Library·Taittirīya Saṃhitā (Kṛṣṇa Yajurveda; unaccented text)·6·6.5·6.5.3

Taittirīya Saṃhitā (Kṛṣṇa Yajurveda; unaccented text) 6.5.3

TS 6.5.3

यज्ञेन वै देवाः सुवर्गं लोकम् आयन् ते ऽमन्यन्त मनुष्या नो ऽन्वाभविष्यन्तीति ते संवत्सरेण योपयित्वा सुवर्गं लोकम् आयन् तम् ऋषय ऋतुग्रहैर् एवानु प्राजानन् यद् ऋतुग्रहा गृह्यन्ते सुवर्गस्य लोकस्य प्रज्ञात्यै द्वादश गृह्यन्ते द्वादश मासाः संवत्सरः संवत्सरस्य प्रज्ञात्यै सह प्रथमौ गृह्येते सहोत्तमौ तस्माद् द्वौद्वाव् ऋतू उभयतोमुखम् ऋतुपात्रम् भवति कः हि तद् वेद यत ऋतूनाम् मुखम् ऋतुना प्रेष्येति षट् कृत्व आह षड् वा ऋतवः । ऋतून् एव प्रीणाति । ऋतुभिर् इति चतुः । चतुष्पद एव पशून् प्रीणाति द्विः पुनर् ऋतुनाह द्विपद एव प्रीणाति । ऋतुना प्रेष्येति षट् कृत्व आहर्तुभिर् इति चतुस् तस्माच् चतुष्पादः पशव ऋतून् उप जीवन्ति द्विः पुनर् ऋतुनाऽऽह तस्माद् द्विपादश् चतुष्पदः पशून् उप जीवन्ति । ऋतुना प्रेष्येति षट् कृत्व आहर्तुभिर् इति चतुर् द्विः पुनर् ऋतुनाऽऽह । आक्रमणम् एव तत् सेतुं यजमानः कुरुते सुवर्गस्य लोकस्य समष्ट्यै नान्योऽन्यम् अनु प्र पद्येत यद् अन्यो ऽन्यम् अनुप्रपद्येतर्तुर् ऋतुम् अनु प्र पद्येतर्तवो मोहुकाः स्युः । प्रसिद्धम् एवाध्वर्युर् दक्षिणेन प्र पद्यते प्रसिद्धम् प्रतिप्रस्थातोत्तरेण तस्माद् आदित्यः षण् मासो दक्षिणेनैति षड् उत्तरेण । उपयामगृहीतो ऽसि सꣳसर्पो ऽस्य् अꣳहस्पत्याय त्वेत्य् आह । अस्ति त्रयोदशो मास इत्य् आहुस् तम् एव तत् प्रीणाति ॥

yajñena vai devāḥ suvargaṃ lokam āyan te 'manyanta manuṣyā no 'nvābhaviṣyantīti te saṃvatsareṇa yopayitvā suvargaṃ lokam āyan tam ṛṣaya ṛtugrahair evānu prājānan yad ṛtugrahā gṛhyante suvargasya lokasya prajñātyai dvādaśa gṛhyante dvādaśa māsāḥ saṃvatsaraḥ saṃvatsarasya prajñātyai saha prathamau gṛhyete sahottamau tasmād dvaudvāv ṛtū ubhayatomukham ṛtupātram bhavati kaḥ hi tad veda yata ṛtūnām mukham ṛtunā preṣyeti ṣaṭ kṛtva āha ṣaḍ vā ṛtavaḥ | ṛtūn eva prīṇāti | ṛtubhir iti catuḥ | catuṣpada eva paśūn prīṇāti dviḥ punar ṛtunāha dvipada eva prīṇāti | ṛtunā preṣyeti ṣaṭ kṛtva āhartubhir iti catus tasmāc catuṣpādaḥ paśava ṛtūn upa jīvanti dviḥ punar ṛtunā''ha tasmād dvipādaś catuṣpadaḥ paśūn upa jīvanti | ṛtunā preṣyeti ṣaṭ kṛtva āhartubhir iti catur dviḥ punar ṛtunā''ha | ākramaṇam eva tat setuṃ yajamānaḥ kurute suvargasya lokasya samaṣṭyai nānyo'nyam anu pra padyeta yad anyo 'nyam anuprapadyetartur ṛtum anu pra padyetartavo mohukāḥ syuḥ | prasiddham evādhvaryur dakṣiṇena pra padyate prasiddham pratiprasthātottareṇa tasmād ādityaḥ ṣaṇ māso dakṣiṇenaiti ṣaḍ uttareṇa | upayāmagṛhīto 'si sam̐sarpo 'sy am̐haspatyāya tvety āha | asti trayodaśo māsa ity āhus tam eva tat prīṇāti ||

Roman (IAST) transliteration rendered by HREEM from the edition's Devanagari; the Devanagari is the edition's own.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

Permanent address: hreem.cc/library/TS/6.5.3

Cite as: Taittirīya Saṃhitā (Kṛṣṇa Yajurveda; unaccented text) 6.5.3, in HREEM (hreem.cc/library/TS/6.5.3), after Sanskrit Wikisource: तैत्तिरीयसंहिता(विस्वरः) (44 pages; revision ids 400524, 403471, 328208 …, full list in….

Edition, numbering and licence

Sanskrit Wikisource: तैत्तिरीयसंहिता(विस्वरः) (44 pages; revision ids 400524, 403471, 328208 …, full list in content/corpus/wikisource cache) — Units are anuvākas (kāṇḍa.prapāṭhaka.anuvāka); the page's inner VERSE numbers are not separate units. 631 units whose number repeats one already read were left out.

Sanskrit Wikisource (sa.wikisource.org): the texts are public domain; page markup CC BY-SA 4.0. Devanagari as given on the page; IAST generated mechanically.

More about this text