Library·Ratnamālāvadāna·1

Ratnamālāvadāna 1

इत्य् आदिष्टं मुनीन्द्रेण श्रुत्वानन्दः स हर्षितः । कर्त्तव्यं भगवन्न् एवम् इत्य् अनुमोदितो ऽभवत्

ity ādiṣṭaṃ munīndreṇa śrutvānandaḥ sa harṣitaḥ / karttavyaṃ bhagavann evam ity anumodito 'bhavat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततो भगवता तेन सुवर्णाभा मरीचयः । उत्सृष्टास् तैश् च तद् गेहम् अवभास्य व्यशोधयत्

tato bhagavatā tena suvarṇābhā marīcayaḥ / utsṛṣṭās taiś ca tad geham avabhāsya vyaśodhayat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यदा तैर् दारकः स्पृष्टो बुद्धमैत्रीमरीचिभिः । तदा प्रह्लादितश् चासाव् इत्य् एवं समचिन्तयत्

yadā tair dārakaḥ spṛṣṭo buddhamaitrīmarīcibhiḥ / tadā prahlāditaś cāsāv ity evaṃ samacintayat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अहो कस्य प्रभावो ऽयं येनैवम् अवभासितं । प्रह्लादितश् च मे कायस् तन् न जाने कुतः कथं

aho kasya prabhāvo 'yaṃ yenaivam avabhāsitaṃ / prahlāditaś ca me kāyas tan na jāne kutaḥ kathaṃ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इति चिन्तां समालम्ब्य कौतुकाक्रान्तमानसः । समन्ततो निरीक्ष्यैवं तस्थौ गेहे सुविस्मितः

iti cintāṃ samālambya kautukākrāntamānasaḥ / samantato nirīkṣyaivaṃ tasthau gehe suvismitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तथा तं विस्मितं दृष्ट्वा भगवान् भिक्षुभिः सह । सहसा तद्गृहं गत्वा प्रादुर् आसीत् प्रभासयन्

tathā taṃ vismitaṃ dṛṣṭvā bhagavān bhikṣubhiḥ saha / sahasā tadgṛhaṃ gatvā prādur āsīt prabhāsayan

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्र स दारको ऽपश्यद् भगवन्तं तम् आस्थितं । कान्तं दिव्यातिरिक्ताभं समन्तभद्ररूपिणं

tatra sa dārako 'paśyad bhagavantaṃ tam āsthitaṃ / kāntaṃ divyātiriktābhaṃ samantabhadrarūpiṇaṃ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दृष्ट्वैव सहसोत्थाय नत्वा पादौ प्रमोदितः । स्वयम् एवासनं तस्मै प्रज्ञप्यैवम् अभाषत

dṛṣṭvaiva sahasotthāya natvā pādau pramoditaḥ / svayam evāsanaṃ tasmai prajñapyaivam abhāṣata

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्वागतं भगवन् नाथ विजयस्व मुनीश्वर । प्रसीदानुग्रहार्थेन निषीदात्र शुभासने

svāgataṃ bhagavan nātha vijayasva munīśvara / prasīdānugrahārthena niṣīdātra śubhāsane

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इति तेनोदिते तत्र भगवान् भिक्षुभिः सह । तत् प्रज्ञप्तासने स्थित्वा धर्मं देष्टुं समारभत्

iti tenodite tatra bhagavān bhikṣubhiḥ saha / tat prajñaptāsane sthitvā dharmaṃ deṣṭuṃ samārabhat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तद् दृष्ट्वा दारकस्यैवं धर्मोत्साहं समुत्थितं । पितरौ ज्ञातिवर्गाश् च सर्वे ऽप्य् आसन् सुविस्मिताः

tad dṛṣṭvā dārakasyaivaṃ dharmotsāhaṃ samutthitaṃ / pitarau jñātivargāś ca sarve 'py āsan suvismitāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्रासौ दारको हर्षाद् उत्फुल्लनयनो मुदा । नत्वा पादौ मुनेश् चाग्रे धर्मं श्रोतुम् उपाश्रयत्

tatrāsau dārako harṣād utphullanayano mudā / natvā pādau muneś cāgre dharmaṃ śrotum upāśrayat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथासौ भगवांस् तस्य ज्ञात्वाशयविशुद्धतां । आदिमध्यान्तकल्याणं धर्मं देष्टुं तम् अब्रवीत्

athāsau bhagavāṃs tasya jñātvāśayaviśuddhatāṃ / ādimadhyāntakalyāṇaṃ dharmaṃ deṣṭuṃ tam abravīt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शृणु वत्स महाभाग पापपुण्यार्थसाधने । हेतुं वक्ष्ये शुभार्थे ते तद् अत्र त्वं समाचर

śṛṇu vatsa mahābhāga pāpapuṇyārthasādhane / hetuṃ vakṣye śubhārthe te tad atra tvaṃ samācara

