Library·Isvarakrsna: Samkhyakarika, with Gaudapada's Bhasya [Samk]·1·1.45

Isvarakrsna: Samkhyakarika, with Gaudapada's Bhasya [Samk] 1.45

SamkI 1.45

यथा कस्यचिद्वैराग्यमस्ति न तत्त्वज्ञानं तस्मादज्ञानपूर्वाद्वैराग्यात् प्रकृतिलयो मृतो ऽष्टासु प्रकृतिषु प्रधानबुद्ध्यहङ्कारतन्मात्रेषु लीयते न मोक्षः ततो भूयो ऽपि संसरति । तथा यो ऽयं राजसो रागः यजामि दक्षिणां ददामि येनामुष्मिंल्लोके ऽत्र यद्दिव्यं मानुषं सुखमनुभवाम्येतस्माद्राजसाद्रागात् संसारो भवति । तथा ऐश्वर्यादविघातः एतदैश्वर्यमष्टगुणमणिमादियुक्तं तस्मादैश्वर्यनिमित्तादविघातो नैमित्तिको भवति ब्राह्मादिषु स्थानेष्वैश्वर्यं न विहन्यते । किंचान्यद्विपर्ययाद्विपर्यासः तस्याविघातस्तस्य विपर्यासो विघातो भवत्यनैश्वर्यात् सर्वत्र विहन्यते । किंचान्यद्विपर्याद्विपर्यासः स्याविघातस्य विपर्यासो विघातो भवत्यनैश्वर्यात् सर्वत्र विहन्यते

yathā kasyacidvairāgyamasti na tattvajñānaṃ tasmādajñānapūrvādvairāgyāt prakṛtilayo mṛto 'ṣṭāsu prakṛtiṣu pradhānabuddhyahaṅkāratanmātreṣu līyate na mokṣaḥ tato bhūyo 'pi saṃsarati / tathā yo 'yaṃ rājaso rāgaḥ yajāmi dakṣiṇāṃ dadāmi yenāmuṣmiṃlloke 'tra yaddivyaṃ mānuṣaṃ sukhamanubhavāmyetasmādrājasādrāgāt saṃsāro bhavati / tathā aiśvaryādavighātaḥ etadaiśvaryamaṣṭaguṇamaṇimādiyuktaṃ tasmādaiśvaryanimittādavighāto naimittiko bhavati brāhmādiṣu sthāneṣvaiśvaryaṃ na vihanyate / kiṃcānyadviparyayādviparyāsaḥ tasyāvighātastasya viparyāso vighāto bhavatyanaiśvaryāt sarvatra vihanyate / kiṃcānyadviparyādviparyāsaḥ syāvighātasya viparyāso vighāto bhavatyanaiśvaryāt sarvatra vihanyate

Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

Permanent address: hreem.cc/library/SamkI/1.45

Cite as: Isvarakrsna: Samkhyakarika, with Gaudapada's Bhasya [Samk] 1.45, in HREEM (hreem.cc/library/SamkI/1.45), after GRETIL, Isvarakrsna: Samkhyakarika, with Gaudapada's Bhasya (commentary) Based on the ed.: The Sankhya Karika.

Edition, numbering and licence

GRETIL 6_sastra/3_phil/samkhya/iskgaudu.htm — Isvarakrsna: Samkhyakarika, with Gaudapada's Bhasya (commentary) Based on the ed.: The Sankhya Karika. By Iswara Krishna; Translated from the Sanscrit by Henry Thomas Colebrooke, also the Bhashya, or, Commentary of Gaudapada; Translated, and Illustrated by an | NOTE: the file numbers verses only within chapters; chapter numbers were inferred from each restart at 1 — verify against a printed edition before citing formally.

GRETIL (SUB Göttingen), CC BY-NC-SA 4.0 — non-commercial use with attribution; the Companion is kept free while this corpus is held. Devanagari generated mechanically from GRETIL's IAST.

More about this text