Somadeva: Kathasaritsagara 12.6

तस्यां च गच्छतां तेषां क्लेशं दृष्ट्वाखिलं दिनम् । कृपयेवोपसंहृत्य भासमस्तं ययौ रविः

tasyāṃ ca gacchatāṃ teṣāṃ kleśaṃ dṛṣṭvākhilaṃ dinam / kṛpayevopasaṃhṛtya bhāsamastaṃ yayau raviḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततः श्रान्ताः क्षुधार्तास्ते वृक्षमूलम् उपाश्रिताः । प्रदोषे ऽग्नेरिव ज्वालां ददृशुस् तत्र दूरतः

tataḥ śrāntāḥ kṣudhārtāste vṛkṣamūlam upāśritāḥ / pradoṣe 'gneriva jvālāṃ dadṛśus tatra dūrataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ग्रामो ऽयमत्र जातु स्यात्तद्गत्वालोकयाम्य् अहम् । इत्य् उक्त्वानुसरञ्ज्वालां सो ऽथ श्रीदर्शनो ययौ

grāmo 'yamatra jātu syāttadgatvālokayāmy aham / ity uktvānusarañjvālāṃ so 'tha śrīdarśano yayau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्राप्तो ऽत्र वीक्षते यावत्तावद्रत्नमयं गृहम् । स ददर्श महत्तां च तस्य ज्वालाम् इव प्रभाम्

prāpto 'tra vīkṣate yāvattāvadratnamayaṃ gṛham / sa dadarśa mahattāṃ ca tasya jvālām iva prabhām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तदन्तर्दिव्यरूपां च यक्षिणीं बहुभिर् वृताम् । विपरीताङ्घ्रिभिर् यक्षैर् आकेकरविलोचनैः

tadantardivyarūpāṃ ca yakṣiṇīṃ bahubhir vṛtām / viparītāṅghribhir yakṣair ākekaravilocanaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विविधं चान्नपानं तैर् आहृतं तत्र वीक्ष्य सः । उपेत्यातिथिभागं तां वीरो ऽयाचत यक्षिणीम्

vividhaṃ cānnapānaṃ tair āhṛtaṃ tatra vīkṣya saḥ / upetyātithibhāgaṃ tāṃ vīro 'yācata yakṣiṇīm

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सत्त्वतुष्टा च सा तस्मै यथार्थितमदापयत् । अन्नमात्मतृतीयस्य संतृप्त्यै तस्य वारि च

sattvatuṣṭā ca sā tasmai yathārthitamadāpayat / annamātmatṛtīyasya saṃtṛptyai tasya vāri ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तद्गृहीत्वा तदादिष्टयक्षस्कन्धाधिरोपितम् । आययौ स तयोः पार्श्वं पद्मिष्ठास्ववयस्ययोः

tadgṛhītvā tadādiṣṭayakṣaskandhādhiropitam / āyayau sa tayoḥ pārśvaṃ padmiṣṭhāsvavayasyayoḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विसृज्य यक्षं बुभुजे ताभ्यां सह च तत्र सः । तदन्नं व् इविधं दिव्यं पपौ शीताच्छमम्बु च

visṛjya yakṣaṃ bubhuje tābhyāṃ saha ca tatra saḥ / tadannaṃ v ividhaṃ divyaṃ papau śītācchamambu ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततः सत्त्वप्रभावाढ्यां देवांशं तमवेत्य सः । आत्मनो धन्यतां वाञ्छंस्तुष्टो मुखरको ऽब्रवीत्

tataḥ sattvaprabhāvāḍhyāṃ devāṃśaṃ tamavetya saḥ / ātmano dhanyatāṃ vāñchaṃstuṣṭo mukharako 'bravīt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

त्वं तावत् कोऽपि देवांशः पद्मिष्ठेयं च मत्स्वसा । लोकैकसुन्दरी तत्ते दत्तैषाद्य मयोचिता

tvaṃ tāvat ko'pi devāṃśaḥ padmiṣṭheyaṃ ca matsvasā / lokaikasundarī tatte dattaiṣādya mayocitā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तच् छ्रुत्वा सुहृदं तं सानन्दः श्रीदर्शनो ऽभ्यधात् । मयाभिनन्दितमिदं त्वद्वाक्यं पूर्वकाङ्क्षितम्

tac chrutvā suhṛdaṃ taṃ sānandaḥ śrīdarśano 'bhyadhāt / mayābhinanditamidaṃ tvadvākyaṃ pūrvakāṅkṣitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एतां तु परिणेष्यामि स्थानं प्राप्य यथाविधि । इत्यूचिवान् स तौ चोभौ हृष्टास्तामनयन्निशाम्

etāṃ tu pariṇeṣyāmi sthānaṃ prāpya yathāvidhi / ityūcivān sa tau cobhau hṛṣṭāstāmanayanniśām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रातश् च प्रस्थिताः सर्वे ततः प्रापुः क्रमेण ते । नगरं मालवेन्द्रस्य तस्य श्रीसेनभूपतेः

prātaś ca prasthitāḥ sarve tataḥ prāpuḥ krameṇa te / nagaraṃ mālavendrasya tasya śrīsenabhūpateḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्र प्रविविशुस्ते ऽथ सद्यः श्रान्तागता गृहम् । विश्रान्तिहेतोः कस्याश्चिद्वृद्धाया द्विजयोषितः

