Somadeva: Rasendracudamani, chapters 10

महारसाः महारसाः स्युर् घनराजावर्तवैक्रान्तसस्याः विमलाद्रिजाते । तुत्थं च ताप्यं च रसायनास्ते सत्त्वानि तेषाम् अमृतोपमानि

mahārasāḥ mahārasāḥ syur ghanarājāvartavaikrāntasasyāḥ vimalādrijāte / tutthaṃ ca tāpyaṃ ca rasāyanāste sattvāni teṣām amṛtopamāni

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अभ्रक:: मेदिच्। प्रोपेर्तिएस् गौरीतेजः परमम् अमृतं वातपित्तक्षयघ्नं प्रज्ञोद्बोधि प्रशमितरुजं वृष्यम् आयुष्यम् अग्र्यम् । बल्यं स्निग्धं रुचिदम् अकफं दीपनं शीतवीर्यं तत्तद्योगैः सकलगदहृद् व्योम सूतेन्द्रबन्धि

abhraka:: medic. properties gaurītejaḥ paramam amṛtaṃ vātapittakṣayaghnaṃ prajñodbodhi praśamitarujaṃ vṛṣyam āyuṣyam agryam / balyaṃ snigdhaṃ rucidam akaphaṃ dīpanaṃ śītavīryaṃ tattadyogaiḥ sakalagadahṛd vyoma sūtendrabandhi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

राजहस्ताद् अधस्ताद्यत्समानीतं घनं खनेः । भवेत्तदुक्तफलदं निःसत्त्वं निष्फलं परम्

rājahastād adhastādyatsamānītaṃ ghanaṃ khaneḥ / bhavettaduktaphaladaṃ niḥsattvaṃ niṣphalaṃ param

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अभ्रकभेदाः पिनाकनागमण्डूकवज्रम् इत्यभ्रकं मतम् । श्वेतादिवर्णभेदेन प्रत्येकं तच्चतुर्विधम्

abhrakabhedāḥ pinākanāgamaṇḍūkavajram ityabhrakaṃ matam / śvetādivarṇabhedena pratyekaṃ taccaturvidham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अभ्र:: पिनाक पिनाकं पावकोत्तप्तं विमुञ्चति दलोच्चयम् । तत्सेवितं मलं बद्ध्वा मारयत्येव मानवम्

abhra:: pināka pinākaṃ pāvakottaptaṃ vimuñcati daloccayam / tatsevitaṃ malaṃ baddhvā mārayatyeva mānavam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अभ्र:: नाग नागाभ्रं नागवत्कुर्यात् ध्वनिं पावकसंस्थितम् । तद्भुक्तं कुरुते कुष्ठं मण्डलाख्यं न संशयः

abhra:: nāga nāgābhraṃ nāgavatkuryāt dhvaniṃ pāvakasaṃsthitam / tadbhuktaṃ kurute kuṣṭhaṃ maṇḍalākhyaṃ na saṃśayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अभ्र:: मण्डूक उत्प्लुत्योत्प्लुत्य मण्डूकं ध्मातं पतति चाभ्रकम् । तत्कुर्यादश्मरीरोगमसाध्यं शस्त्रतोऽन्यथा

abhra:: maṇḍūka utplutyotplutya maṇḍūkaṃ dhmātaṃ patati cābhrakam / tatkuryādaśmarīrogamasādhyaṃ śastrato'nyathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अभ्र:: वज्र वज्राभ्रं वह्निसंतप्तं निर्मुक्ताशेषवैकृतम् । देहलोहकरं तत्तु सर्वरोगहरं परम्

abhra:: vajra vajrābhraṃ vahnisaṃtaptaṃ nirmuktāśeṣavaikṛtam / dehalohakaraṃ tattu sarvarogaharaṃ param

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अभ्र:: सुब्त्य्पेस्:: चोलोउर् श्वेतं रक्तं च पीतं च कृष्णमेवं चतुर्विधम् । श्वेतं श्वेतक्रियासूक्तं रक्ताद्यं पीतकर्मणि

abhra:: subtypes:: colour śvetaṃ raktaṃ ca pītaṃ ca kṛṣṇamevaṃ caturvidham / śvetaṃ śvetakriyāsūktaṃ raktādyaṃ pītakarmaṇi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चतुर्विधं वरं व्योम यद्यप्युक्तं रसायने । तथापि कृष्णवर्णाभं कोटिकोटिगुणाधिकम्

caturvidhaṃ varaṃ vyoma yadyapyuktaṃ rasāyane / tathāpi kṛṣṇavarṇābhaṃ koṭikoṭiguṇādhikam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अभ्र:: फ्य्स्। प्रोपेर्तिएस् स्निग्धं पृथुदलं वह्निसहं स्याद्भारतोऽधिकम् । सुखनिर्मोच्यपत्रं च तदभ्रं शस्तम् ईरितम्

abhra:: phys. properties snigdhaṃ pṛthudalaṃ vahnisahaṃ syādbhārato'dhikam / sukhanirmocyapatraṃ ca tadabhraṃ śastam īritam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अभ्र:: बद् त्य्पेस् सचन्द्रं काचकिट्टाभं व्योम न ग्रासयेद्रसम् । ग्रासितश्चेन्न योज्योऽसौ लोहे चैव रसायने

abhra:: bad types sacandraṃ kācakiṭṭābhaṃ vyoma na grāsayedrasam / grāsitaścenna yojyo'sau lohe caiva rasāyane

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

निश्चन्द्रिकं मृतं व्योम सेव्यं सर्वगदेषु च । सेवितं चन्द्रिकायुक्तं मेहं मन्दानलं चरेत्

niścandrikaṃ mṛtaṃ vyoma sevyaṃ sarvagadeṣu ca / sevitaṃ candrikāyuktaṃ mehaṃ mandānalaṃ caret

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यैरुक्तं युक्तिनिर्मुक्तैः पत्राभ्रकरसायनम् । तैर्दिष्टं कालकूटाख्यं विषं जीवनहेतवे

yairuktaṃ yuktinirmuktaiḥ patrābhrakarasāyanam / tairdiṣṭaṃ kālakūṭākhyaṃ viṣaṃ jīvanahetave

