Library·Jayaditya & Vamana: Kasikavrtti·5·5.2·5.2.48

Jayaditya & Vamana: Kasikavrtti 5.2.48

JV 5.2.48

भूयसश् च वाचिकायाः सङ्ख्यायाः प्रत्यय इष्यते । इह न भवति, एको भागो निमानमस्य इति । भूयसः इति च प्रत्ययार्थात् प्रकृत्यर्थस्य अधिक्यमात्रं विवक्षितम् । बहुत्वमतन्त्रं, तेन द्विशब्दाद् अपि भवति । गुणशब्दः समानावय्ववचनः । तेन+इह न भवति, द्वौ भागौ यवानाम् अध्यर्ध उदश्वितः इति । निमेये चापि दृश्यते । निमेये वर्तमानायाः सङ्ख्याया निमाने प्रत्ययो दृश्यते । उदश्वितो द्वौ भागौ निमेयमस्य यवभागस्य द्विमया यवा उदश्वितः । त्रिमया यवा उदश्वितः । चतुर्मयाः । गुणस्य इति किम् ? द्वौ व्रीहियवौ निमानमस्य+उदश्वितः । निमाने इति किम् ? द्वौ गुणौ क्षीरस्य एकस्तैलस्य, द्विगुणं पच्यते तैलं क्षीरेण इत्य् अत्र मा भूत् ॥ तस्य पूरणे डट्

bhūyasaś ca vācikāyāḥ saṅkhyāyāḥ pratyaya iṣyate / iha na bhavati, eko bhāgo nimānamasya iti / bhūyasaḥ iti ca pratyayārthāt prakṛtyarthasya adhikyamātraṃ vivakṣitam / bahutvamatantraṃ, tena dviśabdād api bhavati / guṇaśabdaḥ samānāvayvavacanaḥ / tena+iha na bhavati, dvau bhāgau yavānām adhyardha udaśvitaḥ iti / nimeye cāpi dṛśyate / nimeye vartamānāyāḥ saṅkhyāyā nimāne pratyayo dṛśyate / udaśvito dvau bhāgau nimeyamasya yavabhāgasya dvimayā yavā udaśvitaḥ / trimayā yavā udaśvitaḥ / caturmayāḥ / guṇasya iti kim ? dvau vrīhiyavau nimānamasya+udaśvitaḥ / nimāne iti kim ? dvau guṇau kṣīrasya ekastailasya, dviguṇaṃ pacyate tailaṃ kṣīreṇa ity atra mā bhūt // tasya pūraṇe ḍaṭ

Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

Permanent address: hreem.cc/library/JV/5.2.48

Cite as: Jayaditya & Vamana: Kasikavrtti 5.2.48, in HREEM (hreem.cc/library/JV/5.2.48), after GRETIL, Jayaditya & Vamana: Kasikavrtti Based on the ed.

Edition, numbering and licence

GRETIL 6_sastra/1_gram/jvkasipu.htm — Jayaditya & Vamana: Kasikavrtti Based on the ed. by Aryendra Sharma: Kasika - a commentary on Panini's grammar by Vamana and Jayaditya. Hyderabad : Osmania University, Sanskrit Academy 1969-1985 (Samskrtaparisadgranthavali, 17-) Input by Ms. Mari Minamino, Kyo

GRETIL (SUB Göttingen), CC BY-NC-SA 4.0 — non-commercial use with attribution; the Companion is kept free while this corpus is held. Devanagari generated mechanically from GRETIL's IAST.

More about this text