------------------ सोमे श्रूयते- ऽदशापवित्रेण ग्रहं संमार्ष्टिऽ इति । दशापत्रित्रं वासःखण्डः । तत्र - यथा ऽपशुना यजेतऽ इत्यश्चोपादेयपशुगतमेकत्वं विवक्षितम्, तद्वद्द्देश्यग्रहगतमप्येकत्वं विवक्षितव्यम् । किंच ग्रहशब्दस्य जातिवाचित्वेन जातेः संस्कायत्वे सति तदाश्रयभूते यस्मिन्कस्मिन्नपि द्रव्ये ऽनुष्ठितेन संस्कारेण जातिः संस्कृता भवति । तस्मात् - एक एव ग्रहः शोधनीयः-इति प्राप्ते, - ब्रूमः- ऽग्रहम्ऽ इति द्वितीयया ग्रहस्योद्देश्यतया प्रयोजनवत्तया च प्राधान्यं गम्यते । ग्रहं प्रति गुणः संमार्गः । ऽप्रतिप्रधानं च गुण आवर्तनीयःऽ इति न्यायेन यावन्तो ग्रहाः सन्ति, ते संमार्जनीयाः । एवं निश्चये सति संमार्जयितव्यग्रहेयत्ताया अवुभुत्सितत्वादुद्देश्यगतमेकत्वं श्रूयमाणमप्यविवक्षितम् । अथोच्येत - नेदमुद्देश्यगतम्, किंतु द्वयं विधेयम्-इति । तन्न । वाक्यभेदापत्तेः । ऽग्रहं संसृज्यात्, तं चैकम्ऽ इत्येवं विधेयार्थभेदाद्वाक्यभेदः । ऽ पशुना यजेतऽ इत्यत्र तु यागं प्रति गुणभूतः पशुः । न हि ऽप्रतिगुणं प्रधानस्याऽवृत्तिःऽ इति कश्चिन्यायो ऽस्ति । तत इयत्ताया बुभुत्सितत्वाच्छ्रूयमाणमेकत्वं विवक्ष्यत इति वैषम्यम् । न च जातिः संस्कार्या । तस्या अभूर्तत्वात् । ततो जातिद्वारा द्रव्यलक्षको गुणशब्दः । तत्र चाऽवृत्तिरुक्ता । तस्मात्- सर्वे ग्रहाः संमार्जनीयाः
------------------ some śrūyate- 'daśāpavitreṇa grahaṃ saṃmārṣṭi' iti | daśāpatritraṃ vāsaḥkhaṇḍaḥ | tatra - yathā 'paśunā yajeta' ityaścopādeyapaśugatamekatvaṃ vivakṣitam, tadvadddeśyagrahagatamapyekatvaṃ vivakṣitavyam | kiṃca grahaśabdasya jātivācitvena jāteḥ saṃskāyatve sati tadāśrayabhūte yasminkasminnapi dravye 'nuṣṭhitena saṃskāreṇa jātiḥ saṃskṛtā bhavati | tasmāt - eka eva grahaḥ śodhanīyaḥ-iti prāpte, - brūmaḥ- 'graham' iti dvitīyayā grahasyoddeśyatayā prayojanavattayā ca prādhānyaṃ gamyate | grahaṃ prati guṇaḥ saṃmārgaḥ | 'pratipradhānaṃ ca guṇa āvartanīyaḥ' iti nyāyena yāvanto grahāḥ santi, te saṃmārjanīyāḥ | evaṃ niścaye sati saṃmārjayitavyagraheyattāyā avubhutsitatvāduddeśyagatamekatvaṃ śrūyamāṇamapyavivakṣitam | athocyeta - nedamuddeśyagatam, kiṃtu dvayaṃ vidheyam-iti | tanna | vākyabhedāpatteḥ | 'grahaṃ saṃsṛjyāt, taṃ caikam' ityevaṃ vidheyārthabhedādvākyabhedaḥ | ' paśunā yajeta' ityatra tu yāgaṃ prati guṇabhūtaḥ paśuḥ | na hi 'pratiguṇaṃ pradhānasyā'vṛttiḥ' iti kaścinyāyo 'sti | tata iyattāyā bubhutsitatvācchrūyamāṇamekatvaṃ vivakṣyata iti vaiṣamyam | na ca jātiḥ saṃskāryā | tasyā abhūrtatvāt | tato jātidvārā dravyalakṣako guṇaśabdaḥ | tatra cā'vṛttiruktā | tasmāt- sarve grahāḥ saṃmārjanīyāḥ
Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.