Library·Isvarakrsna: Samkhyakarika, with Mathara's Vrtti [SkMv]·6

Isvarakrsna: Samkhyakarika, with Mathara's Vrtti [SkMv] 6

SkMv 6

अत्र प्रधानपुरुषाव् अतीन्द्रियौ तयोः सामान्यतोदृष्टाद् अनुमानात् सिद्धिः । यस्मान् महदादि लिङ्गं त्रिगुणं दृष्ट्वा कार्यं तत्कारणम् अदृष्टम् अप्य् अस्ति त्रिगुणं चेति साध्यते प्रधानम् । न ह्य् असतः सदुत्पत्तिः स्याद् इति । न च कारणासदृशं कार्यं स्याद् इति । व्यक्तं तु प्रत्यक्षेणैव साधितम् इति तदर्थे न प्रयत्नः । यस्माज् जडम् अपि प्रधानं प्रसूतिक्रियायां प्रवर्तते तस्माद् अस्ति लोहस्य चलनक्रियाशक्तिहेतुचुम्बकवद् अवश्यं पुरुष इति ज्ञसिद्धिः

atra pradhānapuruṣāv atīndriyau tayoḥ sāmānyatodṛṣṭād anumānāt siddhiḥ | yasmān mahadādi liṅgaṃ triguṇaṃ dṛṣṭvā kāryaṃ tatkāraṇam adṛṣṭam apy asti triguṇaṃ ceti sādhyate pradhānam | na hy asataḥ sadutpattiḥ syād iti | na ca kāraṇāsadṛśaṃ kāryaṃ syād iti | vyaktaṃ tu pratyakṣeṇaiva sādhitam iti tadarthe na prayatnaḥ | yasmāj jaḍam api pradhānaṃ prasūtikriyāyāṃ pravartate tasmād asti lohasya calanakriyāśaktihetucumbakavad avaśyaṃ puruṣa iti jñasiddhiḥ

Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

Permanent address: hreem.cc/library/SkMv/6

Cite as: Isvarakrsna: Samkhyakarika, with Mathara's Vrtti [SkMv] 6, in HREEM (hreem.cc/library/SkMv/6), after GRETIL, Isvarakrsna: Samkhyakarika (Samkhyasaptati), with Mathara's commentary Matharavrtti Based on the ed.

Edition, numbering and licence

GRETIL 6_sastra/3_phil/samkhya/iskamatu.htm — Isvarakrsna: Samkhyakarika (Samkhyasaptati), with Mathara's commentary Matharavrtti Based on the ed. by Visnu Prasada Sarma: Sāṃkhyakārikā: Māṭharācāryaviracita-"Māṭharavṛtti"-sahitā, Varanasi : The Chowkhamba Sanskrit Series Office 1970 (Chowkhamba Sanskrit S

GRETIL (SUB Göttingen), CC BY-NC-SA 4.0 — non-commercial use with attribution; the Companion is kept free while this corpus is held. Devanagari generated mechanically from GRETIL's IAST.

More about this text