ऋषयः प्रसिद्धा वसिष्ठादयः । अन्धकाः वृष्णयः कुरवः इति वंशाख्याः । ऋष्यादि-कुर्वन्तेभ्यः प्रातिपदिकेभ्यो ऽपत्ये अण् प्रत्ययो भवति । इञो+आवादः । अत्र्यादिभ्यस् तु परत्वाड् ढगादिभिर् एव भवितव्यम् । ऋषिभ्यस् तावत् - वासिष्ठः । वैश्वामित्रः । अन्धकेभ्यः - श्वाफल्कः । रान्धसः । वृष्णिभ्यः - वासुदेवः । आनिरुद्धः । कुरुभ्यः - नाकुलः । साहदेवः । कथं पुनर् नित्यानां शब्दानामन्धकादिवंशसमाश्रयेण अन्वाख्यानं युज्यते ? केचिद् आहुः कथम् अपि काकतालीयन्यायेन कुर्वादिवंशेष्वसंकरेण+एव नकुलसहदेवादयः शब्दाः सुबहवः सङ्कलिताः, तानुपादाय पाणिनिना स्मृतिर् उपनिबद्धा इति । अथवान्धकवृष्णिकुरुवंशा अपि नित्या एव, तेषु ये शब्दाः प्रयुज्यन्ते नकुलसहदेवादयः, तत्र+इदं प्रत्ययविधानम् इत्य् अदोषः ॥ मातुर् उत् सङ्ख्या-सं-भद्र-पूर्वायाः
ṛṣayaḥ prasiddhā vasiṣṭhādayaḥ / andhakāḥ vṛṣṇayaḥ kuravaḥ iti vaṃśākhyāḥ / ṛṣyādi-kurvantebhyaḥ prātipadikebhyo 'patye aṇ pratyayo bhavati / iño+āvādaḥ / atryādibhyas tu paratvāḍ ḍhagādibhir eva bhavitavyam / ṛṣibhyas tāvat - vāsiṣṭhaḥ / vaiśvāmitraḥ / andhakebhyaḥ - śvāphalkaḥ / rāndhasaḥ / vṛṣṇibhyaḥ - vāsudevaḥ / āniruddhaḥ / kurubhyaḥ - nākulaḥ / sāhadevaḥ / kathaṃ punar nityānāṃ śabdānāmandhakādivaṃśasamāśrayeṇa anvākhyānaṃ yujyate ? kecid āhuḥ katham api kākatālīyanyāyena kurvādivaṃśeṣvasaṃkareṇa+eva nakulasahadevādayaḥ śabdāḥ subahavaḥ saṅkalitāḥ, tānupādāya pāṇininā smṛtir upanibaddhā iti / athavāndhakavṛṣṇikuruvaṃśā api nityā eva, teṣu ye śabdāḥ prayujyante nakulasahadevādayaḥ, tatra+idaṃ pratyayavidhānam ity adoṣaḥ // mātur ut saṅkhyā-saṃ-bhadra-pūrvāyāḥ
Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.