tatra praviviśuste 'tha sadyaḥ śrāntāgatā gṛham / viśrāntihetoḥ kasyāścidvṛddhāyā dvijayoṣitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्र तैश् च प्रसङ्गोक्तनिजवृत्तान्तनामभिः । विग्नेव दृष्टा पृष्टा सा वृद्धयोषिदुवाच तान्

tatra taiś ca prasaṅgoktanijavṛttāntanāmabhiḥ / vigneva dṛṣṭā pṛṣṭā sā vṛddhayoṣiduvāca tān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अहं यशस्वती नाम राजसेवोपजीविनः । भार्या सत्यव्रताख्यस्य विप्रस्येहामलान्वया

ahaṃ yaśasvatī nāma rājasevopajīvinaḥ / bhāryā satyavratākhyasya viprasyehāmalānvayā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मृते भर्तर्यपुत्रायास्तस्या मे वृत्तये ऽमुना । तज्जीवनचतुर्भागो दत्तो राज्ञा दयालुना

mṛte bhartaryaputrāyāstasyā me vṛttaye 'munā / tajjīvanacaturbhāgo datto rājñā dayālunā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अद्य चैष ममापुण्यैर् विश्वाप्यायकरो ऽपि सन् । गृहीतो राजशशभृद्वैद्यासाध्येन यक्ष्मणा

adya caiṣa mamāpuṇyair viśvāpyāyakaro 'pi san / gṛhīto rājaśaśabhṛdvaidyāsādhyena yakṣmaṇā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मन्त्राश् चौषधयश् चास्मिन् क्रमन्ते नैव तद्विदाम् । एकेन तु प्रतिज्ञातम् अस्याग्रे मन्त्रवादिना

mantrāś cauṣadhayaś cāsmin kramante naiva tadvidām / ekena tu pratijñātam asyāgre mantravādinā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यदि वीरः सहायो मे तादृग्भवति कोऽपि तत् । वेतालसाधनेनाहं रुजं हन्यामिमामिति

yadi vīraḥ sahāyo me tādṛgbhavati ko'pi tat / vetālasādhanenāhaṃ rujaṃ hanyāmimāmiti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततो हते ऽपि पटहे यदा प्राप्तो न तादृशः । वीरः कोऽपि तदा राजा सचिवानेवमादिशत्

tato hate 'pi paṭahe yadā prāpto na tādṛśaḥ / vīraḥ ko'pi tadā rājā sacivānevamādiśat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कितवानां कृते यो ऽयमिह ख्यातो महामठः । आगन्तुको ऽत्र कितवो वीरश्चिन्त्यः स कश्चन

kitavānāṃ kṛte yo 'yamiha khyāto mahāmaṭhaḥ / āgantuko 'tra kitavo vīraścintyaḥ sa kaścana

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कितवा निरपेक्षा हि दारबन्धुधनोज्झिताः । निर्भया वृक्षमूलादिशायिनो योगिनो यथा

kitavā nirapekṣā hi dārabandhudhanojjhitāḥ / nirbhayā vṛkṣamūlādiśāyino yogino yathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इति राज्ञा समादिष्टैर् मन्त्रिभिस्तन्मठाधिपः । तथैवोक्तो विचिनुते वीरमागन्तुकं सदा

iti rājñā samādiṣṭair mantribhistanmaṭhādhipaḥ / tathaivokto vicinute vīramāgantukaṃ sadā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यूयं च कितवास् त्वं च तस्मिन् कर्मणि चेत् क्षमः । तन् नयाम्य् अहम् एवाद्य त्वां श्रीदर्शन तं मठम्

yūyaṃ ca kitavās tvaṃ ca tasmin karmaṇi cet kṣamaḥ / tan nayāmy aham evādya tvāṃ śrīdarśana taṃ maṭham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सत्कारं प्राप्नुयास्त्वं च राजतो मम च त्वया । कृता भवेदुपकृतिर्दुःखं प्राणान्तकृद्धि मे

satkāraṃ prāpnuyāstvaṃ ca rājato mama ca tvayā / kṛtā bhavedupakṛtirduḥkhaṃ prāṇāntakṛddhi me

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवम् उक्तवतीं तां च वृद्धां श्रीदर्शनो ऽब्रवीत् । बाढं शक्तो ऽस्मि तत्कार्यं कर्तुं तन् नय मां मठम्

evam uktavatīṃ tāṃ ca vṛddhāṃ śrīdarśano 'bravīt / bāḍhaṃ śakto 'smi tatkāryaṃ kartuṃ tan naya māṃ maṭham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एतच् छ्रुत्वा सपद्मिष्ठं सा तं मुखरकान्वितम् । नीत्वा वृद्धा मठे तत्र मठाधिपतिम् अभ्यधात्

etac chrutvā sapadmiṣṭhaṃ sā taṃ mukharakānvitam / nītvā vṛddhā maṭhe tatra maṭhādhipatim abhyadhāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ब्राह्मणो द्यूतकारो ऽयं राजार्थे मन्त्रवादिनः । तस्य साहायके शक्तो वीरो देशान्तरागतः

