परिश्रिते करोति । ब्रह्मवर्चसस्य परिगृहीत्यै । न कुर्वन्नभि प्राण्यात् । यत्कुर्वन्नभिप्राण्यात् । प्राणाञ् छुचार्पयेतपहाय प्राणिति । प्राणानां गोपीथाय । न प्रवर्ग्यं चादित्यं चान्तरेयात् । यदन्तरेयात् । दुश्चर्मा स्यात् १ तस्मान्नान्तराय्यम् । आत्मनो गोपीथाय । वेणुना करोति । तेजो वै वेणुः । तेजः प्रवर्ग्यः । तेजसैव तेजः समर्धयति । मखस्य शिरोऽसीत्याह । यज्ञो वै मखः । तस्यैतच्छिरः । यत्प्रवर्ग्यः २ तस्मादेवमाह । यज्ञस्य पदे स्थ इत्याह । यज्ञस्य ह्येते पदे । अथो प्रतिष्ठित्यै । गायत्रेण त्वा छन्दसा करोमीत्याह । छन्दोभिरेवैनं करोति । त्र्! युद्धिं करोति । त्रय इमे लोकाः । एषां लोकानामाप्त्यै । छन्दोभिः करोति ३ वीर्यं वै छन्दाꣳसि । वीर्येणैवैनं करोति । यजुषा बिलं करोति व्यावृत्त्यै । इयन्तं करोति । प्रजापतिना यज्ञमुखेन संमितम् । इयन्तं करोति । यज्ञपरुषा संमितम् । इयन्तं करोति । एतावद्वै पुरुषे वीर्यम् । वीर्यसंमितम् ४ अपरिमितं करोति । अपरिमितस्यावरुद्ध्यै । परिग्रीवं करोति धृत्यै । सूर्यस्य हरसा श्रायेत्याह । यथायजुरेवैतत् । अश्वशकेन धूपयति । प्राजापत्यो वा अश्वः सयोनित्वाय । वृष्णो अश्वस्य निष्पदसीत्याह । असौ वा आदित्यो वृशाश्वः । तस्य छन्दाꣳसि निष्पत् ५ छन्दोभिरेवैनं धूपयति । अर्चिषे त्वा शोचिषे त्वेत्याह । तेज एवास्मिन्दधाति । वारुणो भीद्धः । मैत्रियोपैति शान्त्यै । सिद्ध्यै त्वेत्याह । यथायजुरेवैतत् । देवस्त्वा सवितोद्वपत्वित्याह । सवितृप्रसूत एवैनं ब्रह्मणा देवताभिरुद्वपति । अपद्यमानः पृथिव्यामाशा दिश आपृणेत्याह ६ तस्मादग्निः सर्वा दिशोऽनु वि भाति । उत्तिष्ठ बृहन्भवोर्ध्वस्तिष्ठ ध्रुवस्त्वमित्याह प्रतिष्ठित्यै । ईश्वरो वा एशोऽन्धो भवितोः । यः प्रवर्ग्यमन्वीक्षते । सूर्यस्य त्वा चक्षुषान्वीक्ष इत्याह । चक्षुषो गोपीथाय । ऋजवे त्वा साधवे त्वा सुक्षित्यै त्वा भूत्यै त्वेत्याह । इयं वा ऋजुः । अन्तरिक्षꣳ साधु । असौ सुक्षितिः ७ दिशो भूतिः । इमानेवास्मै लोकान्कल्पयति । अथो प्रतिष्ठित्यै । इदमहममुमामुष्यायणं विशा पशुभिर्ब्रह्मवर्चसेन पर्यूहामीत्याह । विशैवैनं पशुभिर्ब्रह्मवर्चसेन पर्यूहति । विशेति राजन्यस्य ब्रूयात् । विशैवैनं पर्यूहति । पशुभिरिति वैश्यस्य । पशुभिरेवैनं पर्यूहति । असुर्यं पात्रमनाच्छृण्णम् ८ आ च्छृणत्ति । देवत्राकः । अजक्षीरेणा च्छृणत्ति । परमं वा एतत्पयः । यदजक्षीरम् । परमेणैवैनं पयसा च्छृणत्ति । यजुषा व्यावृत्त्यै । छन्दोघिरा च्छृणत्ति । छन्दोभिर्वा एष क्रियते । छन्दोभिरेव छन्दाꣳस्या च्छृणत्ति । छृन्धि वाचमित्याह । वाचमेवाव रुन्धे । छृन्ध्यूर्जमित्याह । ऊर्जमेवाव रुन्धे । छृन्धि हविरित्याह । हविरेवाकः । देव पुरश्चर सघ्यासं त्वेत्याह । यथायजुरेवैतत् ९ स्याद्यत्प्रवर्ग्यश्छन्दोभिः करोति वीर्यसमितं छन्दाꣳसि निष्पत्पृणेत्याह सुक्षितिरनाच्छृण्णं छन्दाꣳस्याच्छृणत्त्यष्टौ च
