इन्द्रं वृत्रं जघनिवाꣳसम् मृधो ऽभि प्रावेपन्त स एतं वैमृधम् पूणमासे ऽनुनिर्वाप्यम् अपश्यत् तं निर् अवपत् तेन वै स मृधो ऽपाहत यद् वैमृधः पूर्णमासे ऽनुनिर्वाप्यो भवति मृध एव तेन यजमानो ऽप हते । इन्द्रो वृत्रꣳ हत्वा देवताभिश् चेन्द्रियेण च व्य् आर्ध्यत स एतम् आग्नेयम् अष्टाकपालम् अमावास्यायाम् अपश्यद् ऐन्द्रं दधि ॥ तं निर् अवपत् तेन वै स देवताश् चेन्द्रियं चावारुन्द्ध यद् आग्नेयो ऽष्टाकपालो ऽमावास्यायाम् भवत्य् ऐन्द्रं दधि देवताश् चैव तेनेन्द्रियं च यजमानो ऽव रुन्द्धे । इन्द्रस्य वृत्रं जघ्नुष इन्द्रियं वीर्यम् पृथिवीम् अनु व्य् आर्छत् तद् ओषधयो वीरुधो ऽभवन् स प्रजापतिम् उपाधावद् वृत्रम् मे जघ्नुष इन्द्रियं वीर्यम् पृथिवीम् अनु व्य् आरत् तद् ओषधयो वीरुधो ऽभूवन् इति तत् पशव ओषधीभ्यो ऽध्य् आत्मन्त् सम् अनयन् तत् प्रत्य् अदुहन् यत् समनयन् तत् सांनाय्यस्य सांनाय्यत्वं यत् प्रत्यदुहन् तत् प्रतिधुषः प्रतिधुक्त्वम् । सम् अनैषुः प्रत्य् अधुक्षन् न तु मयि श्रयत इत्य् अब्रवीद् एतद् अस्मै शृतं कुरुतेत्य् अब्रवीत् तद् अस्मै शृतम् अकुर्वन्न् इन्द्रियं वावास्मिन् वीर्यं तद् अश्रयन् तच् छृतस्य शृतत्वम् । सम् अनैषुः प्रत्य् अधुक्षञ् छृतम् अक्रन् न तु मा धिनोतीत्य् अब्रवीद् एतद् अस्मै दधि कुरुतेत्य् अब्रवीत् तद् अस्मै दध्य् अकुर्वन् तद् एनम् अधिनोत् तद् दध्नो दधित्वम् ब्रह्मवादिनो वदन्ति दध्नः पूर्वस्यावदेयम् । दधि हि पूर्वं क्रियत इत्य् अनादृत्य तच् छृतस्यैव पूर्वस्याव द्येद् इन्द्रियम् एवास्मिन् वीर्यꣳ श्रित्वा दध्नोपरिष्टाद् धिनोति यथापूर्वम् उपैति यत् पूतीकैर् वा पर्णवल्कैर् वातञ्च्यात् सौम्यं तद् यत् क्वलै राक्षसं तद् यत् तण्डुलैर् वैश्वदेवं तद् यद् आतञ्चनेन मानुषं तद् यद् दध्ना तत् सेन्द्रं दध्ना ऽऽतनक्ति सेन्द्रत्वाय । अग्निहोत्रोच्छेषणम् अभ्यातनक्ति यज्ञस्य संतत्यै । इन्द्रो वृत्रꣳ हत्वा पराम् परावतम् अगच्छद् अपाराधम् इति मन्यमानस् तं देवताः प्रैषम् ऐच्छन्त् सो ऽब्रवीत् प्रजापतिर् यः प्रथमो ऽनुविन्दति तस्य प्रथमम् भागधेयम् इति तम् पितरो ऽन्व् अविन्दन् तस्मात् पितृभ्यः पूर्वेद्युः क्रियते सो ऽमावास्याम् प्रत्य् आगच्छत् तं देवा अभि सम् अगच्छन्तामा वै नः अद्य वसु वसतीतीन्द्रो हि देवानां वसु तद् अमावास्याया अमावास्यत्वम् ब्रह्मवादिनो वदन्ति किंदेवत्यꣳ सांनाय्यम् इति वैश्वदेवम् इति ब्रूयाद् विश्वे हि तद् देवा भागधेयम् अभि समगच्छन्तेत्य् अथो खल्व् ऐन्द्रम् इत्य् एव ब्रूयाद् इन्द्रं वाव ते तद् भिषज्यन्तो ऽभि सम् अगच्छन्तेति ॥