brāhmaṇo dyūtakāro 'yaṃ rājārthe mantravādinaḥ / tasya sāhāyake śakto vīro deśāntarāgataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तच् छ्रुत्वा मठपः पृष्ट्वा तं तथेत्येव वादिनम् । श्रीदर्शनं स सत्कृत्य निनायाशु नृपान्तिकम्

tac chrutvā maṭhapaḥ pṛṣṭvā taṃ tathetyeva vādinam / śrīdarśanaṃ sa satkṛtya nināyāśu nṛpāntikam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्र चावेदितस्तेन राजानं स ददर्श तम् । श्रीदर्शनः पाण्डुकृशं शशाङ्कम् इव पार्वणम्

tatra cāveditastena rājānaṃ sa dadarśa tam / śrīdarśanaḥ pāṇḍukṛśaṃ śaśāṅkam iva pārvaṇam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

राजापि प्रणतं भव्यम् उपविष्टं विलोक्य तम् । आकारतुष्टः श्रीसेनो जाताश्वासो जगाद सः

rājāpi praṇataṃ bhavyam upaviṣṭaṃ vilokya tam / ākāratuṣṭaḥ śrīseno jātāśvāso jagāda saḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

त्वद्यत्नादेष मे रोगो नाशमेष्यत्यसंशयम् । एतत्त्वद्दर्शनध्वस्तपीडा वक्ति हि मे तनुः

tvadyatnādeṣa me rogo nāśameṣyatyasaṃśayam / etattvaddarśanadhvastapīḍā vakti hi me tanuḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्कुरुष्वार्य साहाय्यमित्य् उक्ते तेन भूभृता । देव किं नाम वस्त्वेतदिति श्रीदर्शनो ऽब्रवीत्

tatkuruṣvārya sāhāyyamity ukte tena bhūbhṛtā / deva kiṃ nāma vastvetaditi śrīdarśano 'bravīt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथानाय्य स राजा तं मन्त्रवादिनमभ्यधात् । अयं वीरः सहायस्ते यत्त्वयोक्तं कुरुष्व तत्

athānāyya sa rājā taṃ mantravādinamabhyadhāt / ayaṃ vīraḥ sahāyaste yattvayoktaṃ kuruṣva tat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तच्छ्रुत्वा मन्त्रवादी तं श्रीदर्शनमुवाच सः । वेतालाह्वानसाहाय्ये समर्थो भद्र चेदसि

tacchrutvā mantravādī taṃ śrīdarśanamuvāca saḥ / vetālāhvānasāhāyye samartho bhadra cedasi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्त्वं कृष्णचतुर्दश्यामद्यैवास्यां निशागमे । इह श्मशानमागच्छेरन्तिकं मम सिद्धये

tattvaṃ kṛṣṇacaturdaśyāmadyaivāsyāṃ niśāgame / iha śmaśānamāgaccherantikaṃ mama siddhaye

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इत्युक्त्वा स ततो ऽयासीत्तपस्वी मन्त्रसाधकः । स्रीदर्शनो ऽप्य् अगच्छत्तं मठमामन्त्र्य भूपतिम्

ityuktvā sa tato 'yāsīttapasvī mantrasādhakaḥ / srīdarśano 'py agacchattaṃ maṭhamāmantrya bhūpatim

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्र पद्मिष्ठया साकं भुक्त्वा मुखरकेण च । एकः कृपाणभृद्रात्रौ श्मशानं तज्जगाम सः

tatra padmiṣṭhayā sākaṃ bhuktvā mukharakeṇa ca / ekaḥ kṛpāṇabhṛdrātrau śmaśānaṃ tajjagāma saḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भूरिभूताकुलं शून्यमशिवं निनदच्छिवम् । गाढान्धकारमालोकं कम् अप्य् उपचितं दधत्

bhūribhūtākulaṃ śūnyamaśivaṃ ninadacchivam / gāḍhāndhakāramālokaṃ kam apy upacitaṃ dadhat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्रास्पदे विरुद्धानां वीरो भ्रान्त्वा ददर्श सः । श्रीदर्शनो मध्यभागस्थितं तं मन्त्रसाधकम्

tatrāspade viruddhānāṃ vīro bhrāntvā dadarśa saḥ / śrīdarśano madhyabhāgasthitaṃ taṃ mantrasādhakam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भस्मानुलिप्तसर्वाङ्गं धृतकेशोपवीतकम् । प्रेतवस्त्रकृतोष्णीषं संवीतासितवाससम्

bhasmānuliptasarvāṅgaṃ dhṛtakeśopavītakam / pretavastrakṛtoṣṇīṣaṃ saṃvītāsitavāsasam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उपेत्यावेदितात्मा च स तं श्रीदर्शनस् ततः । आबद्धकक्ष्यः पप्रच्छ ब्रूहि किं करवाणि ते

upetyāveditātmā ca sa taṃ śrīdarśanas tataḥ / ābaddhakakṣyaḥ papraccha brūhi kiṃ karavāṇi te