pariśrite karoti | brahmavarcasasya parigṛhītyai | na kurvannabhi prāṇyāt | yatkurvannabhiprāṇyāt | prāṇāñ chucārpayetapahāya prāṇiti | prāṇānāṃ gopīthāya | na pravargyaṃ cādityaṃ cāntareyāt | yadantareyāt | duścarmā syāt 1 tasmānnāntarāyyam | ātmano gopīthāya | veṇunā karoti | tejo vai veṇuḥ | tejaḥ pravargyaḥ | tejasaiva tejaḥ samardhayati | makhasya śiro'sītyāha | yajño vai makhaḥ | tasyaitacchiraḥ | yatpravargyaḥ 2 tasmādevamāha | yajñasya pade stha ityāha | yajñasya hyete pade | atho pratiṣṭhityai | gāyatreṇa tvā chandasā karomītyāha | chandobhirevainaṃ karoti | tr! yuddhiṃ karoti | traya ime lokāḥ | eṣāṃ lokānāmāptyai | chandobhiḥ karoti 3 vīryaṃ vai chandām̐si | vīryeṇaivainaṃ karoti | yajuṣā bilaṃ karoti vyāvṛttyai | iyantaṃ karoti | prajāpatinā yajñamukhena saṃmitam | iyantaṃ karoti | yajñaparuṣā saṃmitam | iyantaṃ karoti | etāvadvai puruṣe vīryam | vīryasaṃmitam 4 aparimitaṃ karoti | aparimitasyāvaruddhyai | parigrīvaṃ karoti dhṛtyai | sūryasya harasā śrāyetyāha | yathāyajurevaitat | aśvaśakena dhūpayati | prājāpatyo vā aśvaḥ sayonitvāya | vṛṣṇo aśvasya niṣpadasītyāha | asau vā ādityo vṛśāśvaḥ | tasya chandām̐si niṣpat 5 chandobhirevainaṃ dhūpayati | arciṣe tvā śociṣe tvetyāha | teja evāsmindadhāti | vāruṇo bhīddhaḥ | maitriyopaiti śāntyai | siddhyai tvetyāha | yathāyajurevaitat | devastvā savitodvapatvityāha | savitṛprasūta evainaṃ brahmaṇā devatābhirudvapati | apadyamānaḥ pṛthivyāmāśā diśa āpṛṇetyāha 6 tasmādagniḥ sarvā diśo'nu vi bhāti | uttiṣṭha bṛhanbhavordhvastiṣṭha dhruvastvamityāha pratiṣṭhityai | īśvaro vā eśo'ndho bhavitoḥ | yaḥ pravargyamanvīkṣate | sūryasya tvā cakṣuṣānvīkṣa ityāha | cakṣuṣo gopīthāya | ṛjave tvā sādhave tvā sukṣityai tvā bhūtyai tvetyāha | iyaṃ vā ṛjuḥ | antarikṣam̐ sādhu | asau sukṣitiḥ 7 diśo bhūtiḥ | imānevāsmai lokānkalpayati | atho pratiṣṭhityai | idamahamamumāmuṣyāyaṇaṃ viśā paśubhirbrahmavarcasena paryūhāmītyāha | viśaivainaṃ paśubhirbrahmavarcasena paryūhati | viśeti rājanyasya brūyāt | viśaivainaṃ paryūhati | paśubhiriti vaiśyasya | paśubhirevainaṃ paryūhati | asuryaṃ pātramanācchṛṇṇam 8 ā cchṛṇatti | devatrākaḥ | ajakṣīreṇā cchṛṇatti | paramaṃ vā etatpayaḥ | yadajakṣīram | parameṇaivainaṃ payasā cchṛṇatti | yajuṣā vyāvṛttyai | chandoghirā cchṛṇatti | chandobhirvā eṣa kriyate | chandobhireva chandām̐syā cchṛṇatti | chṛndhi vācamityāha | vācamevāva rundhe | chṛndhyūrjamityāha | ūrjamevāva rundhe | chṛndhi havirityāha | havirevākaḥ | deva puraścara saghyāsaṃ tvetyāha | yathāyajurevaitat 9 syādyatpravargyaśchandobhiḥ karoti vīryasamitaṃ chandām̐si niṣpatpṛṇetyāha sukṣitiranācchṛṇṇaṃ chandām̐syācchṛṇattyaṣṭau ca
Roman (IAST) transliteration rendered by HREEM from the edition's Devanagari; the Devanagari is the edition's own.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.