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सत्त्वार्थं सेवनार्थं च योजयेच्छोधिताभ्रकम् । अन्यथा त्वगुणं कृत्वा विकरोत्येव निश्चितम्

sattvārthaṃ sevanārthaṃ ca yojayecchodhitābhrakam / anyathā tvaguṇaṃ kṛtvā vikarotyeva niścitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अभ्र:: शोधन प्रतप्तं सप्तवाराणि निक्षिप्तं काञ्जिकेऽभ्रकम् । निर्दोषं जायते नूनं निक्षिप्तं वापि गोजले

abhra:: śodhana prataptaṃ saptavārāṇi nikṣiptaṃ kāñjike'bhrakam / nirdoṣaṃ jāyate nūnaṃ nikṣiptaṃ vāpi gojale

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

त्रिफलाक्वथिते वापि गवां दुग्धे विशेषतः । अभ्र:: मारण ततो धान्याभ्रकं कृत्वा पिष्ट्वा मत्स्याक्षिकारसैः

triphalākvathite vāpi gavāṃ dugdhe viśeṣataḥ / abhra:: māraṇa tato dhānyābhrakaṃ kṛtvā piṣṭvā matsyākṣikārasaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चक्रीं कृत्वा विशोष्याथ पुटेदर्धेभके पुटे । पुटेदेवं हि षड्वारं पौनर्नवरसैः सह

cakrīṃ kṛtvā viśoṣyātha puṭedardhebhake puṭe / puṭedevaṃ hi ṣaḍvāraṃ paunarnavarasaiḥ saha

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अभ्रांशटङ्कणेनापि संमर्द्य कृतचक्रिकम् । अर्धेभाख्यैः पुटैस्तद्वत्सप्तवारं पुटेत् खलु

abhrāṃśaṭaṅkaṇenāpi saṃmardya kṛtacakrikam / ardhebhākhyaiḥ puṭaistadvatsaptavāraṃ puṭet khalu

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवं वासारसेनापि तण्डुलीयरसेन च । प्रपुटेत्सप्तवाराणि पूर्वप्रोक्तविधानतः

evaṃ vāsārasenāpi taṇḍulīyarasena ca / prapuṭetsaptavārāṇi pūrvaproktavidhānataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवं सिद्धं घनं सर्वयोगेषु विनियोजयेत् । अभ्र:: मारण पादांशटङ्कणोपेतं मत्स्याक्षीरसमर्दितम्

evaṃ siddhaṃ ghanaṃ sarvayogeṣu viniyojayet / abhra:: māraṇa pādāṃśaṭaṅkaṇopetaṃ matsyākṣīrasamarditam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रुन्ध्यात् कोष्ठ्यां दृढं ध्मातं सत्त्वरूपं भवेद् घनम् । पटचूर्णं विधायाथ गोघृतेन परिप्लुतम्

rundhyāt koṣṭhyāṃ dṛḍhaṃ dhmātaṃ sattvarūpaṃ bhaved ghanam / paṭacūrṇaṃ vidhāyātha goghṛtena pariplutam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भर्जयेत्सप्तवाराणि चुल्लीसंस्थितखर्परे । अग्निवर्णं भवेद्यावद् वारं वारं च चूर्णयेत्

bharjayetsaptavārāṇi cullīsaṃsthitakharpare / agnivarṇaṃ bhavedyāvad vāraṃ vāraṃ ca cūrṇayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तृणं क्षिप्तं दहेद्यावत्तावद्वा भर्जनं चरेत् । ततः सगन्धकं पिष्ट्वा वटमूलकषायतः

tṛṇaṃ kṣiptaṃ dahedyāvattāvadvā bharjanaṃ caret / tataḥ sagandhakaṃ piṣṭvā vaṭamūlakaṣāyataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पुटेद्विंशतिवाराणि वाराहेन पुटेन हि । पुनर्विंशतिवाराणि त्रिफलोत्थकषायतः

puṭedviṃśativārāṇi vārāhena puṭena hi / punarviṃśativārāṇi triphalotthakaṣāyataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

त्रिफलामुण्डिकाभृङ्गपथ्यानीलीसुमूलकैः । भावयित्वा प्रयोक्तव्यं सर्वरोगेषु मात्रया

triphalāmuṇḍikābhṛṅgapathyānīlīsumūlakaiḥ / bhāvayitvā prayoktavyaṃ sarvarogeṣu mātrayā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सत्त्वाभ्रात् किंचिद् अवरं निर्विकारं गुणाधिकम् । एवं चेच्छतवाराणि पुटपाकेन साधितम्

sattvābhrāt kiṃcid avaraṃ nirvikāraṃ guṇādhikam / evaṃ cecchatavārāṇi puṭapākena sādhitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गुणवज्जायतेऽत्यर्थं परं पाचनदीपनम् । क्षुधं करोति चात्यर्थं गुञ्जार्धमिति सेवया । तत्तद्रोगहरैर् योगैः सर्वरोगनिकृन्तनम्

guṇavajjāyate'tyarthaṃ paraṃ pācanadīpanam / kṣudhaṃ karoti cātyarthaṃ guñjārdhamiti sevayā / tattadrogaharair yogaiḥ sarvaroganikṛntanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अभ्र:: मारण धान्याभ्रं कासमर्दस्य रसेन परिमर्दितम् । पुटेत्तच्छतवाराणि म्रियते नात्र संशयः

abhra:: māraṇa dhānyābhraṃ kāsamardasya rasena parimarditam / puṭettacchatavārāṇi mriyate nātra saṃśayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अभ्र:: मारण तद्वन्मुस्तारसेनापि तण्डुलीयरसेन च । शिवामलकसौभाग्यपिष्टं चक्रीकृताभ्रकम्

abhra:: māraṇa tadvanmustārasenāpi taṇḍulīyarasena ca / śivāmalakasaubhāgyapiṣṭaṃ cakrīkṛtābhrakam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पुटेत्तत् षष्टिवाराणि सिन्दूराभं प्रजायते । क्षयाद्यनन्तरोगघ्नं भवेद्योगानुपानतः

puṭettat ṣaṣṭivārāṇi sindūrābhaṃ prajāyate / kṣayādyanantarogaghnaṃ bhavedyogānupānataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अभ्र:: मारण वटमूलत्वचः क्वाथे ताम्बूलपत्रसारतः । वासामत्स्याक्षिकीभ्यां वा मत्स्याक्ष्या सकठिल्लया

abhra:: māraṇa vaṭamūlatvacaḥ kvāthe tāmbūlapatrasārataḥ / vāsāmatsyākṣikībhyāṃ vā matsyākṣyā sakaṭhillayā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पयसा वटवृक्षस्य मर्दितं पुटितं घनम् । भवेद् विंशतिवारेण सिन्दूरसदृशं घनम्

payasā vaṭavṛkṣasya marditaṃ puṭitaṃ ghanam / bhaved viṃśativāreṇa sindūrasadṛśaṃ ghanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अभ्रकभस्मन् (६) सटङ्कणं गवां दुग्धैः पिष्टं प्रपुटितं घनम् । निश्चन्द्रिकं भवेद् वारैस् त्रिंशद्भिर्गुणवत्तरम्

abhrakabhasman (6) saṭaṅkaṇaṃ gavāṃ dugdhaiḥ piṣṭaṃ prapuṭitaṃ ghanam / niścandrikaṃ bhaved vārais triṃśadbhirguṇavattaram