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गच्छार्धक्रोशमात्रे ऽस्ति पश्चिमायामितो दिशि । चिताग्नितापनिर्दग्धपल्लपः शिंशपातरुः

gacchārdhakrośamātre 'sti paścimāyāmito diśi / citāgnitāpanirdagdhapallapaḥ śiṃśapātaruḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्य स्थितः शवो मूले तमक्षतमिहानय । इति सो ऽपि तमाह स्म साधको हृष्टमानसः

tasya sthitaḥ śavo mūle tamakṣatamihānaya / iti so 'pi tamāha sma sādhako hṛṣṭamānasaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततस् तथेति स गतस् तत्र श्रीदर्शनो द्रुतम् । अन्येन नीयमानं तं केनापि शवमैक्षत

tatas tatheti sa gatas tatra śrīdarśano drutam / anyena nīyamānaṃ taṃ kenāpi śavamaikṣata

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

धावित्वा तस्य च स्कन्धाच्चकर्ष तममुञ्चतः । मुञ्च दाह्यं क्व मे मित्त्रं नयस्य् एतम् इति ब्रुवन्

dhāvitvā tasya ca skandhāccakarṣa tamamuñcataḥ / muñca dāhyaṃ kva me mittraṃ nayasy etam iti bruvan

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततः सो ऽपि द्वितीयो ऽत्र तं श्रीदर्शनम् अब्रवीत् । न मोक्ष्यामि मम ह्य् एष मित्त्रं को ऽस्य भवान् इति

tataḥ so 'pi dvitīyo 'tra taṃ śrīdarśanam abravīt / na mokṣyāmi mama hy eṣa mittraṃ ko 'sya bhavān iti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवं तयोर् उभयतः स्कन्धयोः कर्षतोः शवः । वेतालानुप्रविष्टः सन्नमुञ्चद्भैर् अवं रवम्

evaṃ tayor ubhayataḥ skandhayoḥ karṣatoḥ śavaḥ / vetālānupraviṣṭaḥ sannamuñcadbhair avaṃ ravam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तेन त्रस्तो द्वितीयः स हृत्स्फोटेन व्यपद्यत । श्रीदर्शनश् चचालाथ स गृहीत्वैव तं शवम्

tena trasto dvitīyaḥ sa hṛtsphoṭena vyapadyata / śrīdarśanaś cacālātha sa gṛhītvaiva taṃ śavam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तावच् चात्र द्वितीयः स मृतो ऽप्युत्थाय पूरुषः । वेतालाधिष्ठितो रुन्धंस्तं श्रीदर्शनमुक्तवान्

tāvac cātra dvitīyaḥ sa mṛto 'pyutthāya pūruṣaḥ / vetālādhiṣṭhito rundhaṃstaṃ śrīdarśanamuktavān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तिष्ठ स्कन्धार्पितं कृत्वा मित्त्रं मे मा स्म गा इति । ततः स भूताविष्टं तं मत्वा श्रीदर्शनो ऽभ्यधात्

tiṣṭha skandhārpitaṃ kṛtvā mittraṃ me mā sma gā iti / tataḥ sa bhūtāviṣṭaṃ taṃ matvā śrīdarśano 'bhyadhāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

किं प्रमाणं तवैतस्य मित्त्रत्वे मित्त्रमेष मे । तच् छ्रुत्वा सो ऽपरो ऽवादीत्प्रमाणमयम् एव नौ

kiṃ pramāṇaṃ tavaitasya mittratve mittrameṣa me / tac chrutvā so 'paro 'vādītpramāṇamayam eva nau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्रीदर्शनस्ततो ऽवोचन्मित्त्रं स्वं तर्हि वक्त्यसौ । ततस् तत्स्कन्धवर्ती स सवेतालः शवो ऽब्रवीत्

śrīdarśanastato 'vocanmittraṃ svaṃ tarhi vaktyasau / tatas tatskandhavartī sa savetālaḥ śavo 'bravīt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अहमेवं ब्रुवे मह्यमाहारं यः प्रयंच्छति । क्षुधिताय स मे मित्त्रं स्वेच्छं नयतु मां च सः

ahamevaṃ bruve mahyamāhāraṃ yaḥ prayaṃcchati / kṣudhitāya sa me mittraṃ svecchaṃ nayatu māṃ ca saḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एतच् छ्रुत्वा स वेतालो द्वितीयः सो ऽवदच्छवः । मम नास्त्यस्य चेदस्ति तदाहारं ददातु ते

etac chrutvā sa vetālo dvitīyaḥ so 'vadacchavaḥ / mama nāstyasya cedasti tadāhāraṃ dadātu te

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तच् छ्रुत्वाहं ददामीति वदन्यावत्तम् एव सः । स्रीदर्शनो निजांसस्थवेतालाहारसिद्धये

tac chrutvāhaṃ dadāmīti vadanyāvattam eva saḥ / srīdarśano nijāṃsasthavetālāhārasiddhaye

