गोत्रवाचिनि अन्तेवासिवाचिनि च+उत्तरपदे मानवब्राह्मनयोश् च क्षेपवाचिनि समासे पूर्वपदम् आद्युदात्तं भवति । जङ्घावात्स्यः । यो जङ्घादानं ददान्यहम् इति वात्स्यः सम्पद्यते स जङ्घावात्स्यः इति क्षिप्यते । भार्यासौश्रुतः । सुश्रुतापत्यस्य बार्याप्रधानतया क्षेपः । वाशाब्राह्मकृतेयः । ब्रह्मकृतशदः शुभ्रादिसु पठ्यते । गोत्र । अन्तेवासि - कुमारीदाक्षाः । कम्बलचारायणीयाः । घृतरौढीयाः । ओदनपाणिनीयाः । कुमार्यादिलाभकामा ये दाक्षादिभिः प्रोक्तानि शास्त्राण्य् अधीयते तच्छिष्यतां वा प्रतिपद्यन्ते त एवं क्षिप्यन्ते । अन्तेवासि । माणव - भिक्षामाणवः । भिक्षां लप्स्ये ऽहमिति माणवो भवति । माणव । ब्राह्मण - दासीब्राह्मणः । वृषलीब्राह्मणः । भयब्राह्मणः । यो भयेन ब्राह्मणः सम्पद्यते । अत्र यस्य अन्यत् समासलक्षणं न अस्ति, सुप्सुपा इत्य् एव तत्र समासः कर्तव्यः । गोत्रादिषु इति किम् ? दासीश्रोत्रियः । क्षेपे इति किम् ? महाब्राह्मणः ॥ अङ्गानि मैरेये
gotravācini antevāsivācini ca+uttarapade mānavabrāhmanayoś ca kṣepavācini samāse pūrvapadam ādyudāttaṃ bhavati / jaṅghāvātsyaḥ / yo jaṅghādānaṃ dadānyaham iti vātsyaḥ sampadyate sa jaṅghāvātsyaḥ iti kṣipyate / bhāryāsauśrutaḥ / suśrutāpatyasya bāryāpradhānatayā kṣepaḥ / vāśābrāhmakṛteyaḥ / brahmakṛtaśadaḥ śubhrādisu paṭhyate / gotra / antevāsi - kumārīdākṣāḥ / kambalacārāyaṇīyāḥ / ghṛtarauḍhīyāḥ / odanapāṇinīyāḥ / kumāryādilābhakāmā ye dākṣādibhiḥ proktāni śāstrāṇy adhīyate tacchiṣyatāṃ vā pratipadyante ta evaṃ kṣipyante / antevāsi / māṇava - bhikṣāmāṇavaḥ / bhikṣāṃ lapsye 'hamiti māṇavo bhavati / māṇava / brāhmaṇa - dāsībrāhmaṇaḥ / vṛṣalībrāhmaṇaḥ / bhayabrāhmaṇaḥ / yo bhayena brāhmaṇaḥ sampadyate / atra yasya anyat samāsalakṣaṇaṃ na asti, supsupā ity eva tatra samāsaḥ kartavyaḥ / gotrādiṣu iti kim ? dāsīśrotriyaḥ / kṣepe iti kim ? mahābrāhmaṇaḥ // aṅgāni maireye
Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.