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवं सिद्धानि चाभ्राणि तालेन पुटितानि चेत् । भवन्त्यतीव तीव्राणि रसादप्यधिकानि च

evaṃ siddhāni cābhrāṇi tālena puṭitāni cet / bhavantyatīva tīvrāṇi rasādapyadhikāni ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अभ्र:: भस्मन्:: फ्य्स्। प्रोपेर्तिएस् रौक्ष्यं सौक्ष्म्यं जलप्लावः शोणवर्णसमुद्भवः । विचित्रगुणदीप्तिश्च जायते बहुभिः पुटैः

abhra:: bhasman:: phys. properties raukṣyaṃ saukṣmyaṃ jalaplāvaḥ śoṇavarṇasamudbhavaḥ / vicitraguṇadīptiśca jāyate bahubhiḥ puṭaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अभ्र:: सत्त्व:: पातन कासमर्दघनध्वनिवासानां च पुनर्भुवः । मत्स्याक्ष्याः कारवेल्ल्याश्च हंसपाद्या रसैः पृथक्

abhra:: sattva:: pātana kāsamardaghanadhvanivāsānāṃ ca punarbhuvaḥ / matsyākṣyāḥ kāravellyāśca haṃsapādyā rasaiḥ pṛthak

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पिष्ट्वा पिष्ट्वा प्रयत्नेन शोषयेद्घर्मयोगतः । खलिं गोधूमचूर्णं च क्षुद्रमत्स्यांश्च टङ्कणम्

piṣṭvā piṣṭvā prayatnena śoṣayedgharmayogataḥ / khaliṃ godhūmacūrṇaṃ ca kṣudramatsyāṃśca ṭaṅkaṇam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रत्येकमभ्रकांशेन दत्त्वा चैव विमर्दयेत् । मर्दने मर्दने सम्यक् शोषयेद्रविरश्मिभिः

pratyekamabhrakāṃśena dattvā caiva vimardayet / mardane mardane samyak śoṣayedraviraśmibhiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पञ्चाजं पञ्चगव्यं च पञ्चमाहिषमेव च । क्षिप्त्वा गोलान् प्रकुर्वीत किंचित् तिन्दुकसंमितान्

pañcājaṃ pañcagavyaṃ ca pañcamāhiṣameva ca / kṣiptvā golān prakurvīta kiṃcit tindukasaṃmitān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पञ्चाङ्ग पयो दधि घृतं मूत्रं विट् च पञ्चाङ्गम् उच्यते । अधःपातनकोष्ठ्यां हि ध्मात्वा सत्त्वं निपातयेत्

pañcāṅga payo dadhi ghṛtaṃ mūtraṃ viṭ ca pañcāṅgam ucyate / adhaḥpātanakoṣṭhyāṃ hi dhmātvā sattvaṃ nipātayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अभ्र:: सत्त्व:: पातन:: सेपरतिन्ग् किट्ट अन्द् सत्त्व कोष्ठ्याः किट्टं समाहृत्य विचूर्ण्य रवकान् हरेत् । तत्किट्टं स्वल्पटङ्केन गोमयेन विमर्दयेत्

abhra:: sattva:: pātana:: separating kiṭṭa and sattva koṣṭhyāḥ kiṭṭaṃ samāhṛtya vicūrṇya ravakān haret / tatkiṭṭaṃ svalpaṭaṅkena gomayena vimardayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गोलान्विधाय संशोष्य धमेद् भूयोऽपि पूर्ववत् । भूयः किट्टं समाहृत्य मृदित्वा सत्त्वमाहरेत्

golānvidhāya saṃśoṣya dhamed bhūyo'pi pūrvavat / bhūyaḥ kiṭṭaṃ samāhṛtya mṛditvā sattvamāharet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवमेव पुनः किट्टं ध्मात्वा सत्त्वं समाहरेत् । अभ्रकसत्त्वशोधनम् अथ सत्त्वकणांस्तांस्तु क्वाथयित्वाम्लकाञ्जिकैः

evameva punaḥ kiṭṭaṃ dhmātvā sattvaṃ samāharet / abhrakasattvaśodhanam atha sattvakaṇāṃstāṃstu kvāthayitvāmlakāñjikaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शोधनीयगणोपेतं मूषामध्ये निरुध्य च । सम्यग् द्रुतं समाहृत्य द्विवारं प्रधमेत् पुनः

śodhanīyagaṇopetaṃ mūṣāmadhye nirudhya ca / samyag drutaṃ samāhṛtya dvivāraṃ pradhamet punaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इति सिद्धं भवेत्सत्त्वं योज्यं रसरसायने । अभ्रकसत्त्वमृदुकरणम् मधुतैलवसाज्येषु द्रावितं परिवापितम्

iti siddhaṃ bhavetsattvaṃ yojyaṃ rasarasāyane / abhrakasattvamṛdukaraṇam madhutailavasājyeṣu drāvitaṃ parivāpitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मृदु स्याद्दशवारेण सत्त्वं लोहादिकं खरम् । अभ्र:: सत्त्व:: फ़ोर्मुलतिओन् सत्त्वस्य गोलकं तप्तं सस्यसंयुक्तकाञ्जिके

mṛdu syāddaśavāreṇa sattvaṃ lohādikaṃ kharam / abhra:: sattva:: formulation sattvasya golakaṃ taptaṃ sasyasaṃyuktakāñjike

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

निर्वाप्य तत्क्षणेनैव कण्डयेल्लोहपारया । सम्प्रताप्य घनस्थूलान् कणान्क्षिप्त्वा च काञ्जिके

nirvāpya tatkṣaṇenaiva kaṇḍayellohapārayā / sampratāpya ghanasthūlān kaṇānkṣiptvā ca kāñjike

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्क्षणेन समाहृत्य खण्डयित्वा रजश्चरेत् । गोघृतेन च तच्चूर्णं भर्जयेत् पूर्ववत्त्रिधा

tatkṣaṇena samāhṛtya khaṇḍayitvā rajaścaret / goghṛtena ca taccūrṇaṃ bharjayet pūrvavattridhā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