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

हन्ति खड्गेन तावत् स हन्यमानः स्वसिद्धितः । अन्तर्दधे द्वितीयो ऽत्र सवेतालः शवस्तदा

hanti khaḍgena tāvat sa hanyamānaḥ svasiddhitaḥ / antardadhe dvitīyo 'tra savetālaḥ śavastadā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ श्रीदर्शनं तं स वेतालो ऽंसस्थितो ऽब्रवीत् । प्रतिपन्नमिदानीं मे भोजनं दीयतामिति

atha śrīdarśanaṃ taṃ sa vetālo 'ṃsasthito 'bravīt / pratipannamidānīṃ me bhojanaṃ dīyatāmiti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततो यदा न लेभे ऽन्यन्मांसं श्रीदर्शनो ऽत्र सः । भोजनाय ततस् तस्मै स्वमुत्कृत्यासिना ददौ

tato yadā na lebhe 'nyanmāṃsaṃ śrīdarśano 'tra saḥ / bhojanāya tatas tasmai svamutkṛtyāsinā dadau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तेन तुष्टः स वेतालस् तम् एवम् अवदत् तदा । प्रीतो ऽस्मि ते महासत्त्व देहस् ते ऽस्त्व् अयम् अक्षतः

tena tuṣṭaḥ sa vetālas tam evam avadat tadā / prīto 'smi te mahāsattva dehas te 'stv ayam akṣataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नय माम् अधुना कार्यं तवैवेदं हि सेत्स्यति । स साधकस् तपस्वी तु स्वल्पसत्त्वो विनङ्क्ष्यति

naya mām adhunā kāryaṃ tavaivedaṃ hi setsyati / sa sādhakas tapasvī tu svalpasattvo vinaṅkṣyati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इत्य् उक्तस् तेन भूत्वैव स स्वस्थाङ्गस् तदैव तम् । नीत्वा श्रीदर्शनस् तस्मै साधकाय समर्पयत्

ity uktas tena bhūtvaiva sa svasthāṅgas tadaiva tam / nītvā śrīdarśanas tasmai sādhakāya samarpayat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स चाभिनन्द्य संपूज्य रक्तमाल्यानुलेपनैः । नरास्थिचूर्णलिखिते कोणन्यस्तास्रकुम्भके

sa cābhinandya saṃpūjya raktamālyānulepanaiḥ / narāsthicūrṇalikhite koṇanyastāsrakumbhake

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

महातैलज्वलद्दीपे मण्डले विपुलान्तरे । वेतालं तं तदोत्तानमात्तप्रेततनुं व्यधास्त्

mahātailajvaladdīpe maṇḍale vipulāntare / vetālaṃ taṃ tadottānamāttapretatanuṃ vyadhāst

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वक्षस्थलोपविष्टश् च तस्यास्यकुहरे ऽथ सः । नरास्थिस्रुक्स्रुवकरो होमं कर्तुं प्रचक्रमे

vakṣasthalopaviṣṭaś ca tasyāsyakuhare 'tha saḥ / narāsthisruksruvakaro homaṃ kartuṃ pracakrame

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

क्षणाच् च तस्य वेतालस्यास्याज्ज्वालोदभूत्तदा । यथा स साधकस्त्रासादुत्थायापासरत्ततः

kṣaṇāc ca tasya vetālasyāsyājjvālodabhūttadā / yathā sa sādhakastrāsādutthāyāpāsarattataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सत्त्वच्युतं च तं स्रस्तस्रुक्स्रुवं परिधाव्य सः । वेतालो व्यात्तवदनः साङ्गोपाङ्गं निगीर्णवान्

sattvacyutaṃ ca taṃ srastasruksruvaṃ paridhāvya saḥ / vetālo vyāttavadanaḥ sāṅgopāṅgaṃ nigīrṇavān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तद्दृष्ट्वा खड्गमुद्यम्य यावच् छ्रीदर्शनः स तम् । अभिधावति तावत् स वेतालस्तम् अभाषत

taddṛṣṭvā khaḍgamudyamya yāvac chrīdarśanaḥ sa tam / abhidhāvati tāvat sa vetālastam abhāṣata

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भोः श्रीदर्शन धैर्येण तुष्टो ऽस्म्य् एवंविधेन ते । तत्सर्षपान् गृहाण त्वम् इमान् मन्मुखसंभवान्

bhoḥ śrīdarśana dhairyeṇa tuṣṭo 'smy evaṃvidhena te / tatsarṣapān gṛhāṇa tvam imān manmukhasaṃbhavān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एभिः शिरोनिबद्धैश् च पाणिस्थैश्चैष भूपतिः । निवृत्तयक्ष्मदोषार्तिः सद्य एव भविष्यति

ebhiḥ śironibaddhaiś ca pāṇisthaiścaiṣa bhūpatiḥ / nivṛttayakṣmadoṣārtiḥ sadya eva bhaviṣyati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

त्वं चाचिरेण सर्वस्याः पृथ्व्या राजा भविष्यसि । इति तद्वचनं श्रुत्वा तं स श्रीदर्शनो ऽभ्यधात्

tvaṃ cācireṇa sarvasyāḥ pṛthvyā rājā bhaviṣyasi / iti tadvacanaṃ śrutvā taṃ sa śrīdarśano 'bhyadhāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

