Library·Sarvopakāriṇī a commentary on the Tattvasamāsa, an abstract of Sāṃkhya philosophy in 22 (-25) sūtras.·17

Sarvopakāriṇī a commentary on the Tattvasamāsa, an abstract of Sāṃkhya philosophy in 22 (-25) sūtras. 17

STS 17

तद्यथा ऊहः शब्दोध्ययनं ३ दुःखविघातास्त्रयः ६ सुहृत्प्राप्तिः ७ दानञ्च ८ सिद्धयोष्टाविति तत्रोपदेशमन्तरेण तत्त्वज्ञानस्य स्वयमूहाद्या असिद्धिः सा प्रथमा १ अन्यदीयशास्त्रपाठमाकर्ण्य ज्ञानोत्पत्तौ शब्दाख्या द्वितीया २ अध्ययनतस्तत्त्वज्ञाने तृतीया ३ आध्यात्मिकाधिदैविकाधिभौतिकदुःखत्रयविघातेन तत्त्वज्ञाने जाते सिद्धित्रयम् ६ ज्ञानवत्सुहृदो लाभेन तत्त्वज्ञाने सुहृत्प्राप्त्याख्या सप्तमी ७ धनादिनाराधिते ज्ञानिनि तत्त्वज्ञाने ऽष्टमी ८ अत्र दुःखविघातरूपाणां तिसृणां सिद्धीनां मुख्यत्वमितरासां तदुपायत्वाद्गौणत्वं बोभ्यम् । पञ्चविपर्ययादारभ्याष्टसिद्धिपर्यन्तमेते प्रत्ययसर्गाः तेषु प्रकृतिप्रत्ययान्यताख्यातिप्रेप्सुभिर्द्विचत्वारिंशदादितो हेयाः सिद्धयस्तु उपादेया इति तत्स्वरूपव्याक्रिययैव सूचितं भवति ॥ १६ ॥ प्रत्ययसर्गमभिधाय प्रकृतिसर्गमाह । दश मूलिकार्थाः

tadyathā ūhaḥ śabdodhyayanaṃ 3 duḥkhavighātāstrayaḥ 6 suhṛtprāptiḥ 7 dānañca 8 siddhayoṣṭāviti tatropadeśamantareṇa tattvajñānasya svayamūhādyā asiddhiḥ sā prathamā 1 anyadīyaśāstrapāṭhamākarṇya jñānotpattau śabdākhyā dvitīyā 2 adhyayanatastattvajñāne tṛtīyā 3 ādhyātmikādhidaivikādhibhautikaduḥkhatrayavighātena tattvajñāne jāte siddhitrayam 6 jñānavatsuhṛdo lābhena tattvajñāne suhṛtprāptyākhyā saptamī 7 dhanādinārādhite jñānini tattvajñāne 'ṣṭamī 8 atra duḥkhavighātarūpāṇāṃ tisṛṇāṃ siddhīnāṃ mukhyatvamitarāsāṃ tadupāyatvādgauṇatvaṃ bobhyam / pañcaviparyayādārabhyāṣṭasiddhiparyantamete pratyayasargāḥ teṣu prakṛtipratyayānyatākhyātiprepsubhirdvicatvāriṃśadādito heyāḥ siddhayastu upādeyā iti tatsvarūpavyākriyayaiva sūcitaṃ bhavati // 16 // pratyayasargamabhidhāya prakṛtisargamāha / daśa mūlikārthāḥ

Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

Permanent address: hreem.cc/library/STS/17

Cite as: Sarvopakāriṇī a commentary on the Tattvasamāsa, an abstract of Sāṃkhya philosophy in 22 (-25) sūtras. 17, in HREEM (hreem.cc/library/STS/17), after GRETIL, Vindhyesvari Prasada Dvivedin in: Sāṃkhyasaṃgrahaḥ (Chowkhamba Sanskrit Series, 50,1 [fasc.

Edition, numbering and licence

GRETIL tei/sa_sarvopakAriNI.xml — Vindhyesvari Prasada Dvivedin in: Sāṃkhyasaṃgrahaḥ (Chowkhamba Sanskrit Series, 50,1 [fasc. 286], pp. 93-104)

GRETIL (SUB Göttingen), CC BY-NC-SA 4.0 — non-commercial use with attribution; the Companion is kept free while this corpus is held. Devanagari generated mechanically from GRETIL's IAST.

More about this text