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मानुष्यं दुर्लभं प्राप्य विद्युत्तरंगचंचलं । पापक्षये मतिः कार्या पुण्यार्थसाधनेषु च

mānuṣyaṃ durlabhaṃ prāpya vidyuttaraṃgacaṃcalaṃ / pāpakṣaye matiḥ kāryā puṇyārthasādhaneṣu ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पापेन दुर्गतिं यायात् पुण्येन सद्गतिं व्रजेत् । पापमित्रानुरागेण मतिः पापे प्रवर्त्तते

pāpena durgatiṃ yāyāt puṇyena sadgatiṃ vrajet / pāpamitrānurāgeṇa matiḥ pāpe pravarttate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततः पापरतः कुर्यात् पापानि दारुणान्य् अपि । ततो दुष्टः सुपापिष्ठः सद्धर्माणि विनिन्दयेत्

tataḥ pāparataḥ kuryāt pāpāni dāruṇāny api / tato duṣṭaḥ supāpiṣṭhaḥ saddharmāṇi vinindayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततो धर्मविरुद्धत्वात् कुशक्तिः कुत्सितो भवेत् । ततः स कुत्सितात्मा हि सर्वसत्वैर् विनिन्द्यते

tato dharmaviruddhatvāt kuśaktiḥ kutsito bhavet / tataḥ sa kutsitātmā hi sarvasatvair vinindyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

परिभूतो विषादेन भवेत् मूढो निरुत्सहः । उत्साहवर्जिते चित्ते आलस्यं समुपाश्रयेत्

paribhūto viṣādena bhavet mūḍho nirutsahaḥ / utsāhavarjite citte ālasyaṃ samupāśrayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

धर्मकर्मविरक्तात्मा निर्गुणी किं करिष्यति । भोग्य एव सदासक्तः पशोर् अप्य् अधमो नरः । किं तेन पुरुषेणापि निर्गुणेन सुखाशिना । यस्य पुण्ये गुणे वापि कदापि नोत्सहेन् मनः । पुण्योत्साहविपन्नात्मा दुष्टक्लेशैर् विहन्यते । क्लेशितो मारसंघैश् च वशीकृत्य निवद्ध्यते

dharmakarmaviraktātmā nirguṇī kiṃ kariṣyati / bhogya eva sadāsaktaḥ paśor apy adhamo naraḥ / kiṃ tena puruṣeṇāpi nirguṇena sukhāśinā / yasya puṇye guṇe vāpi kadāpi notsahen manaḥ / puṇyotsāhavipannātmā duṣṭakleśair vihanyate / kleśito mārasaṃghaiś ca vaśīkṛtya nivaddhyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मारस्य वशगः स्त्रीणां दासत्वं समुपाश्रयेत् । स दासनिरतो भुक्त्वा पशुवत् तिष्ठते गृहे

mārasya vaśagaḥ strīṇāṃ dāsatvaṃ samupāśrayet / sa dāsanirato bhuktvā paśuvat tiṣṭhate gṛhe

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नैव धर्मं क्वचिच् छ्रोतुं द्रष्टुं वापि न चोत्सहेत् । धर्मं विना व्रजेन् नैव सद्गतिं हि कदा चन

naiva dharmaṃ kvacic chrotuṃ draṣṭuṃ vāpi na cotsahet / dharmaṃ vinā vrajen naiva sadgatiṃ hi kadā cana

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्माद् धर्मे समाचर्तुं पुण्योत्साहं प्रवर्द्धयन् । त्रिमण्डलविशुद्धेन दानं दद्याच् छुभाप्तये

tasmād dharme samācartuṃ puṇyotsāhaṃ pravarddhayan / trimaṇḍalaviśuddhena dānaṃ dadyāc chubhāptaye

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दानेन सिद्ध्यते धर्मं धर्माच् चित्तं विशुद्ध्यते । शुद्धचित्तश् चरेच् छीले शीलवान् हि भवेत् सुधीः

dānena siddhyate dharmaṃ dharmāc cittaṃ viśuddhyate / śuddhacittaś carec chīle śīlavān hi bhavet sudhīḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सुधीरो भावयेत् क्षांतिं क्षान्तिमान् दुष्टजित् कृती । कुशली प्रारभेद् वीर्य्यं वीर्य्यवान् पुरुषोत्तमः

sudhīro bhāvayet kṣāṃtiṃ kṣāntimān duṣṭajit kṛtī / kuśalī prārabhed vīryyaṃ vīryyavān puruṣottamaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

महासत्वो लभेद् ध्यानं ध्याता ब्रह्मविहारिकः । संस्मृतः साधयेत् प्रज्ञां प्रज्ञावान् हि गुणालयः

mahāsatvo labhed dhyānaṃ dhyātā brahmavihārikaḥ / saṃsmṛtaḥ sādhayet prajñāṃ prajñāvān hi guṇālayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गुणज्ञः समुपायैश् च सत्वान् धर्मे नियोजयेत् । एतत् पुण्यानुभावेन बोधौ प्रणिधिम् आचरेत्

guṇajñaḥ samupāyaiś ca satvān dharme niyojayet / etat puṇyānubhāvena bodhau praṇidhim ācaret

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बोधिप्रणिधिचित्तेन बलानि साधयेद् दश । तद् बलैश् च महाघोरां मारसंघान् पराजयेत्

bodhipraṇidhicittena balāni sādhayed daśa / tad balaiś ca mahāghorāṃ mārasaṃghān parājayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

