Library·Madhava: Jaiminiyanyayamalavistara [MJaiNyC]·2·2.1·2.1.38

Madhava: Jaiminiyanyayamalavistara [MJaiNyC] 2.1.38

MJaiNyC 2.1.38

------------------ अग्नीषोमीयपशौ श्रूयते --"सं ते अप्राणो वातेन गच्छताम्, समङ्गानि यजत्रैः, सं यज्ञपतिराशिषा"इति । अयमर्थः- ऽ भोः पशो तव प्राणो ऽ वातेन बाह्येन वायुना संगच्छताम्, तव हृदयाद्यङ्गानि यागविशेषैः संयुज्यन्ताम्, यज्ञपतिराशिषा संयुज्यताम् ऽ इति । तत्र"यज्ञपतिः"इत्यस्मिंस्तृतीये मन्त्रे ऽसम्ऽ इत्युपसर्गस्य क्रियापदाकाङ्क्षत्वात्प्रथममन्त्रगतस्य ऽ गच्छताम् ऽ इति पदस्यैकवचनान्तस्य यज्ञपतिशब्देनान्वेतुं योग्यत्वात्पूर्ववद्बुद्धिस्थत्वेन संनिहितत्वादाकाङ्क्षासंनिधियोग्यतानां सद्भावेन क्रियापदमनुषज्यते -- इति प्राप्ते , - ब्रूमः- मध्यममन्त्रे बहुवचनान्तेन ऽ अङ्गानि ऽ इत्यनेनान्वेतुमयोग्यत्वात्तद्व्यवायेन बुद्धिसंनिध्यभावान्नास्त्यनुषङ्गः । ततो द्वितीयतृतीयमन्त्रयोर्यथोचितं वाक्यशेषो ऽध्याहर्तव्यः

------------------ agnīṣomīyapaśau śrūyate --"saṃ te aprāṇo vātena gacchatām, samaṅgāni yajatraiḥ, saṃ yajñapatirāśiṣā"iti | ayamarthaḥ- ' bhoḥ paśo tava prāṇo ' vātena bāhyena vāyunā saṃgacchatām, tava hṛdayādyaṅgāni yāgaviśeṣaiḥ saṃyujyantām, yajñapatirāśiṣā saṃyujyatām ' iti | tatra"yajñapatiḥ"ityasmiṃstṛtīye mantre 'sam' ityupasargasya kriyāpadākāṅkṣatvātprathamamantragatasya ' gacchatām ' iti padasyaikavacanāntasya yajñapatiśabdenānvetuṃ yogyatvātpūrvavadbuddhisthatvena saṃnihitatvādākāṅkṣāsaṃnidhiyogyatānāṃ sadbhāvena kriyāpadamanuṣajyate -- iti prāpte , - brūmaḥ- madhyamamantre bahuvacanāntena ' aṅgāni ' ityanenānvetumayogyatvāttadvyavāyena buddhisaṃnidhyabhāvānnāstyanuṣaṅgaḥ | tato dvitīyatṛtīyamantrayoryathocitaṃ vākyaśeṣo 'dhyāhartavyaḥ

Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

Permanent address: hreem.cc/library/MJaiNyC/2.1.38

Cite as: Madhava: Jaiminiyanyayamalavistara [MJaiNyC] 2.1.38, in HREEM (hreem.cc/library/MJaiNyC/2.1.38), after GRETIL, Madhava: Jaiminiyanyayamalavistara, a metrical exposition of Jaimini's Mimamsasutra, with Madhava's….

Edition, numbering and licence

GRETIL 6_sastra/3_phil/mimamsa/mjnya01u.htm — Madhava: Jaiminiyanyayamalavistara, a metrical exposition of Jaimini's Mimamsasutra, with Madhava's prose commentary Based on the ed. by Pandit Sivadatta: Jaiminiyanyayamala, Poona 1892. (Anandasrama Sanskrit Series, 24) ADHYAYA 1 Input by members of the Sansk

GRETIL (SUB Göttingen), CC BY-NC-SA 4.0 — non-commercial use with attribution; the Companion is kept free while this corpus is held. Devanagari generated mechanically from GRETIL's IAST.

More about this text