धात्रीफलरसैस् तद्वद्धात्रीपत्ररसेन वा । भर्जने भर्जने कार्यं शिलापट्टेन पेषणम्

dhātrīphalarasais tadvaddhātrīpatrarasena vā / bharjane bharjane kāryaṃ śilāpaṭṭena peṣaṇam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततः पुनर्नवावासारसैः काञ्जिकमिश्रितैः । प्रपुटेद्दशवाराणि दशवाराणि गन्धकैः

tataḥ punarnavāvāsārasaiḥ kāñjikamiśritaiḥ / prapuṭeddaśavārāṇi daśavārāṇi gandhakaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवं संसाधितं व्योमसत्त्वं सर्वगुणोत्तरम् । यथेष्टं विनियोक्तव्यं जारणे च रसायने

evaṃ saṃsādhitaṃ vyomasattvaṃ sarvaguṇottaram / yatheṣṭaṃ viniyoktavyaṃ jāraṇe ca rasāyane

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वेल्लव्योषसमन्वितं घृतयुतं वल्लोन्मितं सेवितं दिव्याभ्रं क्षयपाण्डुरुग्ग्रहणिकाः शूलामकोष्ठामयम् । जूर्तिं श्वासगदं प्रमेहमरुचिं कासामयं दुर्धरं मन्दाग्निं जठरव्यथां विजयते योगैरशेषामयान्

vellavyoṣasamanvitaṃ ghṛtayutaṃ vallonmitaṃ sevitaṃ divyābhraṃ kṣayapāṇḍuruggrahaṇikāḥ śūlāmakoṣṭhāmayam / jūrtiṃ śvāsagadaṃ pramehamaruciṃ kāsāmayaṃ durdharaṃ mandāgniṃ jaṭharavyathāṃ vijayate yogairaśeṣāmayān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अभ्रकद्रुतिः द्रुतयो नैव निर्दिष्टाः शास्त्रे दृष्टा अपि ध्रुवम् । विना शम्भोः प्रसादेन न सिध्यन्ति कथञ्चन

abhrakadrutiḥ drutayo naiva nirdiṣṭāḥ śāstre dṛṣṭā api dhruvam / vinā śambhoḥ prasādena na sidhyanti kathañcana

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

राजावर्तः:: परीक्षा राजावर्त्तोऽल्परक्तो ऽरुनीलिमामिश्रितप्रभः । गुरुश्च मसृणः श्रेष्ठस्तदन्यो मध्यमः स्मृतः

rājāvartaḥ:: parīkṣā rājāvartto'lparakto 'runīlimāmiśritaprabhaḥ / guruśca masṛṇaḥ śreṣṭhastadanyo madhyamaḥ smṛtaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

राजावर्त:: मेदिच्। प्रोपेर्तिएस् प्रमेहक्षयदुर्नामपाण्डुश्लेष्मानिलापहः । दीपनः पाचनो वृष्यो राजावर्त्तो रसायनः

rājāvarta:: medic. properties pramehakṣayadurnāmapāṇḍuśleṣmānilāpahaḥ / dīpanaḥ pācano vṛṣyo rājāvartto rasāyanaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

राजावर्त:: शोधनम् निम्बुद्रवैः सगोमूत्रैः सक्षारैः स्वेदिताः खलु । द्वित्रिवारेण शुध्यन्ति राजावर्त्तादिधातवः

rājāvarta:: śodhanam nimbudravaiḥ sagomūtraiḥ sakṣāraiḥ sveditāḥ khalu / dvitrivāreṇa śudhyanti rājāvarttādidhātavaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

राजावर्त:: मारण भृङ्गाम्भो गन्धकोपेतो राजावर्त्तो विचूर्णितः । पुटनात्सप्तरात्रेण राजावर्त्तो मृतो भवेत्

rājāvarta:: māraṇa bhṛṅgāmbho gandhakopeto rājāvartto vicūrṇitaḥ / puṭanātsaptarātreṇa rājāvartto mṛto bhavet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

धातु (गेन्।):: शोधन सूर्यावर्त्तकवज्रकन्दकदलीकोषातकीशिग्रुकाः । वन्ध्या नीरकणा घना नृपशमी ध्वांक्षी कुमारी वरा । आसाम् एकरसेन साम्लपुटनाच्छुध्यन्ति धात्वादयः । स्वेदक्लेदवधान्व्रजन्ति च पुनर्ध्माताश्च सत्त्वानि ते

dhātu (gen.):: śodhana sūryāvarttakavajrakandakadalīkoṣātakīśigrukāḥ / vandhyā nīrakaṇā ghanā nṛpaśamī dhvāṃkṣī kumārī varā / āsām ekarasena sāmlapuṭanācchudhyanti dhātvādayaḥ / svedakledavadhānvrajanti ca punardhmātāśca sattvāni te

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अयं योगो हि निःशेषधातुमलविशोधनः । राजावर्त (?):: सत्त्वपातनम् क्षारैश्च लवणैर् गेहधूमगुञ्जानिशाफलैः । एतैर्युक्ताः शिलाश्मानः सत्त्वं मुञ्चन्त्यशेषतः

ayaṃ yogo hi niḥśeṣadhātumalaviśodhanaḥ / rājāvarta (?):: sattvapātanam kṣāraiśca lavaṇair gehadhūmaguñjāniśāphalaiḥ / etairyuktāḥ śilāśmānaḥ sattvaṃ muñcantyaśeṣataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वैक्रान्त:: फ्य्स्। प्रोपेर्तिएस् अष्टास्रश् चाष्टफलकः षट्कोणो मसृणो गुरुः । शुद्धमिश्रितवर्णैश्च युक्तो वैक्रान्त उच्यते

vaikrānta:: phys. properties aṣṭāsraś cāṣṭaphalakaḥ ṣaṭkoṇo masṛṇo guruḥ / śuddhamiśritavarṇaiśca yukto vaikrānta ucyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वैक्रान्त:: सुब्त्य्पेस्:: चोलोउर् श्वेतो रक्तश्च पीतश्च नीलः पारावतच्छविः । श्यामलः कृष्णवर्णश्च कर्बुरश्चाष्टधा हि सः

