Library·Anandavardhana: Dhvanyaloka, Uddyota·4·4.12

Anandavardhana: Dhvanyaloka, Uddyota 4.12

DhvK 4.12

संवादास्तु भवन्त्येव बाहुल्येन सुमेधसाम् । स्थितं ह्येतत् संवादिन्य एव मेधाविनां बुद्धयः । किन्तु-- नैकरूपतया सर्वे ते मन्तव्या विपश्चिता ॥ ११ ॥ कथमिति चेत्--- संवादो ह्यन्यसादृश्यं तत्पुनः प्रतिबिम्बवत् । आलेख्याकारवत्तुल्यदेहिवच्च शरीरिणाम् ॥ १२ ॥ संवादो हि काव्यार्थस्योच्यते यदन्येन काव्यवस्तुना सादृश्यम् । तत्पुनः शरीरिणां प्रतिबिम्बवदालेख्याकारवत्तुल्यदेहिवच्च त्रिधा व्यवस्थितम् । किञ्चिद्धि काव्यवस्तु वस्त्वन्तरस्य शरीरिणः प्रतिबिम्बकल्पम्, लोचनम् संवादा इति कारि काया अर्धं, नैकरूपतयेति द्वितीयम् ॥ ११ ॥ किमियं राजाज्ञेत्यभिप्रायेणाशङ्कते---कथमिति चेदिति । अत्रोत्तरम्-- संवादो ह्य् अन्य-सादृश्यं तत् पुनः प्रतिबिम्बवत् । आलेख्याकारवत् तुल्य-देहिवच् च शरीरिणाम्

saṃvādāstu bhavantyeva bāhulyena sumedhasām / sthitaṃ hyetat saṃvādinya eva medhāvināṃ buddhayaḥ / kintu-- naikarūpatayā sarve te mantavyā vipaścitā // 11 // kathamiti cet--- saṃvādo hyanyasādṛśyaṃ tatpunaḥ pratibimbavat / ālekhyākāravattulyadehivacca śarīriṇām // 12 // saṃvādo hi kāvyārthasyocyate yadanyena kāvyavastunā sādṛśyam / tatpunaḥ śarīriṇāṃ pratibimbavadālekhyākāravattulyadehivacca tridhā vyavasthitam / kiñciddhi kāvyavastu vastvantarasya śarīriṇaḥ pratibimbakalpam, locanam saṃvādā iti kāri kāyā ardhaṃ, naikarūpatayeti dvitīyam // 11 // kimiyaṃ rājājñetyabhiprāyeṇāśaṅkate---kathamiti cediti / atrottaram-- saṃvādo hy anya-sādṛśyaṃ tat punaḥ pratibimbavat / ālekhyākāravat tulya-dehivac ca śarīriṇām

Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

Permanent address: hreem.cc/library/DhvK/4.12

Cite as: Anandavardhana: Dhvanyaloka, Uddyota 4.12, in HREEM (hreem.cc/library/DhvK/4.12), after GRETIL, Anandavardhana: Dhvanyaloka, Uddyota 1, with Abhinavagupta's Locana and Ramasaraka's Balapriya.

Edition, numbering and licence

GRETIL 5_poetry/1_alam/andhvc1u.htm — Anandavardhana: Dhvanyaloka, Uddyota 1, with Abhinavagupta's Locana and Ramasaraka's Balapriya. Input by members of the Sansknet project (formerly: www.sansknet.org) This GRETIL version has been converted from a custom Devanagari encoding. Therefore, word boun

GRETIL (SUB Göttingen), CC BY-NC-SA 4.0 — non-commercial use with attribution; the Companion is kept free while this corpus is held. Devanagari generated mechanically from GRETIL's IAST.

More about this text