जित्वा मारगणान् सर्वान् संबोधिज्ञानम् आप्नुयात् । ततः सर्वत्र लोकेषु धर्मचक्रं प्रवर्त्तयेत्

jitvā māragaṇān sarvān saṃbodhijñānam āpnuyāt / tataḥ sarvatra lokeṣu dharmacakraṃ pravarttayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवं प्रवर्त्तयन् धर्मं शास्ता लोकाधिपो भवेत् । सर्वलोकहितं कुर्वन् महत्पुण्यैः समृद्धितः

evaṃ pravarttayan dharmaṃ śāstā lokādhipo bhavet / sarvalokahitaṃ kurvan mahatpuṇyaiḥ samṛddhitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सदैवं सद्गतौ स्थित्वा संबुद्धपदम् आप्नुयात् । एवं मत्वा त्वया वत्स चरितव्यं तथा शुभे

sadaivaṃ sadgatau sthitvā saṃbuddhapadam āpnuyāt / evaṃ matvā tvayā vatsa caritavyaṃ tathā śubhe

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कृतांजलिः पुनर् नत्वा भगवन्तम् अभाषत

kṛtāṃjaliḥ punar natvā bhagavantam abhāṣata

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अद्यारभ्य सदा शास्तर् भवतः शरणं व्रजे । तद्यथा भवताज्ञप्तं तथा सत्यं चराम्य् अहं

adyārabhya sadā śāstar bhavataḥ śaraṇaṃ vraje / tadyathā bhavatājñaptaṃ tathā satyaṃ carāmy ahaṃ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कृपादृष्टिम् उपस्थाप्य समन्वाहर मां सदा । भवान् एव हि सर्वज्ञस् त्रैधातुकविनायकः

kṛpādṛṣṭim upasthāpya samanvāhara māṃ sadā / bhavān eva hi sarvajñas traidhātukavināyakaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यदैवं ते दया नास्ति मय्य् उद्यमविवर्जिते । क एवं समुपागत्य प्रोद्धरेन् मां कुशीदिकं

yadaivaṃ te dayā nāsti mayy udyamavivarjite / ka evaṃ samupāgatya proddharen māṃ kuśīdikaṃ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पवित्रीभूतम् आत्मानं मन्ये ऽहं ते प्रसादतः । धन्यो ऽस्मि तन् महाभद्रो यच् छास्त्रैवं प्रदर्शितः

pavitrībhūtam ātmānaṃ manye 'haṃ te prasādataḥ / dhanyo 'smi tan mahābhadro yac chāstraivaṃ pradarśitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इति तेनोदिते भूयः सर्वज्ञः स मुनीश्वरः । सुचंदनमयीं यष्टिं दत्वैनं समभाषत

iti tenodite bhūyaḥ sarvajñaḥ sa munīśvaraḥ / sucaṃdanamayīṃ yaṣṭiṃ datvainaṃ samabhāṣata

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वत्सेमां यष्टिम् आधाय प्रकोटय समाहितः । ततस् त्वं सर्वदावश्यं लभेः पुण्यमहोत्सवं

vatsemāṃ yaṣṭim ādhāya prakoṭaya samāhitaḥ / tatas tvaṃ sarvadāvaśyaṃ labheḥ puṇyamahotsavaṃ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इति शास्त्रा प्रदत्तां तां नत्वासौ दारको ऽग्रहीत् । यथादिष्टं मुनीन्द्रेण तथा कर्तुम् उदाचरत्

iti śāstrā pradattāṃ tāṃ natvāsau dārako 'grahīt / yathādiṣṭaṃ munīndreṇa tathā kartum udācarat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इत्य् एवं तं समादिश्य स संबुद्धः ससांघिकः । स्वं विहारम् उपाश्रित्य धर्मं दिशन् समावसत्

ity evaṃ taṃ samādiśya sa saṃbuddhaḥ sasāṃghikaḥ / svaṃ vihāram upāśritya dharmaṃ diśan samāvasat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथासौ दारको हर्षात् तां यष्टिं स्वयम् आदधत् । यथादिष्टं मुनीन्द्रेण प्राकोटयत् समाहितः

athāsau dārako harṣāt tāṃ yaṣṭiṃ svayam ādadhat / yathādiṣṭaṃ munīndreṇa prākoṭayat samāhitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्याम् आकोट्यमानायां पुण्यशब्द उदाचरत् । गृहे रत्ननिधानानि प्रादुर् आसन् बहूनि च

tasyām ākoṭyamānāyāṃ puṇyaśabda udācarat / gṛhe ratnanidhānāni prādur āsan bahūni ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तच्छब्दश्रवणं कृत्वा दारको ऽसौ प्रमोदितः । गृहे रत्ननिधानानि दृष्ट्वाश्चर्य्यं समाययौ

tacchabdaśravaṇaṃ kṛtvā dārako 'sau pramoditaḥ / gṛhe ratnanidhānāni dṛṣṭvāścaryyaṃ samāyayau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततश् च विस्मितो हर्षात् पुनर् एवं व्यचिन्तयत् । बतेदं सुमहाशौर्य्यं वीर्य्यं प्रारम्भये ततः

tataś ca vismito harṣāt punar evaṃ vyacintayat / batedaṃ sumahāśauryyaṃ vīryyaṃ prārambhaye tataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तथा रत्नाकरं गत्वा रत्नानि समुपार्जयन् । ससंघं सुगतं नित्यं उपतिष्ठेय संभजन्

tathā ratnākaraṃ gatvā ratnāni samupārjayan / sasaṃghaṃ sugataṃ nityaṃ upatiṣṭheya saṃbhajan

