आयुर् वा एतद् यज्ञस्य यद् ध्रुवः । उत्तमो ग्रहाणां गृह्यते तस्माद् आयुः प्राणानाम् उत्तमम् मूर्धानं दिवो अरतिम् पृथिव्या इत्य् आह मूर्धानम् एवैनꣳ समानानां करोति वैश्वानरम् ऋताय जातम् अग्निम् इत्य् आह वैश्वानरꣳ हि देवतयाऽऽयुः । उभयतो वैश्वानरो गृह्यते तस्माद् उभयतः प्राणाः । अधस्ताच् चोपरिष्टाच् च । अर्धिनो ऽन्ये ग्रहा गृह्यन्ते ऽर्धी ध्रुवस् तस्माद् अर्ध्य् अवाङ् प्राणो ऽन्येषाम् प्राणानाम् उपोप्ते ऽन्ये ग्रहाः साद्यन्ते ऽनुपोप्ते ध्रुवस् तस्माद् अस्थ्नान्याः प्रजाः प्रतितिष्ठन्ति माꣳसेनान्याः । असुरा वा उत्तरतः पृथिवीम् पर्याचिकीर्षन् तां देवा ध्रुवेणादृꣳहन् तद् ध्रुवस्य ध्रुवत्वम् । यद् ध्रुव उत्तरतः साद्यते धृत्यै । आयुर् वा एतद् यज्ञस्य यद् ध्रुव आत्मा होता यद् धोतृचमसे ध्रुवम् अवनयत्य् आत्मन्न् एव यज्ञस्य आयुर् दधाति पुरस्ताद् उक्थस्यावनीय इत्य् आहुः पुरस्ताद् ध्य् आयुषो भुङ्क्ते मध्यतो ऽवनीय इत्य् आहुः । मध्यमेन ह्य् आयुषो भुङ्क्ते । उत्तरार्धे ऽवनीय इत्य् आहुः । उत्तमेन ह्य् आयुषो भुङ्क्ते वैश्वदेव्याम् ऋचि शस्यमानायाम् अव नयति वैश्वदेव्यो वै प्रजाः प्रजास्व् एवायुर् दधाति ॥
āyur vā etad yajñasya yad dhruvaḥ | uttamo grahāṇāṃ gṛhyate tasmād āyuḥ prāṇānām uttamam mūrdhānaṃ divo aratim pṛthivyā ity āha mūrdhānam evainam̐ samānānāṃ karoti vaiśvānaram ṛtāya jātam agnim ity āha vaiśvānaram̐ hi devatayā''yuḥ | ubhayato vaiśvānaro gṛhyate tasmād ubhayataḥ prāṇāḥ | adhastāc copariṣṭāc ca | ardhino 'nye grahā gṛhyante 'rdhī dhruvas tasmād ardhy avāṅ prāṇo 'nyeṣām prāṇānām upopte 'nye grahāḥ sādyante 'nupopte dhruvas tasmād asthnānyāḥ prajāḥ pratitiṣṭhanti mām̐senānyāḥ | asurā vā uttarataḥ pṛthivīm paryācikīrṣan tāṃ devā dhruveṇādṛm̐han tad dhruvasya dhruvatvam | yad dhruva uttarataḥ sādyate dhṛtyai | āyur vā etad yajñasya yad dhruva ātmā hotā yad dhotṛcamase dhruvam avanayaty ātmann eva yajñasya āyur dadhāti purastād ukthasyāvanīya ity āhuḥ purastād dhy āyuṣo bhuṅkte madhyato 'vanīya ity āhuḥ | madhyamena hy āyuṣo bhuṅkte | uttarārdhe 'vanīya ity āhuḥ | uttamena hy āyuṣo bhuṅkte vaiśvadevyām ṛci śasyamānāyām ava nayati vaiśvadevyo vai prajāḥ prajāsv evāyur dadhāti ||
Roman (IAST) transliteration rendered by HREEM from the edition's Devanagari; the Devanagari is the edition's own.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.