vaikrānta:: subtypes:: colour śveto raktaśca pītaśca nīlaḥ pārāvatacchaviḥ / śyāmalaḥ kṛṣṇavarṇaśca karburaścāṣṭadhā hi saḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वैक्रान्त:: मेदिच्। प्रोपेर्तिएस् आयुःप्रदश्च बलवर्णकरोऽतिवृष्यः प्रज्ञाप्रदः सकलदोषगदापहारी । दीप्ताग्निकृत् पविसमानगुणस् तरस्वी वैक्रान्तकः खलु वपुर्बललोहकारी

vaikrānta:: medic. properties āyuḥpradaśca balavarṇakaro'tivṛṣyaḥ prajñāpradaḥ sakaladoṣagadāpahārī / dīptāgnikṛt pavisamānaguṇas tarasvī vaikrāntakaḥ khalu vapurbalalohakārī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रसायनेषु सर्वेषु पूर्वगण्यः प्रतापवान् । वज्रस्थाने नियोक्तव्यो वैक्रान्तः सर्वरोगहा

rasāyaneṣu sarveṣu pūrvagaṇyaḥ pratāpavān / vajrasthāne niyoktavyo vaikrāntaḥ sarvarogahā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वैक्रान्त:: शोधन कुलत्थक्वाथसंस्विन्नो वैक्रान्तः परिशुध्यति । वैक्रान्त:: मारण म्रियतेऽष्टपुटैर् गन्धनिम्बूकद्रवसंयुतः

vaikrānta:: śodhana kulatthakvāthasaṃsvinno vaikrāntaḥ pariśudhyati / vaikrānta:: māraṇa mriyate'ṣṭapuṭair gandhanimbūkadravasaṃyutaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वैक्रान्त:: सत्त्वपातन सत्त्वपातनयोगेन मर्दितश्च वटीकृतः । मूषास्थो घटिकाध्मातो वैक्रान्तः सत्त्वमुत्सृजेत्

vaikrānta:: sattvapātana sattvapātanayogena marditaśca vaṭīkṛtaḥ / mūṣāstho ghaṭikādhmāto vaikrāntaḥ sattvamutsṛjet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वैक्रान्त:: फ़ोर्मुलतिओन् भस्मत्वं समुपागतो विकृतको हेम्ना मृतेनान्वितः पादांशेन कणाज्यवेल्लसहितो वल्लोन्मितः सेवितः । यक्ष्माणं क्षरणं च पाण्डुगुदजं श्वासं च कासामयं दुष्टां च ग्रहणीम् उरःक्षतमुखान् रोगाञ्जयेद्देहकृत्

vaikrānta:: formulation bhasmatvaṃ samupāgato vikṛtako hemnā mṛtenānvitaḥ pādāṃśena kaṇājyavellasahito vallonmitaḥ sevitaḥ / yakṣmāṇaṃ kṣaraṇaṃ ca pāṇḍugudajaṃ śvāsaṃ ca kāsāmayaṃ duṣṭāṃ ca grahaṇīm uraḥkṣatamukhān rogāñjayeddehakṛt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वैक्रान्त:: फ़ोर्मुलतिओन् सूतभस्मार्धसंयुक्तं नीलवैक्रान्तभस्मकम् । मृताभ्रसत्त्वमुभयोस्तुलितं परिमर्दितम्

vaikrānta:: formulation sūtabhasmārdhasaṃyuktaṃ nīlavaikrāntabhasmakam / mṛtābhrasattvamubhayostulitaṃ parimarditam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

क्षौद्राज्यसंसृतं प्रातः गुञ्जामात्रं निषेवितम् । रसायनविधानेन जीवेच्चन्द्रार्कतारकम्

kṣaudrājyasaṃsṛtaṃ prātaḥ guñjāmātraṃ niṣevitam / rasāyanavidhānena jīveccandrārkatārakam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्तद्रोगानुपानेन यवमात्रं निषेवितम् । निहन्ति सकलान्रोगान्दुस्तरानन्यभेषजैः

tattadrogānupānena yavamātraṃ niṣevitam / nihanti sakalānrogāndustarānanyabheṣajaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

त्रिसप्तदिवसैर् न्ःणां गङ्गाम्भ इव पातकम् । सस्यक:: म्य्थ्। ओरिगिन् पीत्वा हालाहलं वान्तं पीतामृतगरुत्मता

trisaptadivasair nḥṇāṃ gaṅgāmbha iva pātakam / sasyaka:: myth. origin pītvā hālāhalaṃ vāntaṃ pītāmṛtagarutmatā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विषेणामृतयुक्तेन गिरौ च मरुताह्वये । तद्वान्तं हि घनीभूतं संजातं सस्यकं खलु

viṣeṇāmṛtayuktena girau ca marutāhvaye / tadvāntaṃ hi ghanībhūtaṃ saṃjātaṃ sasyakaṃ khalu

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सस्य:: परीक्षा:: गोओद् क़ुअलित्य् मयूरकण्ठसच्छायं भाराढ्यमतिशस्यते । विषं द्रव्ययुतं यद्वद् द्रव्याधिकगुणं भवेत् । हालाहलं सुधायुक्तं सुधाधिकगुणं तथा

sasya:: parīkṣā:: good quality mayūrakaṇṭhasacchāyaṃ bhārāḍhyamatiśasyate / viṣaṃ dravyayutaṃ yadvad dravyādhikaguṇaṃ bhavet / hālāhalaṃ sudhāyuktaṃ sudhādhikaguṇaṃ tathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सस्यक:: मेदिच्। प्रोपेर्तिएस् निःशेषदोषविषहृद् गुदशूलशूलदुष्टाम्लपित्तकविबन्धहरं हितं च । रासायनं वमनरेककरं गरघ्नं श्वित्रापहं गदितमत्र मयूरतुत्थम्

sasyaka:: medic. properties niḥśeṣadoṣaviṣahṛd gudaśūlaśūladuṣṭāmlapittakavibandhaharaṃ hitaṃ ca / rāsāyanaṃ vamanarekakaraṃ garaghnaṃ śvitrāpahaṃ gaditamatra mayūratuttham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सस्यक।तुत्थ:: शोधन दोलायन्त्रेण सुस्विन्नं सस्यकं प्रहरत्रयम् । नृमहिष्यजगोमूत्रैः शुध्यत्येवं च सस्यकम्

sasyaka/tuttha:: śodhana dolāyantreṇa susvinnaṃ sasyakaṃ praharatrayam / nṛmahiṣyajagomūtraiḥ śudhyatyevaṃ ca sasyakam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सस्यक:: मारण लकुचद्रवगन्धाश्मटङ्कणेन समन्वितम् । निरुध्य मूषिकामध्ये म्रियते कौक्कुटैः पुटैः