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इति ध्यात्वा समुत्साहं संनिबध्य स दारकः । रत्नाकरं समागन्तुं प्रारेभे सह वाणिजैः

iti dhyātvā samutsāhaṃ saṃnibadhya sa dārakaḥ / ratnākaraṃ samāgantuṃ prārebhe saha vāṇijaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततो ऽसौ दारको वीरस् तस्यां पूर्य्यां समन्ततः । सार्थवाहं स्वम् आत्मानं कृत्वा घोषम् अकारयत्

tato 'sau dārako vīras tasyāṃ pūryyāṃ samantataḥ / sārthavāhaṃ svam ātmānaṃ kṛtvā ghoṣam akārayat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तथा तद् घोषणां श्रुत्वा ये वीरास् ते वणिग्जनाः । तेन सार्द्धं महोत्साहैर् महाब्धिं गन्तुम् ऐछन्

tathā tad ghoṣaṇāṃ śrutvā ye vīrās te vaṇigjanāḥ / tena sārddhaṃ mahotsāhair mahābdhiṃ gantum aichan

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततो ऽसौ पुरुषो वीरः सर्वैस् तैश् च वणिग्जनैः । सह रत्नाकरं गत्वा बहुरत्नान्य् असाधयत्

tato 'sau puruṣo vīraḥ sarvais taiś ca vaṇigjanaiḥ / saha ratnākaraṃ gatvā bahuratnāny asādhayat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततः सार्थपतिः सर्वैः सार्थैः सार्द्धं महोदधेः । क्षेमेन सहसोत्तीर्य्य स्वदेशं समुपाययौ

tataḥ sārthapatiḥ sarvaiḥ sārthaiḥ sārddhaṃ mahodadheḥ / kṣemena sahasottīryya svadeśaṃ samupāyayau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ सार्थपतिस् तत्र यात्रासिद्धिप्रमोदितः । सर्वान् सार्थान् समामंत्र्य दृष्ट्वैवं समभाषत

atha sārthapatis tatra yātrāsiddhipramoditaḥ / sarvān sārthān samāmaṃtrya dṛṣṭvaivaṃ samabhāṣata

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भवन्तः श्रूयतां सर्वैर् यत् स्वस्ति प्रागता वयं । तत् प्रभावं विजानीध्वं जिनेन्द्रस्य प्रसादताः

bhavantaḥ śrūyatāṃ sarvair yat svasti prāgatā vayaṃ / tat prabhāvaṃ vijānīdhvaṃ jinendrasya prasādatāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्माद् अस्य मुनीन्द्रस्य कृत्वा दर्शनम् आदरात् । पूजयित्वा प्रणत्वा च पश्चाद् गेहं व्रजेम हि । इति तस्य वचः श्रुत्वा सर्व्वे ऽपि ते वणिग्जनाः । दृष्टसत्यानुमोदन्तः तथेति प्रतिमेनिरे । इति संभाषणां कृत्वा सर्व्वसार्थसमन्वितः । ततः सार्थपतिः शीघ्रं विहारं समुपाययौ । तत्र दृष्ट्वा जिनेन्द्रं तं सर्व्वे ते संप्रहर्षिताः । पादौ नत्वा मुनेस् तस्य परिवृत्योपतस्थिरे

tasmād asya munīndrasya kṛtvā darśanam ādarāt / pūjayitvā praṇatvā ca paścād gehaṃ vrajema hi / iti tasya vacaḥ śrutvā sarvve 'pi te vaṇigjanāḥ / dṛṣṭasatyānumodantaḥ tatheti pratimenire / iti saṃbhāṣaṇāṃ kṛtvā sarvvasārthasamanvitaḥ / tataḥ sārthapatiḥ śīghraṃ vihāraṃ samupāyayau / tatra dṛṣṭvā jinendraṃ taṃ sarvve te saṃpraharṣitāḥ / pādau natvā munes tasya parivṛtyopatasthire

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथासौ भगवान् दृष्ट्वा सर्वान् सार्थगणान् अपि । धर्मोत्साहप्रावृद्ध्यर्थैः समामंत्र्य समब्रवीत्

athāsau bhagavān dṛṣṭvā sarvān sārthagaṇān api / dharmotsāhaprāvṛddhyarthaiḥ samāmaṃtrya samabravīt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आगताः स्थ समायात मा स्थ श्रान्ताश् च खेदिताः । यात्रासाफल्यसिद्धिश् च कच्चिद् वः कुशलानि च

āgatāḥ stha samāyāta mā stha śrāntāś ca kheditāḥ / yātrāsāphalyasiddhiś ca kaccid vaḥ kuśalāni ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवं पृष्टे जिनेन्द्रेण सर्वे ते संप्रमोदिताः । कृताञ्जलिपुटो नत्वा संबुद्धं प्रोचुर् आदरात्

evaṃ pṛṣṭe jinendreṇa sarve te saṃpramoditāḥ / kṛtāñjalipuṭo natvā saṃbuddhaṃ procur ādarāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भगवन् भवताम् एवं कृपादृष्टिप्रसादतः । यात्रासिद्धिः कथं न स्यात् सर्वत्र कुशलं हि नः

bhagavan bhavatām evaṃ kṛpādṛṣṭiprasādataḥ / yātrāsiddhiḥ kathaṃ na syāt sarvatra kuśalaṃ hi naḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यद् वयं शास्तर् आयाताः शुभरत्नसमन्विताः । तत् सर्वं त्वत्प्रभावेन सत्यम् एतत् प्रमाण्यते

yad vayaṃ śāstar āyātāḥ śubharatnasamanvitāḥ / tat sarvaṃ tvatprabhāvena satyam etat pramāṇyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तद् भवन्तं सुशास्तारं द्रष्टुं सर्वे समागताः । पूजयितुं समिछामस् तत् प्रसीद जगद्गुरो

tad bhavantaṃ suśāstāraṃ draṣṭuṃ sarve samāgatāḥ / pūjayituṃ samichāmas tat prasīda jagadguro

