साकंजानां सप्तथमाहुरेकजम् । षडुद्यमा ऋषयो देवजा इति । तेषामिष्टानि विहितानि धामशः । स्थात्रे रेजन्ते विकृतानि रूपशः । को नु मर्या अमिथितः । सखा सखायमब्रवीत् । जहाको अस्मदीषते । यस्तित्याज सखिविदं सखायम् । न तस्य वाच्यपि भोगो अस्ति । यदीं शृणोत्यलकं शृणोति (१) । न हि प्रवेद सुकृतस्य पन्थामिति । ऋतुरृतुना नुद्यमानः । विननादाभिधावः । षष्टिश्च त्रिंशका वल्गाः । शुक्लकृष्णौ च षष्टिकौ । सारागवस्त्रैर्जरदक्षः । वसन्तो वसुभिः सह । संवत्सरस्य सवितुः । प्रैषकृत्प्रथमः स्मृतः । अमूनादयतेत्यन्यान् (२) अमूंश्च परिरक्षतः । एता वाचः प्रयुज्यन्ते । यत्रैतदुपदृश्यते । एतदेव विजानीयात् । प्रमाणं कालपर्यये । विशेषणं तु वक्ष्यामः । ऋतूनां तन्निबोधत । शुक्लवासा रुद्र गणः । ग्रीष्मेणावर्तते सह । निजहन्पृथिवीं सर्वाम् (३) । ज्योतिषाऽप्रतिख्येन सः । विश्वरूपाणि वासांसि । आदित्यानां निबोधत । संवत्सरीणं कर्मफलम् । वर्षाभिर्ददतां सह । अदुःखो दुःखचक्षुरिव । तद्मा पीत इव दृश्यते । शीतेनाव्यथयन्निव । रुरुदक्ष इव दृश्यते । ह्लादयते ज्वलतश्चैव । शाम्यतश्चास्य चक्षुषी । या वै प्रजा भ्रंश्यन्ते । संवत्सरात्ता भ्रंश्यन्ते । याः प्रति तिष्ठन्ति । संवत्सरे ताः प्रति तिष्ठन्ति । वर्षाभ्य इत्यर्थः (४) । शृणोत्यन्यान्सर्वामेव षट्च ।।
sākaṃjānāṃ saptathamāhurekajam | ṣaḍudyamā ṛṣayo devajā iti | teṣāmiṣṭāni vihitāni dhāmaśaḥ | sthātre rejante vikṛtāni rūpaśaḥ | ko nu maryā amithitaḥ | sakhā sakhāyamabravīt | jahāko asmadīṣate | yastityāja sakhividaṃ sakhāyam | na tasya vācyapi bhogo asti | yadīṃ śṛṇotyalakaṃ śṛṇoti (1) | na hi praveda sukṛtasya panthāmiti | ṛturṛtunā nudyamānaḥ | vinanādābhidhāvaḥ | ṣaṣṭiśca triṃśakā valgāḥ | śuklakṛṣṇau ca ṣaṣṭikau | sārāgavastrairjaradakṣaḥ | vasanto vasubhiḥ saha | saṃvatsarasya savituḥ | praiṣakṛtprathamaḥ smṛtaḥ | amūnādayatetyanyān (2) amūṃśca parirakṣataḥ | etā vācaḥ prayujyante | yatraitadupadṛśyate | etadeva vijānīyāt | pramāṇaṃ kālaparyaye | viśeṣaṇaṃ tu vakṣyāmaḥ | ṛtūnāṃ tannibodhata | śuklavāsā rudra gaṇaḥ | grīṣmeṇāvartate saha | nijahanpṛthivīṃ sarvām (3) | jyotiṣā'pratikhyena saḥ | viśvarūpāṇi vāsāṃsi | ādityānāṃ nibodhata | saṃvatsarīṇaṃ karmaphalam | varṣābhirdadatāṃ saha | aduḥkho duḥkhacakṣuriva | tadmā pīta iva dṛśyate | śītenāvyathayanniva | rurudakṣa iva dṛśyate | hlādayate jvalataścaiva | śāmyataścāsya cakṣuṣī | yā vai prajā bhraṃśyante | saṃvatsarāttā bhraṃśyante | yāḥ prati tiṣṭhanti | saṃvatsare tāḥ prati tiṣṭhanti | varṣābhya ityarthaḥ (4) | śṛṇotyanyānsarvāmeva ṣaṭca ||
Roman (IAST) transliteration rendered by HREEM from the edition's Devanagari; the Devanagari is the edition's own.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.