sasyaka:: māraṇa lakucadravagandhāśmaṭaṅkaṇena samanvitam / nirudhya mūṣikāmadhye mriyate kaukkuṭaiḥ puṭaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सस्यक:: सत्त्वपातन निम्बुद्रवाल्पटङ्काभ्यां मूषामध्ये निरुध्य च । ताम्ररूपं परिध्मातं सत्त्वं मुञ्चति सस्यकम्

sasyaka:: sattvapātana nimbudravālpaṭaṅkābhyāṃ mūṣāmadhye nirudhya ca / tāmrarūpaṃ paridhmātaṃ sattvaṃ muñcati sasyakam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सस्यक:: सत्त्वपातन शुद्धं सस्यं शिखिक्रान्तं पूर्वभेषजसंयुतम् । नलिकाध्मानयोगेन सत्त्वं मुञ्चति निश्चितम्

sasyaka:: sattvapātana śuddhaṃ sasyaṃ śikhikrāntaṃ pūrvabheṣajasaṃyutam / nalikādhmānayogena sattvaṃ muñcati niścitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सस्यक:: सत्त्व:: रिन्ग् सत्त्वमेतत्समादाय वरभूनागसत्त्वयुक् । तन्मुद्रिका कृतस्पर्शा शूलघ्नी तत्क्षणाद्भवेत्

sasyaka:: sattva:: ring sattvametatsamādāya varabhūnāgasattvayuk / tanmudrikā kṛtasparśā śūlaghnī tatkṣaṇādbhavet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चराचरं विषं भूतं डाकिनीं दृग्गतं जयेत् । रामवत् सोमसेनानी मुद्रिकेति तथाक्षरम्

carācaraṃ viṣaṃ bhūtaṃ ḍākinīṃ dṛggataṃ jayet / rāmavat somasenānī mudriketi tathākṣaram

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मुद्रिकेयं विधातव्या दृष्टप्रत्ययकारिका । हिमालयोत्तरे पार्श्वे अश्वकर्णो महाद्रुमः

mudrikeyaṃ vidhātavyā dṛṣṭapratyayakārikā / himālayottare pārśve aśvakarṇo mahādrumaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्र शूलं समुत्पन्नं तत्रैव निधनं गतः । मन्त्रेणानेन मुद्राम्भो निपीतं सप्तमन्त्रितम्

tatra śūlaṃ samutpannaṃ tatraiva nidhanaṃ gataḥ / mantreṇānena mudrāmbho nipītaṃ saptamantritam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सद्यः शूलहरं प्रोक्तम् इति भालुकिभाषितम् । अनया मुद्रया तप्तं तैलमग्नौ सुनिश्चितम्

sadyaḥ śūlaharaṃ proktam iti bhālukibhāṣitam / anayā mudrayā taptaṃ tailamagnau suniścitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

लेपितं हन्ति वेगेन शूलं यत्र क्वचिद्भवम् । सद्यः सूतिकरं नार्याः सद्यो नेत्ररुजापहम्

lepitaṃ hanti vegena śūlaṃ yatra kvacidbhavam / sadyaḥ sūtikaraṃ nāryāḥ sadyo netrarujāpaham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विमल:: सुब्त्य्पेस् विमलस्त्रिविधः प्रोक्तो हेमाद्यस्तारपूर्वकः । तृतीयः कांस्यविमलस्तत्तत्कान्त्या स लक्ष्यते

vimala:: subtypes vimalastrividhaḥ prokto hemādyastārapūrvakaḥ / tṛtīyaḥ kāṃsyavimalastattatkāntyā sa lakṣyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विमल:: फ्य्स्। प्रोपेर्तिएस् वर्तुलः कोणसंयुक्तः स्निग्धश्च फलकान्वितः । विमल:: मेदिच्। प्रोपेर्तिएस् मरुत्पित्तहरो वृष्यो विमलोऽतिरसायनः

vimala:: phys. properties vartulaḥ koṇasaṃyuktaḥ snigdhaśca phalakānvitaḥ / vimala:: medic. properties marutpittaharo vṛṣyo vimalo'tirasāyanaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विमल:: सुब्त्य्पेस्:: उसे पूर्वो हेमक्रियासूक्तो द्वितीयो रूप्यकृन्मतः । तृतीयो भेषजे तेषु पूर्वः पूर्वगुणोत्तरः

vimala:: subtypes:: use pūrvo hemakriyāsūkto dvitīyo rūpyakṛnmataḥ / tṛtīyo bheṣaje teṣu pūrvaḥ pūrvaguṇottaraḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विमल:: शोधन आटरूषजलस्विन्नो विमलो विमलो भवेत् । विमल:: मारण गन्धाश्मलकुचाभ्यां स म्रियते दशभिः पुटैः

vimala:: śodhana āṭarūṣajalasvinno vimalo vimalo bhavet / vimala:: māraṇa gandhāśmalakucābhyāṃ sa mriyate daśabhiḥ puṭaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विमल:: सत्त्व:: पातन सटङ्कलकुचद्रावैर् मेषशृङ्गस्य भस्मना । पिष्टो मूषोदरे लिप्तः संशोष्य च निरुध्य च

vimala:: sattva:: pātana saṭaṅkalakucadrāvair meṣaśṛṅgasya bhasmanā / piṣṭo mūṣodare liptaḥ saṃśoṣya ca nirudhya ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

षट्प्रस्थकोकिलैर् ध्मातो विमलः सीससन्निभम् । सत्त्वं मुञ्चति तद्युक्तो रसः स्यात्तु रसायनः

ṣaṭprasthakokilair dhmāto vimalaḥ sīsasannibham / sattvaṃ muñcati tadyukto rasaḥ syāttu rasāyanaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विमल:: सत्त्व:: मेदिच्। उसे एतत्सत्त्वं सूतसंयुक्तं पिष्टीकृत्वा सुमर्दितम् । विलीने गन्धके क्षिप्त्वा जारयेत् त्रिगुणालकम्

vimala:: sattva:: medic. use etatsattvaṃ sūtasaṃyuktaṃ piṣṭīkṛtvā sumarditam / vilīne gandhake kṣiptvā jārayet triguṇālakam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शिलां पञ्चगुणां चापि नालिकायन्त्रके खलु । तारभस्म दशांशेन तावद्वैक्रान्तकं मृतम्