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इति विज्ञापनां कृत्वा सह सार्थैः स सार्थभृत् । ससंघं पूजयित्वा च रत्नानि समढौकत

iti vijñāpanāṃ kṛtvā saha sārthaiḥ sa sārthabhṛt / sasaṃghaṃ pūjayitvā ca ratnāni samaḍhaukata

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नमस् ते भगवन् नाथ व्रजामः शरणं तव । पाहि नः सर्वदाप्य् एवं त्वम् एव जगदीश्वरः

namas te bhagavan nātha vrajāmaḥ śaraṇaṃ tava / pāhi naḥ sarvadāpy evaṃ tvam eva jagadīśvaraḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवं स्तुत्वा मुनीन्द्रं तं सर्वे ते संप्रसादिताः । कृताञ्जलिपुटा नत्वा स्वगृहं गन्तुम् ईहिरे

evaṃ stutvā munīndraṃ taṃ sarve te saṃprasāditāḥ / kṛtāñjalipuṭā natvā svagṛhaṃ gantum īhire

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततश् च भगवान् दृष्ट्वा तान् सर्वान् स्वगृहोत्सुकान् । दत्वाशीर्वचनं स्पृष्ट्वा व्रजतेति व्यसर्जयत्

tataś ca bhagavān dṛṣṭvā tān sarvān svagṛhotsukān / datvāśīrvacanaṃ spṛṣṭvā vrajateti vyasarjayat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततः सर्वे ऽपि ते सार्थाः कृत्वा प्रदक्षिणत्रयं । शास्तारं सुगतं नत्वा स्वं स्वं गेहं समाययुः

tataḥ sarve 'pi te sārthāḥ kṛtvā pradakṣiṇatrayaṃ / śāstāraṃ sugataṃ natvā svaṃ svaṃ gehaṃ samāyayuḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततो भूयस् तथान्यैश् च प्रार्थ्यमानः स वीर्य्यवान् । षड्ढा रत्नाकरं गत्वा बहुरत्नान्य् असाधयत्

tato bhūyas tathānyaiś ca prārthyamānaḥ sa vīryyavān / ṣaḍḍhā ratnākaraṃ gatvā bahuratnāny asādhayat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततश् च गृहपतिः श्रेष्ठी सार्थवाहः सुवीर्य्यवान् । ससङ्घं सुगतं गेहे प्रणीत्वार्चितुम् आरभत् ॥ र्म् १।१९२ [८२] ॥ ततो भोजनसामग्रीं साधयित्वा निवेशने । ससंघैः बुद्धम् आमंत्र्य न्यवेशयच् छुभासने ॥ र्म् १।१९३ [८३] ॥ ततः पूजोपहारैश् च पूजयित्वा विधानतः । प्रत्येकं चीवरं दत्वा भोजनैः समतोषयत् ॥ र्म् १।१९४ ८४! ॥ ततश् च भोजनान्ते ऽसौ सार्थवाहः कृताञ्जलिः । ससंघं सुगतं नत्वा प्रणिधानं तथाकरोत्

tataś ca gṛhapatiḥ śreṣṭhī sārthavāhaḥ suvīryyavān / sasaṅghaṃ sugataṃ gehe praṇītvārcitum ārabhat // Rm 1.192 [82] // tato bhojanasāmagrīṃ sādhayitvā niveśane / sasaṃghaiḥ buddham āmaṃtrya nyaveśayac chubhāsane // Rm 1.193 [83] // tataḥ pūjopahāraiś ca pūjayitvā vidhānataḥ / pratyekaṃ cīvaraṃ datvā bhojanaiḥ samatoṣayat // Rm 1.194 84! // tataś ca bhojanānte 'sau sārthavāhaḥ kṛtāñjaliḥ / sasaṃghaṃ sugataṃ natvā praṇidhānaṃ tathākarot

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यत् किञ्चित् प्रकृतं दानं संबुद्धशासने मया । एतत्पुण्यफलेन स्यां संबुद्धो ऽयं जिनो यथा

yat kiñcit prakṛtaṃ dānaṃ saṃbuddhaśāsane mayā / etatpuṇyaphalena syāṃ saṃbuddho 'yaṃ jino yathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इति तस्य गृहस्थस्य चित्तं संबोधिवांछितं । ज्ञात्वासौ भगवान् बुद्धः स्मितं कृत्वाभ्यनंदत

iti tasya gṛhasthasya cittaṃ saṃbodhivāṃchitaṃ / jñātvāsau bhagavān buddhaḥ smitaṃ kṛtvābhyanaṃdata