साधकेन विनैतेन तत्र यास्याम्यहं कथम् । अनेन स हतः स्वार्थलोभादिति वदेन्नृपः

sādhakena vinaitena tatra yāsyāmyahaṃ katham / anena sa hataḥ svārthalobhāditi vadennṛpaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवं श्रीदर्शनेनोक्ते वेतालः स जगाद तम् । वच्मि ते प्रत्ययं येन शुद्धिस्तव भविष्यति

evaṃ śrīdarśanenokte vetālaḥ sa jagāda tam / vacmi te pratyayaṃ yena śuddhistava bhaviṣyati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इमं मृतं मन्निगीर्णमिहास्यैव शवस्य हि । उदरं पाटयित्वा त्वमन्तस्थं दर्शयिष्यसि

imaṃ mṛtaṃ mannigīrṇamihāsyaiva śavasya hi / udaraṃ pāṭayitvā tvamantasthaṃ darśayiṣyasi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इत्य् उक्त्वा स ययौ क्वापि वेतालो ऽर्पितसर्षपः । निर्गत्यैवा शवात्तस्माच्छवः सो ऽप्य् अपतद्भुवि

ity uktvā sa yayau kvāpi vetālo 'rpitasarṣapaḥ / nirgatyaivā śavāttasmācchavaḥ so 'py apatadbhuvi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्वीकृत्य सर्षपान्सो ऽपि गत्वा श्रीदर्शनस् ततः । सहायाध्युषिते तस्मिन्मठे रात्रिं निनाय ताम्

svīkṛtya sarṣapānso 'pi gatvā śrīdarśanas tataḥ / sahāyādhyuṣite tasminmaṭhe rātriṃ nināya tām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रगे राज्ञो ऽन्तिकं गत्वा रात्रिवृत्तं निवेद्य तत् । मन्त्रिभ्यो ऽदर्शयन्नीत्वा साधकं तं शवोदरात्

prage rājño 'ntikaṃ gatvā rātrivṛttaṃ nivedya tat / mantribhyo 'darśayannītvā sādhakaṃ taṃ śavodarāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततो बबन्ध राज्ञस् तान् पाणौ मूर्ध्नि च सर्षपान् । तेन सो ऽभून् नृपो नष्टनिःशेषव्याधिनिर्वृतः

tato babandha rājñas tān pāṇau mūrdhni ca sarṣapān / tena so 'bhūn nṛpo naṣṭaniḥśeṣavyādhinirvṛtaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ तुष्टः स नृपतिः श्रीसेनः प्राणदायिनम् । अनपत्यः सुतत्वेन तं श्रीदर्शनमग्रहीत्

atha tuṣṭaḥ sa nṛpatiḥ śrīsenaḥ prāṇadāyinam / anapatyaḥ sutatvena taṃ śrīdarśanamagrahīt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अभ्यषिञ्चच् च तं वीरं यौवराज्ये तदैव सः । उप्तं सुकृतबीजं हि सुक्षेत्रेषु महाफलम्

abhyaṣiñcac ca taṃ vīraṃ yauvarājye tadaiva saḥ / uptaṃ sukṛtabījaṃ hi sukṣetreṣu mahāphalam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततः श्रीदर्शनः श्रीमानुपयेमे स तत्र ताम् । पद्मिष्ठां पूर्वसेवार्थं लक्ष्मीम् इव सहागताम्

tataḥ śrīdarśanaḥ śrīmānupayeme sa tatra tām / padmiṣṭhāṃ pūrvasevārthaṃ lakṣmīm iva sahāgatām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तया समं स भुञ्जानो भोगान्मुखरकेण च । तद्भ्रात्रा सो ऽथ तत्रासीत् पृथ्वीं वीरो ऽनुपालयन्

tayā samaṃ sa bhuñjāno bhogānmukharakeṇa ca / tadbhrātrā so 'tha tatrāsīt pṛthvīṃ vīro 'nupālayan

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एकदा जलधेस्तीरात्प्राप्य रत्नविनायकम् । उपेन्द्रशक्तिरानीय ददौ तस्मै महावणिक्

ekadā jaladhestīrātprāpya ratnavināyakam / upendraśaktirānīya dadau tasmai mahāvaṇik

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तमनर्घं समालोक्य युवराजः स भक्तितः । तत्र प्रतिष्ठापितवान्विभवेनातिभूयसा

tamanarghaṃ samālokya yuvarājaḥ sa bhaktitaḥ / tatra pratiṣṭhāpitavānvibhavenātibhūyasā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दादौ ग्रामसहस्रं च नित्यभोगाय तत्र सः । यात्रोत्सवं च विदधे मिलिताखिलमानवम्

dādau grāmasahasraṃ ca nityabhogāya tatra saḥ / yātrotsavaṃ ca vidadhe militākhilamānavam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नृत्तवादित्रगीतैश् च तत्र सातिशयैर् निशि । परितुष्टो गणानेवमादिदेश गणाधिपः

nṛttavāditragītaiś ca tatra sātiśayair niśi / parituṣṭo gaṇānevamādideśa gaṇādhipaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मत्प्रसादादयं भावी सम्राट् श्रीदर्शनो भुवि । तदिहास्त्यपराम्भोधौ हंसद्वीपमिति श्रुतम्

matprasādādayaṃ bhāvī samrāṭ śrīdarśano bhuvi / tadihāstyaparāmbhodhau haṃsadvīpamiti śrutam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