śilāṃ pañcaguṇāṃ cāpi nālikāyantrake khalu / tārabhasma daśāṃśena tāvadvaikrāntakaṃ mṛtam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वमेकत्र संचूर्ण्य पटेन परिगाल्य च । निक्षिप्य कूपिकामध्ये परिपूर्य प्रयत्नतः

sarvamekatra saṃcūrṇya paṭena parigālya ca / nikṣipya kūpikāmadhye paripūrya prayatnataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

लीढो व्योषवरान्वितो विमलको युक्तो घृतैः सेवितो हन्याद् दुर्भगकृज्ज्वरान् श्वयथुकं पाण्डुप्रमेहारुचिम् । मूलार्तिं ग्रहणीं च शूलमतुलं यक्ष्मामयान् कामलां सर्वान्पित्तमरुद्गदान् किमपरं योगैरशेषान् गदान्

līḍho vyoṣavarānvito vimalako yukto ghṛtaiḥ sevito hanyād durbhagakṛjjvarān śvayathukaṃ pāṇḍupramehārucim / mūlārtiṃ grahaṇīṃ ca śūlamatulaṃ yakṣmāmayān kāmalāṃ sarvānpittamarudgadān kimaparaṃ yogairaśeṣān gadān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शिलाजतु:: सुब्त्य्पेस् शिलाधातुर्द्विधा प्रोक्तो गोमूत्राद्यो रसायनः । कर्पूरपूर्वकश्चान्यस्तत्राद्यो द्विविधः पुनः

śilājatu:: subtypes śilādhāturdvidhā prokto gomūtrādyo rasāyanaḥ / karpūrapūrvakaścānyastatrādyo dvividhaḥ punaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ससत्त्वश्चैव निःसत्त्वस्तयोः पूर्वो गुणाधिकः । शिलाजतु:: ओरिगिन् फ़्रोम् हेअतेद् रोच्क्स् ग्रीष्मे तीव्रार्कतप्तेभ्यः पादेभ्यो हिमभूभृतः

sasattvaścaiva niḥsattvastayoḥ pūrvo guṇādhikaḥ / śilājatu:: origin from heated rocks grīṣme tīvrārkataptebhyaḥ pādebhyo himabhūbhṛtaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्वर्णरूप्यार्कगर्भेभ्यः शिलाधातुर् विनिःसरेत् । शिलाजतु:: फ़्रोम् गोल्द् स्वर्णगर्भगिरेर्जातं जपापुष्पनिभं गुरु

svarṇarūpyārkagarbhebhyaḥ śilādhātur viniḥsaret / śilājatu:: from gold svarṇagarbhagirerjātaṃ japāpuṣpanibhaṃ guru

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स स्वल्पतिक्तं सुस्वादु परमं तद्रसायनम् । शिलाजतु:: फ़्रोम् सिल्वेर् रूप्यगर्भगिरेर्जातं मधुरं पाण्डुरं गुरु

sa svalpatiktaṃ susvādu paramaṃ tadrasāyanam / śilājatu:: from silver rūpyagarbhagirerjātaṃ madhuraṃ pāṇḍuraṃ guru

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शिलाजं पित्तरोगघ्नं विशेषात् पाण्डुरोगहृत् । शिलाजतु:: फ़्रोम् चोप्पेर् ताम्रगर्भगिरेर्जातं नीलवर्णं घनं गुरु

śilājaṃ pittarogaghnaṃ viśeṣāt pāṇḍurogahṛt / śilājatu:: from copper tāmragarbhagirerjātaṃ nīlavarṇaṃ ghanaṃ guru

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शिलाजं कफवातघ्नं तिक्तोष्णं क्षयरोगनुत् । शिलाजतु:: तेस्तिन्ग् फ़ोर् पुरित्य् वह्नौ क्षिप्तं भवेद्यत्तु लिङ्गाकारं ह्यधूमकम् । सलिलेऽथ विलीनं च तच्छुद्धं हि शिलाजतु

śilājaṃ kaphavātaghnaṃ tiktoṣṇaṃ kṣayaroganut / śilājatu:: testing for purity vahnau kṣiptaṃ bhavedyattu liṅgākāraṃ hyadhūmakam / salile'tha vilīnaṃ ca tacchuddhaṃ hi śilājatu

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शिलाजतु:: मेदिच्। प्रोपेर्तिएस् नूनं सज्वरपाण्डुशोफशमनं मेहाग्निमान्द्यापहं मेदश्छेदकरं च यक्ष्मशमनं मूत्रामयोन्मूलनम् । गुल्मप्लीहविनाशनं जठरहृच्छूलघ्नम् आमापहं सर्वत्वग्गदनाशनं किमपरं देहे च लोहे हितम्

śilājatu:: medic. properties nūnaṃ sajvarapāṇḍuśophaśamanaṃ mehāgnimāndyāpahaṃ medaśchedakaraṃ ca yakṣmaśamanaṃ mūtrāmayonmūlanam / gulmaplīhavināśanaṃ jaṭharahṛcchūlaghnam āmāpahaṃ sarvatvaggadanāśanaṃ kimaparaṃ dehe ca lohe hitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शिलाजतु:: पोस्सेस्सेस् प्रोपेर्तिएस् ओफ़् ओथेर् सुब्स्तन्चेस् रसोपरससूतेन्द्ररत्नलोहेषु ये गुणाः । वसन्ति ते शिलाधातौ जरामृत्युजिगीषया

śilājatu:: possesses properties of other substances rasoparasasūtendraratnaloheṣu ye guṇāḥ / vasanti te śilādhātau jarāmṛtyujigīṣayā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शिलाजतु:: शोधन क्षाराम्लैर्गुग्गुलूपेतैः स्वेदनीयन्त्रमध्यगैः । स्वेदितं घटिकामानाच्छिलाधातुर् विशुध्यति

śilājatu:: śodhana kṣārāmlairguggulūpetaiḥ svedanīyantramadhyagaiḥ / sveditaṃ ghaṭikāmānācchilādhātur viśudhyati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शिलाजतु:: मारण शिलया गन्धतालाभ्यां मातुलुङ्गरसेन च । पुटितं हि शिलाधातुर् म्रियते ऽष्टगिरिण्डकैः

śilājatu:: māraṇa śilayā gandhatālābhyāṃ mātuluṅgarasena ca / puṭitaṃ hi śilādhātur mriyate 'ṣṭagiriṇḍakaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शिलाजतु:: मृत:: मेदिच्। उसे भस्मीभूतशिलोद्भवं समतुलं कान्तं च वैक्रान्तकं युक्तश्च त्रिफलाकटुत्रयघृतैर्वल्लेन तुल्यं भजेत् । पाण्डौ यक्ष्मगुदे तथाग्निसदने महेषु मूत्रामये गुल्मप्लीहमहोदरे बहुविधे शूले च योन्यामये