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रश्मयस् ताः समन्ताच् च त्रैलोक्यं शामभासयन्

raśmayas tāḥ samantāc ca trailokyaṃ śāmabhāsayan

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

याः काश् चिद् रश्मयो याता अधस्तान् नरकेष्व् अपि । ताश् च निश्चरितास् तावत् संजीवं कालसूत्रकं ॥ र्म् १।१९९ [८९] ॥ संघातं रौरवं चापि महारौरवविश्रुतं । तपनाख्यं तथा चैवं प्रतापनाह्वयं ततः

yāḥ kāś cid raśmayo yātā adhastān narakeṣv api / tāś ca niścaritās tāvat saṃjīvaṃ kālasūtrakaṃ // Rm 1.199 [89] // saṃghātaṃ rauravaṃ cāpi mahārauravaviśrutaṃ / tapanākhyaṃ tathā caivaṃ pratāpanāhvayaṃ tataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अवीचिम् अर्बुदं चैवं निरर्बुदं तथाटटं । हहवं हुहुवं चैवम् उत्पलं पद्मकं ततः

avīcim arbudaṃ caivaṃ nirarbudaṃ tathāṭaṭaṃ / hahavaṃ huhuvaṃ caivam utpalaṃ padmakaṃ tataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

महापद्माख्यम् एतानि षोडश निलयानि हि । तत्रोष्णनरका ये तु तेषु सर्वेषु निःसृताः

mahāpadmākhyam etāni ṣoḍaśa nilayāni hi / tatroṣṇanarakā ye tu teṣu sarveṣu niḥsṛtāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शीतीभूता विनिःपत्य प्रभासयन् समंततः । ये शीतनरकास् तेषु तूष्णीभूताप्य् अभासयन्

śītībhūtā viniḥpatya prabhāsayan samaṃtataḥ / ye śītanarakās teṣu tūṣṇībhūtāpy abhāsayan

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तेषु ये नारकाः सत्वा नानादुःखाभिवेदिनः । ते ताभी रश्मिभिः स्पृष्टा महत्सौख्यं प्ररेभिरे

teṣu ye nārakāḥ satvā nānāduḥkhābhivedinaḥ / te tābhī raśmibhiḥ spṛṣṭā mahatsaukhyaṃ prarebhire

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ सर्वे ऽपि ते सत्वा महत्सौख्यसमन्विताः । विस्मितास् तत्र संमील्य मिथश् चैवं वभाषिरे

atha sarve 'pi te satvā mahatsaukhyasamanvitāḥ / vismitās tatra saṃmīlya mithaś caivaṃ vabhāṣire

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अहो भवन्त आश्चर्य्यं किं चास्माकं भवेत् खलु । यद् वयं सर्वदापीत्थं नानादुःखैः प्रपीडिताः । तन्मुक्ताः सांप्रतं सर्वे वयं सौख्यसमन्विताः

aho bhavanta āścaryyaṃ kiṃ cāsmākaṃ bhavet khalu / yad vayaṃ sarvadāpītthaṃ nānāduḥkhaiḥ prapīḍitāḥ / tanmuktāḥ sāṃprataṃ sarve vayaṃ saukhyasamanvitāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

किं ततो हि वयं मुक्ता अन्यत्र चरिता ननु । इति विस्मितचित्तानां सर्वेषां चित्तबोधने

kiṃ tato hi vayaṃ muktā anyatra caritā nanu / iti vismitacittānāṃ sarveṣāṃ cittabodhane

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भगवान् निर्मितं तेषां पुरस्तात् समदर्शयत्

bhagavān nirmitaṃ teṣāṃ purastāt samadarśayat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्र तं निर्मितं दृष्ट्वा सर्वे ऽपि ते ऽतिविस्मिताः । परस्परं मुखं दृष्ट्वा तथैवं संवभाषिरे

tatra taṃ nirmitaṃ dṛṣṭvā sarve 'pi te 'tivismitāḥ / parasparaṃ mukhaṃ dṛṣṭvā tathaivaṃ saṃvabhāṣire

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भो भवन्त इतश् च्युत्वा नान्यत्र गमिता वयं । किं त्व् अयं सुगताकार आयातो ऽपूर्वदर्शनः

bho bhavanta itaś cyutvā nānyatra gamitā vayaṃ / kiṃ tv ayaṃ sugatākāra āyāto 'pūrvadarśanaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नूनम् अस्यानुभावेन वयम् इत्थं सुखान्विताः

nūnam asyānubhāvena vayam itthaṃ sukhānvitāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इति संभाष्य ते सर्वे तस्मिं सौगतनिर्मिते । चित्तं प्रसाद्य बुद्धाय नम इति प्रणेमिरे

iti saṃbhāṣya te sarve tasmiṃ saugatanirmite / cittaṃ prasādya buddhāya nama iti praṇemire

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वपापविनिर्मुक्ताः सर्वे ऽपि सुगतिं ययुः

sarvapāpavinirmuktāḥ sarve 'pi sugatiṃ yayuḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

याश् च काश् चिद् गता ऊर्द्ध्वं ता महाराजिकान् गताः । त्रयस्त्रिंशांश् च यामांश् च तुषितांश् च गतास् ततः

yāś ca kāś cid gatā ūrddhvaṃ tā mahārājikān gatāḥ / trayastriṃśāṃś ca yāmāṃś ca tuṣitāṃś ca gatās tataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

निर्माणरतिम् आभास्य निर्मितवशवर्त्तिकान् । ब्रह्मकायिकलोकांश् च गता ब्रह्मपुरोहितान्

nirmāṇaratim ābhāsya nirmitavaśavarttikān / brahmakāyikalokāṃś ca gatā brahmapurohitān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