indraṃ vṛtraṃ jaghanivām̐sam mṛdho 'bhi prāvepanta sa etaṃ vaimṛdham pūṇamāse 'nunirvāpyam apaśyat taṃ nir avapat tena vai sa mṛdho 'pāhata yad vaimṛdhaḥ pūrṇamāse 'nunirvāpyo bhavati mṛdha eva tena yajamāno 'pa hate | indro vṛtram̐ hatvā devatābhiś cendriyeṇa ca vy ārdhyata sa etam āgneyam aṣṭākapālam amāvāsyāyām apaśyad aindraṃ dadhi || taṃ nir avapat tena vai sa devatāś cendriyaṃ cāvārunddha yad āgneyo 'ṣṭākapālo 'māvāsyāyām bhavaty aindraṃ dadhi devatāś caiva tenendriyaṃ ca yajamāno 'va runddhe | indrasya vṛtraṃ jaghnuṣa indriyaṃ vīryam pṛthivīm anu vy ārchat tad oṣadhayo vīrudho 'bhavan sa prajāpatim upādhāvad vṛtram me jaghnuṣa indriyaṃ vīryam pṛthivīm anu vy ārat tad oṣadhayo vīrudho 'bhūvan iti tat paśava oṣadhībhyo 'dhy ātmant sam anayan tat praty aduhan yat samanayan tat sāṃnāyyasya sāṃnāyyatvaṃ yat pratyaduhan tat pratidhuṣaḥ pratidhuktvam | sam anaiṣuḥ praty adhukṣan na tu mayi śrayata ity abravīd etad asmai śṛtaṃ kurutety abravīt tad asmai śṛtam akurvann indriyaṃ vāvāsmin vīryaṃ tad aśrayan tac chṛtasya śṛtatvam | sam anaiṣuḥ praty adhukṣañ chṛtam akran na tu mā dhinotīty abravīd etad asmai dadhi kurutety abravīt tad asmai dadhy akurvan tad enam adhinot tad dadhno dadhitvam brahmavādino vadanti dadhnaḥ pūrvasyāvadeyam | dadhi hi pūrvaṃ kriyata ity anādṛtya tac chṛtasyaiva pūrvasyāva dyed indriyam evāsmin vīryam̐ śritvā dadhnopariṣṭād dhinoti yathāpūrvam upaiti yat pūtīkair vā parṇavalkair vātañcyāt saumyaṃ tad yat kvalai rākṣasaṃ tad yat taṇḍulair vaiśvadevaṃ tad yad ātañcanena mānuṣaṃ tad yad dadhnā tat sendraṃ dadhnā ''tanakti sendratvāya | agnihotroccheṣaṇam abhyātanakti yajñasya saṃtatyai | indro vṛtram̐ hatvā parām parāvatam agacchad apārādham iti manyamānas taṃ devatāḥ praiṣam aicchant so 'bravīt prajāpatir yaḥ prathamo 'nuvindati tasya prathamam bhāgadheyam iti tam pitaro 'nv avindan tasmāt pitṛbhyaḥ pūrvedyuḥ kriyate so 'māvāsyām praty āgacchat taṃ devā abhi sam agacchantāmā vai naḥ adya vasu vasatītīndro hi devānāṃ vasu tad amāvāsyāyā amāvāsyatvam brahmavādino vadanti kiṃdevatyam̐ sāṃnāyyam iti vaiśvadevam iti brūyād viśve hi tad devā bhāgadheyam abhi samagacchantety atho khalv aindram ity eva brūyād indraṃ vāva te tad bhiṣajyanto 'bhi sam agacchanteti ||
Roman (IAST) transliteration rendered by HREEM from the edition's Devanagari; the Devanagari is the edition's own.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.