तदेवंविधे विषये वर्णनीयवस्तुविशिष्टातिशयविधायी विभूषणविन्यासो विधेयतां प्रतिपद्यते । तथा च---प्रकृतमिदमुदाहरणमलङ्करणकल्पनं विना सम्यङ् न कथञ्चिदपि वाक्यार्थसङ्गति भजते । यस्मात् प्रत्यक्षादिप्रमाणोपपत्तिनिश्चयाभावात् स्वाभाविकं वस्तु धर्मितया व्यवस्थापनंन सहते, तस्माद्विदग्धकविप्रतिभोल्लिखितालङ्करणगोचरत्वेनैव सहृदयहृदयाह्लादमादधाति । तथा च, दुःसहसमरसमयसमुचितशौर्यातिशयश्लाघया प्रस्तुतनरनाथविषये वल्लभलाभरभसोल्लसितसुरसुन्दरीसमूहसमर्प्यमाणमन्दारादिकुसुमदामसहस्त्रसंभावनानुमाननन्दनोद्यानपादपप्रसूनसमृद्धिप्रध्वंसभावसिद्धिः सुत्प्रेक्षिता । यस्मादुत्प्रेक्षाविषयं वस्तु कवयस्तदिवेति तदेवेति वा द्विविधमुपनबध्नन्तीत्येत (त्त)ल्लक्षणावसर एव विचारयिष्यामः । तदेवमियमुत्प्रेक्षा पूर्वार्धविहिताप्रस्तुतप्रशंसोपनिबन्धबन्धुरा प्रकृतपार्थिवप्रतापातिशयपरिपोषप्रवणतया सुतरां समुद्भासमाना तद्विदावर्जनं जनयतीति सातिशयत्वम् । उत्प्रेक्षातिशयान्विता
tadevaṃvidhe viṣaye varṇanīyavastuviśiṣṭātiśayavidhāyī vibhūṣaṇavinyāso vidheyatāṃ pratipadyate / tathā ca---prakṛtamidamudāharaṇamalaṅkaraṇakalpanaṃ vinā samyaṅ na kathañcidapi vākyārthasaṅgati bhajate / yasmāt pratyakṣādipramāṇopapattiniścayābhāvāt svābhāvikaṃ vastu dharmitayā vyavasthāpanaṃna sahate, tasmādvidagdhakavipratibhollikhitālaṅkaraṇagocaratvenaiva sahṛdayahṛdayāhlādamādadhāti / tathā ca, duḥsahasamarasamayasamucitaśauryātiśayaślāghayā prastutanaranāthaviṣaye vallabhalābharabhasollasitasurasundarīsamūhasamarpyamāṇamandārādikusumadāmasahastrasaṃbhāvanānumānanandanodyānapādapaprasūnasamṛddhipradhvaṃsabhāvasiddhiḥ sutprekṣitā / yasmādutprekṣāviṣayaṃ vastu kavayastadiveti tadeveti vā dvividhamupanabadhnantītyeta (tta)llakṣaṇāvasara eva vicārayiṣyāmaḥ / tadevamiyamutprekṣā pūrvārdhavihitāprastutapraśaṃsopanibandhabandhurā prakṛtapārthivapratāpātiśayaparipoṣapravaṇatayā sutarāṃ samudbhāsamānā tadvidāvarjanaṃ janayatīti sātiśayatvam / utprekṣātiśayānvitā
Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.