महाब्रह्मालयं चापि परीताभांस् तथा गताः । अप्रमाणाभलोकांश् च तत आभास्वरान् गताः

mahābrahmālayaṃ cāpi parītābhāṃs tathā gatāḥ / apramāṇābhalokāṃś ca tata ābhāsvarān gatāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

परीत्तशुभलोकांस् तदाप्रमाणशुभान् गताः । शुभकृत्स्नान् अनभ्रांश् च पुण्यप्रसवकांस् ततः

parīttaśubhalokāṃs tadāpramāṇaśubhān gatāḥ / śubhakṛtsnān anabhrāṃś ca puṇyaprasavakāṃs tataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बृहत्फलांस् ततश् चैवम् अवृहान् अतपान् गताः । ःसुदृशांश् च ततो याता तथा चैवं सुदर्शनान्

bṛhatphalāṃs tataś caivam avṛhān atapān gatāḥ / ḥsudṛśāṃś ca tato yātā tathā caivaṃ sudarśanān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अकनिष्ठं तथा गत्वा सर्वान् एतान् व्यभासयन् । तेषु ये संस्थिता लोकाः सर्वे ताभिश् च रश्मिभिः

akaniṣṭhaṃ tathā gatvā sarvān etān vyabhāsayan / teṣu ye saṃsthitā lokāḥ sarve tābhiś ca raśmibhiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

परिस्पृष्टाः सुखप्राप्ता दृष्ट्वा तां चैवम् ऊचिरे । अहो चित्रं शुभा काम्या कस्य पुण्यप्रभा इमाः

parispṛṣṭāḥ sukhaprāptā dṛṣṭvā tāṃ caivam ūcire / aho citraṃ śubhā kāmyā kasya puṇyaprabhā imāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

याभिर् वयं परिस्पृष्टा महत्सौख्यं लभामहे । इति विस्मितचित्तानां तेषां चित्तविनोदने

yābhir vayaṃ parispṛṣṭā mahatsaukhyaṃ labhāmahe / iti vismitacittānāṃ teṣāṃ cittavinodane

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तथा ता रश्मयश् चैनां गाथाभिः समचोदयन् । अनित्यं खलु संसारं दुःखं शून्यं ह्य् अनात्मकं

tathā tā raśmayaś caināṃ gāthābhiḥ samacodayan / anityaṃ khalu saṃsāraṃ duḥkhaṃ śūnyaṃ hy anātmakaṃ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अतः क्लेशगणांस् त्यक्त्वा भजध्वं सुगतं सदा । निष्क्रामतारभध्वं कं युज्यध्वं बुद्धशासने

ataḥ kleśagaṇāṃs tyaktvā bhajadhvaṃ sugataṃ sadā / niṣkrāmatārabhadhvaṃ kaṃ yujyadhvaṃ buddhaśāsane

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यो ह्य् अस्मिं धर्मवैनेये ऽत्यप्रमत्तश् चरेत् सुधीः

yo hy asmiṃ dharmavaineye 'tyapramattaś caret sudhīḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रहाय स भवे क्लेशान् दुःखस्यान्तं करिष्यति । इति ता रश्मयः सर्वा अवभास्य समन्ततः

prahāya sa bhave kleśān duḥkhasyāntaṃ kariṣyati / iti tā raśmayaḥ sarvā avabhāsya samantataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रेरयित्वा शुभे सत्वान् पुनर् मुनेः पुरोगताः । ततो भगवतस् तस्य कृत्वा त्रयप्रदक्षिणां

prerayitvā śubhe satvān punar muneḥ purogatāḥ / tato bhagavatas tasya kṛtvā trayapradakṣiṇāṃ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तथा ता रश्मयः सर्वा उष्णीषे ऽन्तर्हितं ययुः । अथानन्दः समुत्थाय कृताञ्जलिपुटो मुदा

tathā tā raśmayaḥ sarvā uṣṇīṣe 'ntarhitaṃ yayuḥ / athānandaḥ samutthāya kṛtāñjalipuṭo mudā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भगवन्तं प्रणम्यैवं पप्रच्छ स्मितकारणं । भगवंस् तव शुभा रश्मिः स्मितोद्भवा विनिर्गता

bhagavantaṃ praṇamyaivaṃ papraccha smitakāraṇaṃ / bhagavaṃs tava śubhā raśmiḥ smitodbhavā vinirgatā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ययावभासिता लोकाः सूर्य्येणोदयता यथा । नाकस्माद् दर्शयन्त्य् एवं स्मितं बुद्धा जिनाः क्वचित्

yayāvabhāsitā lokāḥ sūryyeṇodayatā yathā / nākasmād darśayanty evaṃ smitaṃ buddhā jināḥ kvacit