द्वीपं तत्रास्ति च क्ष्माभृदनङ्गोदयसंज्ञकः । अनङ्गमञ्जरीत्य् अस्ति स्त्रीरत्नं तस्य चात्मजा

dvīpaṃ tatrāsti ca kṣmābhṛdanaṅgodayasaṃjñakaḥ / anaṅgamañjarīty asti strīratnaṃ tasya cātmajā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मद्भक्ता सा च कन्या माम् अर्चित्वा याचते सदा । सर्वपृथ्वीश्वरं देहि पतिं मे भगवन्न् इति

madbhaktā sā ca kanyā mām arcitvā yācate sadā / sarvapṛthvīśvaraṃ dehi patiṃ me bhagavann iti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अतः श्रीदर्शनेनैतां पत्या संयोजयाम्य् अहम् । उभयोर् एतयोर् एवं दत्तं भक्तिफलं भवेत्

ataḥ śrīdarśanenaitāṃ patyā saṃyojayāmy aham / ubhayor etayor evaṃ dattaṃ bhaktiphalaṃ bhavet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्माच् छ्रीदर्शनस् तत्र नीत्वा युष्माभिर् एतयोः । अन्योन्यदर्शनं युक्त्या संपाद्यानीयतां द्रुतम्

tasmāc chrīdarśanas tatra nītvā yuṣmābhir etayoḥ / anyonyadarśanaṃ yuktyā saṃpādyānīyatāṃ drutam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

संयोगस्तु शनैः सम्यक्क्रमेण भवितानयोः । अद्यैव तु स नास्त्येव भवितव्यं हि तत् तथा

saṃyogastu śanaiḥ samyakkrameṇa bhavitānayoḥ / adyaiva tu sa nāstyeva bhavitavyaṃ hi tat tathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

किं चैव वणिजो ऽप्य् अस्य प्रतिमाप्रापकस्य मे । उपेन्द्रशक्तेर् अस्त्य् एव विहिता काप्य् उपक्रिया

kiṃ caiva vaṇijo 'py asya pratimāprāpakasya me / upendraśakter asty eva vihitā kāpy upakriyā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवं गणेशेनादिष्टा गणा रात्रौ तदैव तम् । सुप्तं श्रीदर्शनं निन्युर्हंसद्वीपं स्वसिद्धितः

evaṃ gaṇeśenādiṣṭā gaṇā rātrau tadaiva tam / suptaṃ śrīdarśanaṃ ninyurhaṃsadvīpaṃ svasiddhitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्र चानङ्गमञ्जर्यास्तं प्रवेश्यैव वासके । सुप्तायाः शयने तस्या राजपुत्र्या न्यवेशयन्

tatra cānaṅgamañjaryāstaṃ praveśyaiva vāsake / suptāyāḥ śayane tasyā rājaputryā nyaveśayan

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रबुद्धः स क्षणात्तत्र ज्वलद्रत्नप्रदीपके । द्योतमानवितानादिनानानर्घमहामणौ

prabuddhaḥ sa kṣaṇāttatra jvaladratnapradīpake / dyotamānavitānādinānānarghamahāmaṇau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

राजावर्तोपलश्यामतले सद्वासवेश्मनि । पर्यङ्कशयने धौतसितपट्टोत्तरच्छदे

rājāvartopalaśyāmatale sadvāsaveśmani / paryaṅkaśayane dhautasitapaṭṭottaracchade

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शयानाम् अमृतस्यन्दसुन्दरप्रसरद्द्युतिम् । सर्वतः प्रस्फुरत्तारतारावलिमनोरमे

śayānām amṛtasyandasundaraprasaraddyutim / sarvataḥ prasphurattāratārāvalimanorame

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गगने धवलाम्भोदशकलोत्सङ्गवर्तिनीम् । शरच्छशभृतो मुर्तिमिवानन्दकरीं दृशोः

gagane dhavalāmbhodaśakalotsaṅgavartinīm / śaracchaśabhṛto murtimivānandakarīṃ dṛśoḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्रीदर्शनस्तां सहसा ददर्शानङ्गमञ्जरीम् । हृष्टविस्मितविभ्रान्तश्चिन्तयाम् आस च क्षणम्

śrīdarśanastāṃ sahasā dadarśānaṅgamañjarīm / hṛṣṭavismitavibhrāntaścintayām āsa ca kṣaṇam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

क्व सुप्तः क्व प्रबुद्धो ऽस्मि किमिदं केयमङ्गना । स्वप्नो ध्रुवमसौ सो ऽपि वरमस्त्वयमीदृशः

kva suptaḥ kva prabuddho 'smi kimidaṃ keyamaṅganā / svapno dhruvamasau so 'pi varamastvayamīdṛśaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रबोध्य तदिमां तावत् पश्यामीति विविच्य सः । नुदति स्म शनैर् अंसे पाणिनानङ्गमञ्जरीम्

prabodhya tadimāṃ tāvat paśyāmīti vivicya saḥ / nudati sma śanair aṃse pāṇinānaṅgamañjarīm