śilājatu:: mṛta:: medic. use bhasmībhūtaśilodbhavaṃ samatulaṃ kāntaṃ ca vaikrāntakaṃ yuktaśca triphalākaṭutrayaghṛtairvallena tulyaṃ bhajet / pāṇḍau yakṣmagude tathāgnisadane maheṣu mūtrāmaye gulmaplīhamahodare bahuvidhe śūle ca yonyāmaye

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सेवेत यदि षण्मासं रसायनविधानतः । वलीपलितनिर्मुक्तो जीवेद्वर्षशतं सुखी

seveta yadi ṣaṇmāsaṃ rasāyanavidhānataḥ / valīpalitanirmukto jīvedvarṣaśataṃ sukhī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शिलाजतु:: सत्त्व:: पातन पिष्टं द्रावणवर्गेण साम्लेन गिरिसम्भवम् । लिप्त्वा मूषोदरे रुद्ध्वा गाढैर्ध्मातं हि कोकिलैः

śilājatu:: sattva:: pātana piṣṭaṃ drāvaṇavargeṇa sāmlena girisambhavam / liptvā mūṣodare ruddhvā gāḍhairdhmātaṃ hi kokilaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सत्त्वं मुञ्चेच्छिलाधातुः स्वखनेर्लोहसन्निभम् । कर्पूरशिलाजतु:: फ्य्स्। प्रोपेर्तिएस् पाण्डुरं सिकताकारं कर्पूराद्यं शिलाजतु

sattvaṃ muñcecchilādhātuḥ svakhanerlohasannibham / karpūraśilājatu:: phys. properties pāṇḍuraṃ sikatākāraṃ karpūrādyaṃ śilājatu

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कर्पूरशिलाजतु:: मेदिच्। प्रोपेर्तिएस् मूत्रकृच्छ्राश्मरीमेहकामलापाण्डुनाशनम् । कर्पूरशिलाजतु:: शोधन एलातोयेन संस्विन्नं शुष्कं शुद्धिमुपैति तत्

karpūraśilājatu:: medic. properties mūtrakṛcchrāśmarīmehakāmalāpāṇḍunāśanam / karpūraśilājatu:: śodhana elātoyena saṃsvinnaṃ śuṣkaṃ śuddhimupaiti tat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नैतस्य मारणं सत्त्वपातनं विहितं बुधैः । रसक:: सुब्त्य्पेस् रसको द्विविधः प्रोक्तो दर्दुरः कारवेल्लकः

naitasya māraṇaṃ sattvapātanaṃ vihitaṃ budhaiḥ / rasaka:: subtypes rasako dvividhaḥ prokto darduraḥ kāravellakaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सदलो दर्दुरः प्रोक्तो निर्दलः कारवेल्लकः । सत्त्वपाते शुभः पूर्वो द्वितीयश्चौषधादिषु

sadalo darduraḥ prokto nirdalaḥ kāravellakaḥ / sattvapāte śubhaḥ pūrvo dvitīyaścauṣadhādiṣu

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रसक:: मेदिच्। प्रोपेर्तिएस् रसकः सर्वमेहघ्नः कफपित्तविनाशनः । नेत्ररोगक्षयघ्नश्च लोहपारदरञ्जनः

rasaka:: medic. properties rasakaḥ sarvamehaghnaḥ kaphapittavināśanaḥ / netrarogakṣayaghnaśca lohapāradarañjanaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रसक:: हिघ् क़ुअलित्य् नागार्जुनेन निर्दिष्टौ रसश्च रसकावुभौ । श्रेष्ठौ सिद्धरसौ स्यातां देहलोहकरौ परौ

rasaka:: high quality nāgārjunena nirdiṣṭau rasaśca rasakāvubhau / śreṣṭhau siddharasau syātāṃ dehalohakarau parau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रसश्च रसकश्चोभौ येनाग्निसहनौ कृतौ । देहलोहमयी सिद्धिर्दासी तस्य न संशयः

rasaśca rasakaścobhau yenāgnisahanau kṛtau / dehalohamayī siddhirdāsī tasya na saṃśayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रसक:: शोधन खर्परः परिसंतप्तः सप्तवारं निमज्जितः । बीजपूररसस्यान्तर्निर्मलत्वं समश्नुते

rasaka:: śodhana kharparaḥ parisaṃtaptaḥ saptavāraṃ nimajjitaḥ / bījapūrarasasyāntarnirmalatvaṃ samaśnute

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रसक:: शोधन नृमूत्रे मेषमूत्रे वा तक्रे वा काञ्जिके तथा । प्रताप्य मज्जितं सम्यक् खर्परं परिशुध्यति

rasaka:: śodhana nṛmūtre meṣamūtre vā takre vā kāñjike tathā / pratāpya majjitaṃ samyak kharparaṃ pariśudhyati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रसक:: रञ्जन wइथ् ँ नरमूत्रे स्थितो मासं रसको रञ्जयेद् ध्रुवम् । शुद्धं ताम्रं रसं तारं शुद्धं स्वर्णप्रभं तथा

rasaka:: rañjana with ~ naramūtre sthito māsaṃ rasako rañjayed dhruvam / śuddhaṃ tāmraṃ rasaṃ tāraṃ śuddhaṃ svarṇaprabhaṃ tathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रसकसत्त्वपातन (१) हरिद्रात्रिफलारालसिन्धुधूमैः सटङ्कणैः । सारुष्करैश्च पादांशैः साम्लैः संमर्द्य खर्परम्

rasakasattvapātana (1) haridrātriphalārālasindhudhūmaiḥ saṭaṅkaṇaiḥ / sāruṣkaraiśca pādāṃśaiḥ sāmlaiḥ saṃmardya kharparam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

लिप्तं वृन्ताकमूषायां शोषयित्वा निरुध्य च । मूषामुखोपरि न्यस्य खर्परं प्रधमेत्ततः

liptaṃ vṛntākamūṣāyāṃ śoṣayitvā nirudhya ca / mūṣāmukhopari nyasya kharparaṃ pradhamettataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

खर्परेऽपहृते ज्वाला भवेन्नीला सिता यदि । तदा सन्दंशतो मूषां धृत्वा कृत्वा ह्यधोमुखीम्

kharpare'pahṛte jvālā bhavennīlā sitā yadi / tadā sandaṃśato mūṣāṃ dhṛtvā kṛtvā hyadhomukhīm

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.