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत् कस्माद् भगवान् स्मितं संदर्शयति सांप्रतं । यस्यार्थे भवताप्य् एवं स्मितं संदर्शितं तथा

tat kasmād bhagavān smitaṃ saṃdarśayati sāṃprataṃ / yasyārthe bhavatāpy evaṃ smitaṃ saṃdarśitaṃ tathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तं दृष्ट्वा विस्मिताः सर्वे श्रोतुम् इछन्ति सज्जनाः । तद् अत्र भगवाञ् छास्ता ह्य् एसां धर्माभिकांक्षिणां

taṃ dṛṣṭvā vismitāḥ sarve śrotum ichanti sajjanāḥ / tad atra bhagavāñ chāstā hy esāṃ dharmābhikāṃkṣiṇāṃ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वेषां तत् समादिश्य संदेहं छेत्तुम् अर्हति । इत्य् आनंदोदितं श्रुत्वा भगवांश् च तम् अब्रवीत्

sarveṣāṃ tat samādiśya saṃdehaṃ chettum arhati / ity ānaṃdoditaṃ śrutvā bhagavāṃś ca tam abravīt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवम् एतत् तथानंद यथा त्वं भाषसे किल । नाकारणे जिनं सर्वं स्मितं संदर्शितं क्वचित्

evam etat tathānaṃda yathā tvaṃ bhāṣase kila / nākāraṇe jinaṃ sarvaṃ smitaṃ saṃdarśitaṃ kvacit

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तद् अर्थं शृणु वक्ष्ये ऽहं यद् अर्थं संस्मितं मम । पश्यानन्द गृहस्थो ऽयं दारको यः कुशीदितः

tad arthaṃ śṛṇu vakṣye 'haṃ yad arthaṃ saṃsmitaṃ mama / paśyānanda gṛhastho 'yaṃ dārako yaḥ kuśīditaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मम संदर्शनाद् एवं विर्य्योत्साहं समाप्नुवन् । इत्थं रत्नानि संसाध्य बुद्धिमांश् च समृद्धितः

mama saṃdarśanād evaṃ viryyotsāhaṃ samāpnuvan / itthaṃ ratnāni saṃsādhya buddhimāṃś ca samṛddhitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवं श्राद्धः प्रसन्नात्मा शासने मे ऽनुमोदितः । सत्कृत्य शरणं कृत्वा भजति मां ससांघिकं

evaṃ śrāddhaḥ prasannātmā śāsane me 'numoditaḥ / satkṛtya śaraṇaṃ kṛtvā bhajati māṃ sasāṃghikaṃ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अस्य पुण्यविपाकेन बोधिचित्तं समाप्नुयात्

asya puṇyavipākena bodhicittaṃ samāpnuyāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततः चिक्षाः समासाद्य पूर्य्य पारमिता दश । क्रमान् मारगणाञ् जित्वा संबोधिं समवाप्नुयात्

tataḥ cikṣāḥ samāsādya pūryya pāramitā daśa / kramān māragaṇāñ jitvā saṃbodhiṃ samavāpnuyāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततो ऽर्हन्न् अभिवन्द्यो ऽतिबलवीर्य्यपराक्रमः । इति नाम्ना प्रसिद्धो ऽयं संबुद्धः सुगतो जिनः

tato 'rhann abhivandyo 'tibalavīryyaparākramaḥ / iti nāmnā prasiddho 'yaṃ saṃbuddhaḥ sugato jinaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वधर्माधिपः शास्ता सर्वविद्यागुणाकरः । सर्वज्ञस् त्रिजगद्भर्त्ता तथागतो भविष्यति

sarvadharmādhipaḥ śāstā sarvavidyāguṇākaraḥ / sarvajñas trijagadbharttā tathāgato bhaviṣyati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्माद् एवं सदानंद कर्त्तव्यं बुद्धदर्शनं । बुद्धदर्शनपुण्येन धर्मोत्साहं समापुण्यात्

tasmād evaṃ sadānaṃda karttavyaṃ buddhadarśanaṃ / buddhadarśanapuṇyena dharmotsāhaṃ samāpuṇyāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततो वीर्य्यसमारूढः सद्धर्मं साधयेन् मुदा । ततो धर्मबलैर् माराञ् जित्वा संबोधिम् आप्नुयात्

tato vīryyasamārūḍhaḥ saddharmaṃ sādhayen mudā / tato dharmabalair mārāñ jitvā saṃbodhim āpnuyāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इत्य् आदिष्टं मुनीन्द्रेण श्रुत्वानंदः ससांघिकः । अनुमोद्य गुरुं नत्वा तथेति प्राभ्यनंदत

ity ādiṣṭaṃ munīndreṇa śrutvānaṃdaḥ sasāṃghikaḥ / anumodya guruṃ natvā tatheti prābhyanaṃdata

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवं मे गुरुणादिष्टं धर्मोत्साहप्रवृद्धये । तथा तव मया ख्यातं सत्यम् एतत् प्रधार्य्यतां

evaṃ me guruṇādiṣṭaṃ dharmotsāhapravṛddhaye / tathā tava mayā khyātaṃ satyam etat pradhāryyatāṃ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवं राजंस् त्वयाप्य् एवं कृत्वानुमोदनां तथा । धर्मप्रोत्साहनां कृत्वा कर्त्तव्यं बुद्धदर्शनं

evaṃ rājaṃs tvayāpy evaṃ kṛtvānumodanāṃ tathā / dharmaprotsāhanāṃ kṛtvā karttavyaṃ buddhadarśanaṃ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सद्धर्मचरणोत्साहे चारणीयाः प्रजाः सदा । इत्य् एतद् गुरुणादिष्टं श्रुत्वाशोकः स भूमिपः

saddharmacaraṇotsāhe cāraṇīyāḥ prajāḥ sadā / ity etad guruṇādiṣṭaṃ śrutvāśokaḥ sa bhūmipaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.