ध्रुवो ऽसि ध्रुवो ऽहꣳ सजातेषु भूयासम् इत्य् आह ध्रुवान् एवैनान् कुरुते । उग्रो ऽस्य् उग्रो ऽहꣳ सजातेषु भूयासम् इत्य् आहाप्रतिवादिन एवैनान् कुरुते । अभिभूर् अस्य् अभिभूर् अहꣳ सजातेषु भूयासम् इत्य् आह य एवैनम् प्रत्युत्पिपीते तम् उपास्यते युनज्मि त्वा ब्रह्मणा दैव्येनेत्य् आहैष वा अग्नेर् योगस् तेन एवैनं युनक्ति यज्ञस्य वै समृद्धेन देवाः सुवर्गं लोकम् आयन् यज्ञस्य व्यृद्धेनासुरान् परा भावयन् यन् मे अग्ने अस्य यज्ञस्य रिष्याद् इत्य् आह यज्ञस्यैव तत् समृद्धेन यजमानः सुवर्गं लोकम् एति यज्ञस्य व्यृद्धेन भ्रातृव्यान् परा भावयति । अग्निहोत्रम् एताभिर् व्याहृतीभिर् उप सादयेद् यज्ञमुखं वा अग्निहोत्रम् ब्रह्मैता व्याहृतयो यज्ञमुख एव ब्रह्म कुरुते संवत्सरे पर्यागत एताभिर् एवोप सादयेद् ब्रह्मणैवोभयतः संवत्सरम् परि गृह्णाति दर्शपूर्णमासौ चातुर्मास्यान्य् आलभमान एताभिर् व्याहृतीभिर् हवीꣳष्य् आ सादयेद् यज्ञमुखं वै दर्शपूर्णमासौ चातुर्मास्यानि ब्रह्मैता व्याहृतयो यज्ञमुख एव ब्रह्म कुरुते संवत्सरे पर्यागत एताभिर् एवा सादयेद् ब्रह्मणैवोभयतः संवत्सरम् परि गृह्णाति यद् वै यज्ञस्य साम्ना क्रियते राष्ट्रम् यज्ञस्याऽऽशीर् गच्छति यद् ऋचा विशं यज्ञस्याऽऽशीर् गच्छत्य् अथ ब्राह्मणो ऽनाशीर्केण यज्ञेन यजते सामिधेनीर् अनुवक्ष्यन्न् एता व्याहृतीः पुरस्ताद् दध्याद् ब्रह्मैव प्रतिपदं कुरुते तथा ब्राह्मणः साशीर्केण यज्ञेन यजते यं कामयेत यजमानम् भ्रातृव्यम् अस्य यज्ञस्याऽऽशीर् गच्छेद् इति तस्यैता व्याहृतीः पुरोऽनुवाक्यायां दध्याद् भ्रातृव्यदेवत्या वै पुरोऽनुवाक्या भ्रातृव्यम् एवास्य यज्ञस्य आशीर् गच्छति यान् कामयेत यजमानान्त् समावत्य् एनान् यज्ञस्याऽऽशीर् गच्छेद् इति तेषाम् एता व्याहृतीः पुरोऽनुवाक्याया अर्धर्च एकां दध्याद् याज्यायै पुरस्ताद् एकां याज्याया अर्धर्च एकां तथैनान्त् समावती यज्ञस्याशीर् गच्छति यथा वै पर्जन्यः सुवृष्टं वर्षत्य् एवं यज्ञो यजमानस्य वर्षति स्थलयोदकम् परिगृह्णन्त्य् आशिषा यज्ञं यजमानः परि गृह्णाति मनो ऽसि प्राजापत्यम् ॥ मनसा मा भूतेना ऽऽविशेत्य् आह मनो वै प्राजापत्यम् प्रजापत्यो यज्ञो मन एव यज्ञम् आत्मन् धत्ते वाग् अस्य् ऐन्द्री सपत्नक्षयणी वाचा मेन्द्रियेणाऽऽ विशेत्य् आहैन्द्री वै वाग् वाचम् एवैन्द्रीम् आत्मन् धत्ते ॥
dhruvo 'si dhruvo 'ham̐ sajāteṣu bhūyāsam ity āha dhruvān evainān kurute | ugro 'sy ugro 'ham̐ sajāteṣu bhūyāsam ity āhāprativādina evainān kurute | abhibhūr asy abhibhūr aham̐ sajāteṣu bhūyāsam ity āha ya evainam pratyutpipīte tam upāsyate yunajmi tvā brahmaṇā daivyenety āhaiṣa vā agner yogas tena evainaṃ yunakti yajñasya vai samṛddhena devāḥ suvargaṃ lokam āyan yajñasya vyṛddhenāsurān parā bhāvayan yan me agne asya yajñasya riṣyād ity āha yajñasyaiva tat samṛddhena yajamānaḥ suvargaṃ lokam eti yajñasya vyṛddhena bhrātṛvyān parā bhāvayati | agnihotram etābhir vyāhṛtībhir upa sādayed yajñamukhaṃ vā agnihotram brahmaitā vyāhṛtayo yajñamukha eva brahma kurute saṃvatsare paryāgata etābhir evopa sādayed brahmaṇaivobhayataḥ saṃvatsaram pari gṛhṇāti darśapūrṇamāsau cāturmāsyāny ālabhamāna etābhir vyāhṛtībhir havīm̐ṣy ā sādayed yajñamukhaṃ vai darśapūrṇamāsau cāturmāsyāni brahmaitā vyāhṛtayo yajñamukha eva brahma kurute saṃvatsare paryāgata etābhir evā sādayed brahmaṇaivobhayataḥ saṃvatsaram pari gṛhṇāti yad vai yajñasya sāmnā kriyate rāṣṭram yajñasyā''śīr gacchati yad ṛcā viśaṃ yajñasyā''śīr gacchaty atha brāhmaṇo 'nāśīrkeṇa yajñena yajate sāmidhenīr anuvakṣyann etā vyāhṛtīḥ purastād dadhyād brahmaiva pratipadaṃ kurute tathā brāhmaṇaḥ sāśīrkeṇa yajñena yajate yaṃ kāmayeta yajamānam bhrātṛvyam asya yajñasyā''śīr gacched iti tasyaitā vyāhṛtīḥ puro'nuvākyāyāṃ dadhyād bhrātṛvyadevatyā vai puro'nuvākyā bhrātṛvyam evāsya yajñasya āśīr gacchati yān kāmayeta yajamānānt samāvaty enān yajñasyā''śīr gacched iti teṣām etā vyāhṛtīḥ puro'nuvākyāyā ardharca ekāṃ dadhyād yājyāyai purastād ekāṃ yājyāyā ardharca ekāṃ tathainānt samāvatī yajñasyāśīr gacchati yathā vai parjanyaḥ suvṛṣṭaṃ varṣaty evaṃ yajño yajamānasya varṣati sthalayodakam parigṛhṇanty āśiṣā yajñaṃ yajamānaḥ pari gṛhṇāti mano 'si prājāpatyam || manasā mā bhūtenā ''viśety āha mano vai prājāpatyam prajāpatyo yajño mana eva yajñam ātman dhatte vāg asy aindrī sapatnakṣayaṇī vācā mendriyeṇā'' viśety āhaindrī vai vāg vācam evaindrīm ātman dhatte ||
Roman (IAST) transliteration rendered by HREEM from the edition's Devanagari; the Devanagari is the edition's own.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.