnaḥ, svayaṃ ca saktubhiḥ pāṇḍuratāṃ gataḥ | ato 'haṃ bravīmi-anāgatavatīṃ cintām iti | suvarṇasiddhir āha-evam etat | kas te doṣaḥ, yataḥ sarvo 'pi lobhena viḍambito bādhyate ? uktaṃ ca- yo laulyāt kurute naivodarkam avekṣate | viḍambanām avāpnoti sa yathā candra-bhūpatiḥ
Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.