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सापि तस्य करस्पर्शादिन्दोरिव कुमुद्वती । व्यालोलनेत्रभ्रमरा प्रबोधं प्राप तत्क्षणम्

sāpi tasya karasparśādindoriva kumudvatī / vyālolanetrabhramarā prabodhaṃ prāpa tatkṣaṇam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दृष्टा च तं क्षणं दध्यौ को ऽयं दिव्याकृतिर्भवेत् । दुष्प्रवेशे प्रविष्टो ऽत्र देवो नूनमसाविति

dṛṣṭā ca taṃ kṣaṇaṃ dadhyau ko 'yaṃ divyākṛtirbhavet / duṣpraveśe praviṣṭo 'tra devo nūnamasāviti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उत्थाय चैतं पप्रच्छ संभ्रमप्रश्रयाकुला । कस्त्वं कस्मात्कथं चेह प्रविष्टो ऽस्युच्यतामिति

utthāya caitaṃ papraccha saṃbhramapraśrayākulā / kastvaṃ kasmātkathaṃ ceha praviṣṭo 'syucyatāmiti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततः श्रीदर्शनेनोक्ते स्वोदन्ते साप्य् अवोचत । तत्पृष्टा सुन्दरी चास्मै देशनामान्वयान्निजान्

tataḥ śrīdarśanenokte svodante sāpy avocata / tatpṛṣṭā sundarī cāsmai deśanāmānvayānnijān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सोत्कावन्योन्यसंत्यक्तस्वप्नभ्रान्ती ततश् च तौ । भूषणानां विनिमयं चक्रतुर्निश्चयाप्तये

sotkāvanyonyasaṃtyaktasvapnabhrāntī tataś ca tau / bhūṣaṇānāṃ vinimayaṃ cakraturniścayāptaye

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथोभावपि गान्धर्वविवाहोत्सुकमानसौ । ते गणा मोहयित्वा तौ निन्युर्निद्रावशं तदा

athobhāvapi gāndharvavivāhotsukamānasau / te gaṇā mohayitvā tau ninyurnidrāvaśaṃ tadā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

जातिनिद्रं गृहीत्वा च तं तु श्रीदर्शनं ततः । स्वगृहं प्रापयामासुस्तदैवाप्राप्तवाञ्छितम्

jātinidraṃ gṛhītvā ca taṃ tu śrīdarśanaṃ tataḥ / svagṛhaṃ prāpayāmāsustadaivāprāptavāñchitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्रापगतनिद्रश् च धाम्नि श्रीदर्शनो निजे । स्थितः स्त्र्याभरणैर् युक्तं दृष्ट्वात्मानं व्यचिन्तयत्

tatrāpagatanidraś ca dhāmni śrīdarśano nije / sthitaḥ stryābharaṇair yuktaṃ dṛṣṭvātmānaṃ vyacintayat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अहो किमेतत्क्व नु सा हंसद्वीपेश्वरात्मजा । क्व तद्वासगृहं दिव्यं क्वाहं पुनरिहैव च

aho kimetatkva nu sā haṃsadvīpeśvarātmajā / kva tadvāsagṛhaṃ divyaṃ kvāhaṃ punarihaiva ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न च स्वप्नः स यत्तानि तदीयाभरणानि मे । तिष्ठन्त्येतानि तन्नूनं विलासः को ऽप्य् अयं विधेः

na ca svapnaḥ sa yattāni tadīyābharaṇāni me / tiṣṭhantyetāni tannūnaṃ vilāsaḥ ko 'py ayaṃ vidheḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इत्यादि चिन्तयन् पत्न्या पृष्टः सुप्तप्रबुद्धया । पद्मिष्ठया धीर्यमाणः साध्व्या तां सो ऽनयन् निशाम्

ityādi cintayan patnyā pṛṣṭaḥ suptaprabuddhayā / padmiṣṭhayā dhīryamāṇaḥ sādhvyā tāṃ so 'nayan niśām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रातश् च सर्वं राज्ञे ऽपि श्रीसेनास्य तदब्रवीत् । अनङ्गमञ्जरीनामचिह्निताभरणान्वितः

prātaś ca sarvaṃ rājñe 'pi śrīsenāsya tadabravīt / anaṅgamañjarīnāmacihnitābharaṇānvitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

राजापि तत्प्रियैषी स हंसद्वीपं गवेषयन् । मार्गं दत्त्वापि पटहं नोपलेभे कुतश्चन

rājāpi tatpriyaiṣī sa haṃsadvīpaṃ gaveṣayan / mārgaṃ dattvāpi paṭahaṃ nopalebhe kutaścana

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततः श्रीदर्शनस् तत्र स विनानङ्गमञ्जरीम् । आसीत्स्मरज्वराक्रान्तः सर्वभोगपराङ्मुखः

tataḥ śrīdarśanas tatra sa vinānaṅgamañjarīm / āsītsmarajvarākrāntaḥ sarvabhogaparāṅmukhaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नाहारं श्रद्दधे पश्यन्ना हारं तदलंकृतीः । स्वापं जहावपश्यंस्तु स्वापं तन्मुखपङ्कजम्

nāhāraṃ śraddadhe paśyannā hāraṃ tadalaṃkṛtīḥ / svāpaṃ jahāvapaśyaṃstu svāpaṃ tanmukhapaṅkajam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अत्रान्तरे च सा तत्र हंसद्वीपे नृपात्मजा । तूर्यशब्दैः प्रबुबुधे प्रभाते ऽनङ्गमञ्जरी

atrāntare ca sā tatra haṃsadvīpe nṛpātmajā / tūryaśabdaiḥ prabubudhe prabhāte 'naṅgamañjarī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.